Тыныс белгілері мекен ашық сабағы 9-сынып

Қазақ тілі

Мектеп: Талдықорған қаласының облыстық есту қабілеті бұзылған балаларға арнай мектеп-интернаты КММ

Күні: 04.12.2018ж.

Мұғалімнің аты-жөні: Трусбекова С.К.

Сынып: 10-сынып

Қатысқандар саны:

Қатыспағандар саны:

Сабақтың тақырыбы

Тыныс белгілер мекені

Осы сабақ арқылы жүзеге асатын оқу мақсаттары

Сөйлем соңында қойылатын тыныс белгілер туралы білімдерін толықтыру, мәтіндегі тыныс белгілердің қойылу орындарын ажырату; жазба тілде дұрыс қолдану дағдыларын жетілдіру; мәтін бөліктерін анықтап, болжау; өз пікірлерін ортаға еркін салу;

Сабақтың мақсаттары

Барлығы: Сөйлем соңында қойылатын тыныс белгілер жайлы білімдерін толықтырады. Мәтіндегі тыныс белгілердің қойылу орындарын ажыратады; Көпшілігі: Жазба тілде тыныс белгілерін дұрыс қолданады; мәтін бөліктерін анықтап, болжайды;

Кейбірі: Өз пікірлерін ортаға еркін салады; дәлелдей алады

Бағалау критерийлері

Сөйлем соңында қойылатын тыныс белгілерді біледі, оларды ажыратады

Мәтіндегі сөйлем соңында қойылатын тыныс белгілерін дұрыс қолдана алады

Мәтін мазмұнын түсінеді; мәтіннің бөліктерін анықтайды

Қажетті бөлігін болжайды

Айтылу мақсатына қарай сөйлемдер құрайды, түрлендіреді.

Өз пікірлерін еркін ортаға салады, дәлелдей алады

Құндылықтарды игерту

Жалпыадамзаттық құндылықтар

Тілдік мақсаттар

Менің ойымша ...

Келісемін, себебі ...

Келіспеймін, себебі ...

Осыған дейін меңгерілген білім

Сөйлем соңында қойылатын тыныс белгілері

Жоспар

Жоспарланатын уақыт

Жоспар бойынша орындалуы тиіс іс-әрекеттер

Дереккөз

Сабақтың басы

Ұйымдастыру:

Оқушылармен сәлемдесу.

Оқушыларды «Қар қағаздары» арқылы топқа бөлу. Онда Абай Құнанбайұлының бес асыл пен бес дұшпаны беріледі. Сол бойынша білім алушылар екі топқа бөлінеді.

І топ: қанағат, рақым, терең ой, талап, еңбек

ІІ топ: еріншек, бекер мал шашпақ, өсек, өтірік, мақтаншақ

Балалар, бұл сөздер нені еске түсіреді?

Иә, бұл сөздер Абай Құнанбайұлының «Ғылым таппай мақтанба» өлеңінен алынған сөздер. Олай болса, осы өлеңнің үзіндісін есімізге түсіріп жіберейікші.

Оқушылар жалғастыра отырып, үзінді оқиды. «Поэзия минуты»

Бес нәрседен қашық бол,

Бес нәрсеге асық бол.

Адам болам десеңіз

Өсек , өтірік, мақтаншақ,

Еріншек, бекер мал шашпақ –

Бес дұшпаның білсеңіз.

Талап, еңбек, терең ой,

Қанағат, рақым, ойлап қой –

Бес асыл іс көнсеңіз ...

Жарайсыңдар. Олай болса, Абай атамыз айтқан асыл бсе дұшпаннан жиреніп, бес асылды өнемі жадымызда сақтайық.

Интербел-сенді тақта

Сабақтың ортасы

Тақырыпты болжау

Сабақтың тақырыбы: Тыныс белгілер – мекені

Оқушыларды сабақ мақсатымен таныстыру.

Сөйлем соңында қойылатын тыныс белгілерге шолу

І топ. «Қос құты» әдісімен нүкте мен сұрақ белгісінің қойылу ерекшеліктерін айтып шығады

ІІ топ. «Фишбоун» әдісімен леп белгісінің қойылу себебін түсіндіреді.

Сұрақтар:

/Сөйлем соңына қойылатын тағы қандай тыныс белгісі бар?/

/Көп нүкте қандай кезде қойылады?/ (Екі топ кезек-кезек айтуы керек.)

(Екі топ кезек-кезек айтуы керек.)

«Бағдаршам» арқылы екі топ бір-бірін бағалайды.

(Т) Мәтінмен жұмыс. Мәтіндегі түсіріліп кеткен тыныс белгілерін қою. Мәтіннің бөліктерін анықтап, қажетсіз бөлікті алып тастау, қажетті бөлігін болжау («Болжау» әдісі.)

Дескриптор

Сөйлем соңына қойылатын тыныс белгілерін дұрыс қояды

Мәтін мазмұнын түсінеді.

Тақырып қояды

Мәтін бөліктерін анықтайды

Қажетсіз бөлікті алып тастайды

Қажет бөлігін болжайды

Әр топ бір-бірін дескриптор арқылы «Бас бармақпен» бағалайды.

(ЖЖ) Оқушылар сөйлем соңында қойылатын тыныс белгілерді қатыстыра отырып, жазба жұмысын орындайды

1-жұп: Абайдың Семей кітапханасында танысқан досы Михаэлиске құттықтау хат жазыңдар. Әр түрлі тыныс белгілерін қолдан.

2-жұп: Абай Әйгерімді алғаш көргенде қандай ойда болды? Елестетіп, ойларыңды жаз. Әр түрлі тыныс белгілерін (! ? . ...) қолдан.

3-жұп: «Мәтін жазудағы 5 қадам» әдісімен «Мен білетін Абай» тақырыбында мәтін құра. Екі сөйлеміңді түрлендір: 1) !? 2) !

4-жұп: Оқылған мәтін бойынша диалог құра. Әр түрлі тыныс белгілерін (! ? . ...) қолдан.

5-жұп: Сөйлемдерді берілген тыныс белгілеріне қарай түрлендіріп, қайта құрап жаз.

Оқушылар «Тыныс белгілері» арқылы мұғалімге керібайланыс жасайды

! - Менің көңіл күйім керемет! Мен тақырыпты толық меңгердім. Тапсырмаларды қиналмай орындадым.

. - Менің көңіл күйім жақсы. Тақырыпты меңгердім. Тапсырмаларды орындадым. Дегенмен бір-екі қате жібердім. Тапсырмаларды орындауда аса қатты қиналмадым.

? - Менің көңіл күйім орташа. Тапсырмаларды орындауда біраз қиналдым, әрі көбірек қате жібердім. Маған тақырыпты қайталау керек

Интербел-сенді тақта

«Болжау» әдісі

«Қос құты» әдісі

«Фишбоун» әдісі

«Бағдар-шам» әдісі

Мәтін

«Болжау» әдісі

«Бас бармақ» әдісі

«Мәтін жазудағы 5 қадам» әдісі

«Тыныс белгілер» әдісі

Сабақтың соңы

Рефлексия.

«Бір минуттық эссе»

Мені таңғалдырды ...

Мен үшін .... қиын болды.

Мен білдім ...

Мен алдағы уақытта ...

Сабақты Абай Құнанбайұлының «Сенбе жұртқа тұрса да қанша мақтап» өлеңімен аяқтау.