Ұлттық шаруашылықтың циклдік өсу қарқыны презентациясы

Ұлттық шаруашылықтың циклдік өсу қарқыны.

Орындаған:Серікбай А.Ж

Экономикалық цикл – бұл дағдарыстар арасындағы мерзім және осы кезде оның төрт фазасы ауысады .

1.Өрлеу фазасының сипаттамасы :

1. Өндірістің көлемі дағдарыс алдындағы дәрежеден артады .

2. Жұмыссыздық деңгейі маңызды түрде қысқарады.

3. Тауарлардың бағасы өседі.

4. Қарыз капиталының ұсынысы өседі.

5. Несиеге сұраныс өседі. Сөйтіп шаруашылық жаңа дағдарысқа қарай қадам басады .

Тоқырау фазасының сипаттамасы :

1. Өндірістің құлдырауы мен бағалардың төмендеуі тоқырау жағдайында болады .

2. Жұмыссыздық жоғары деңгейде болады .

3. Ақшаға сұраныс төмендейді, пайыз мөлшерлі жалақысы азаяды , сөйтіп өндірістің салаларын ұлғайтуға жағдай жасалады

Жандану фазасының сипаттамасы :

1. Дағдарыстан аман қалған кәсіпорындар негізгі капиталдарын жаңартып, өндірісті ұлғайтуға кіріседі . Өндірілген тауарлар көлемі мен сапасы жағынан өндіріс дағдарысының алдындағы дәрежеге жетеді .

2. Инвестициялар өседі.

3. Бағалар көтеріледі, себебі сұраныс өседі.

4. Жұмыссыздықтың деңгейі қысқара бастайды .

5. Ақшаға сұраныс өседі, пайыз мөлшерлі жалақысы өседі.

Циклдардың себептерін зерттеген басты бағыттар

К. Маркс артық өндірудің циклдық дағдарысының реттілікпен қайталану себептерін тұрақты капиталдық оқтын-оқтын жаппай жаңаруымен қарастырған. Марксистердің айтуы бойынша, экономиканың циклдық дамуы өндірістің нәтижесін иемденудің жеке капиталистік формасының арасындағы қайшылықтармен байланысты. Капиталдың қорлануы, өндіргіш күштердің дамуы өндірістің қоғамдасуын жоғарлатады, яғни капиталдың шоғырлануы және орталықтануы, индустриялық орталықтар мен ірі капиталистік кәсіпорындарының қалыптасуы. Марксизм теориясында аграрлық дағдарыстар капиталистік дағдарыстардың ерекше көрінісі болып табылады. Олардың себебі ортақ: капитализмнің негізгі қайшылығы, бірақ ерекшеліктері бар:

- жерге шаруашылық объекті ретінде монополияның болуы;

- аграрлық секторда баға белгіленудің ерекшеліктері;

- табиғи фактордың әсері;

- ауыл шаруашылығының даму дәрежесінің өнеркәсіптігінен төмен болуы.

Ағылшын экономисі Дж. Кейнстің ойынша, цикл фазасының алмасуы күрделі қаржы мөлшерімен байланысты, ол пайда мөлшері мен пайыз мөлшері ара қатынасымен түсіндіріледі. Дағдарыс сонда ғана болады, егер пайда мөлшері пайыз мөлшеріне дейін төмендесе кәсіпкердің өндірісті дамытуға қаржы салу ниеті жойылады.