Ұлы халықтың ұлы Абайы әдеби-сазды кеші

С.Мұқанов атындағы жалпы орта мектебі

«Ұлы халықтың-ұлы Абайы» атты әдеби-сазды кеш

(Абай Құнанбайұлының өмірі мен шығармашылығы жайлы)

Сыныбы: 8 «А», «Ә»

Қазақ тілі мен әдебиет пән мұғалімі: Еркебаева С

“Ұлы халықтың - ұлы Абайы” атты әдеби-сазды кеші

Абай Құнанбайұлының өмірі мен шығармашылығына арналған әдеби-сазды кеш. Мақсаты– Ұлы ақынның өнегелі өмірімен таныстыру, ақынның даналығын, рухани асыл мұраларын насихаттап, өлеңдерін, әндерін мәнерлеп айтқызу. Көркем сөйлеуге, өз бетімен іздене білуге, шығармашылықпен жұмыс істеуге көмектесу. Көрнекіліктер: Абай портреті, эпиграф жазылған плакаттар, кітап көрмесі, реферат, фаэльдар, слайд. 1-жүргізуші: Көп адам дүниеге бой алдырған,

Бой алдырып, аяғын көп шалдырған,

Өлді деуге бола ма, ойлаңдаршы,

Өлмейтұғын артына сөз қалдырған,-

деп төрелігін өзі шешкен Абай бүгін жарқын бейнесімен де, жалынды жырымен де бізбен бірге

170 жыл бойы өмір сүріп келеді, мәңгі өмір сүре бермек!

Ол өткен заманның, кешегі түркі дүниесінің соққан тынысы болса да бізге түсінікті, жүрегімізге қонымды Абай –лебі, Абай - үні, ана тынысы - заман тынысы, халық үні. Абайдың жарқын бейнесі, жалынды жыры бізбен бірге мәңгі жасап келеді.

2-жүргізуші – Құрметті әдебиет сүйер қауым! Қазақтың біртуар ұлдарының бірі, данышпан ақын, ойшыл, дана ғұламаларының бірі, қазақ әдебиетінің шоқтығы биік ірі тұлғасы Абай Құнанбайұлының өмірі мен шығармашылығына арналған “ Ұлы халықтың - ұлы Абайы ”атты әдеби-сазды кешімізге қош келдіңіздер!

Жүрегін шырақ етіп жандырған кім?

Жырымен жан сусынын қандырған кім?

Өзіне–өзі орнатып ескерткішті,

Мұра қып, кейінгіге қалдырған кім?

Ерте оянып , ойланып , ержеткен кім?

Талабын тас қияға өрлеткен кім?

Құбажан, құрбақан құм, құла қырда,

Өлеңнің бесігінде тербеткен кім?

Соқтықпалы, соқпақсыз жерде өскен кім?

Үнінен әділдіктің лебі ескен кім?

Арманын атандырып келешекке ,

Біздермен осы күнгі тілдескен кім?

Тайсалмай, мыңмен жалғыз алысқан кім?

Жауына найза сөзін шанышқан кім?

Өзендей құйған барып көк теңізге,

Лермонтов, Пушкиндермен табысқан кім?

1.Таныстыру«Зерек Абай» тобы 7 «А» сынып оқушысы Ермекбай Әсел, «Ұлы Абай » тобы 7 «Ә» сынып оқушысы Мырзақасым Ұлмекен

1-жүргізуші «Кім шебер?» әдісі

Абай (Ибраһим) Құнанбаев (1845—1904) — ақын, ағартушы, жазба қазақ әдебиетінің, қазақ әдеби тілінің негізін қалаушы, философ, композитор, аудармашы, саяси қайраткер, либералды білімді исламға таяна отырып, орыс және еуропа мәдениетімен жақындасу арқылы қазақ мәдениетін жаңартуды көздеген реформатор. Абай ақындық шығармаларында қазақ халқының әлеуметтік, қоғамдық, моральдық мәселелерін арқау еткен.

- Әрине, Абай атамыз туралы айта беру артық емес. Бір қарағанда таныс тақырып, таныс бейне секілденгенмен, ол туралы білетініміз тым аз - ау. Ұлылықтың сырына қанық болғымыз келсе, даралықтың қандай болатынын ұғынғымыз келсе, дана Абай өлеңдерін мәнерлеп жатқа айтайық!2. 2-жүргізуші Топтың аты ,төсбелгіні түсіндіру.

«Зерек Абай» тобы Ермекбай Әсел, Қаржаубай Лаура

«Ұлы Абай» тобы Дүйсен Айнұр, Мырзақасым Ұлмекен

3. 1-жүргізуші Баяндама(Абай Құнанбаев өмірі) «Зерек Абай» тобы Ахмет Мәншүк

«Ұлы Абай» тобы Қарсыбай Назерке

2-жүргізуші:

4. Әдеби монтаж «Жүректен жүрекке» әдісі

Абай Құнанбаев қазақ әдебиеті поэзиясындағы шоқтығы биік, дара да, дана тұлға. Абай қазақ поэзиясының өсіп, гүлденіп, жаңа сапаға жетуіне орасан зор еңбек етті. Ақын жас ұрпаққа терең ойға толы. Алуан өлеңдер үлгісін қалдырды.

«Өлең-сөздің патшасы, сөз сарасы,

Қиыннан қиыстырар ер данасы.

Тілге жеңіл,жүрекке жылы тиіп,

Теп-тегіс жұмыр келсін айналасы,- дегендей,Абайдың өлеңдерңн мәнерлеп жатқа айту

Әдеби монтаж

«Зерек Абай» тобы

1-оқушы Ермекбай Әсел «Құлақтан кіріп бойды алар», «Ғылым таппай мақтанба»

2-оқушы Асан Әйгерім «Әсемпаз болма әрнеге»

3-оқушы Ахмет Мәншүк «Интернатта оқып жүр»

4-оқушысы Сатыбалды Арай «Мен бір жұмбақ адаммын оны да ойла»

5-оқушы Қаржаубай Лаура «Күз»

6-оқушы Исахан Мадина «Мен жазбаймын өлеңді ермек үшін»

7-оқушы Мәмреп Шыңғыс «Жасымда ғылым бар деп ескермедім»

8-оқушы Қуанышбек Сұлтан «Орынсыз тілің»

9-оқушы Пазылша Бағлан «Шоқпардай кекілі бар қамыс құлақ»

«Ұлы Абай» тобы

1-оқушы Мырзақасым Ұлмекен

2-оқушы Дүйсен Айнұр «Өлең-сөздің патшасы, сөз сарасы»

3-оқушы Дүйсен Гүлнұр «Масғұт» поэмасы

4-оқушы Қарсыбай Назерке «Ғылым таппай мақтанба», «Назарға», «Физули, Шамси, Сағди»

5-оқушы Сапаралы Дариға «Ескендір» поэмасы

6-оқушы Әбілқасым Бейбіт «Күз»

7-оқушы Өсербай Бақтияр «Қыс»

8-оқушы Тасқынбай Жасұлан «Қазағым, калың елім, қайран жұртым»

1-жүргізуші

Актерлік және актрисалық шеберлік» әдісі

5. Көрініс «Зерек Абай» тобы «Абай жолы»романынан үзінді «Ақын қонақтар»

Рөлдерде: Абай рөлінде-Қуанышбек Сұлтан

Әжесі Зере-Ермекбай Әсел

Анасы Ұлжан-Асан Айгерім

Ақын қонақтар Барлас пен Байкөкше-Мамреп Шыңғыс, Пазылша Бағлан

2-жүргізуші

«Ұлы Абай» тобы «Абай жолы» романынан үзінді «Біржан сал Абай аулында»

Рөлдерде: Абай рөлінде-Ахмет Даниял

Біржан – Әбілқасым Бейбіт

Әйгерім-Қарсыбай Назерке

Әнші әміре-Өсербай Бақтияр

Қонақтар- Кенегес Б, Өсербай М, Мырзақасым Ұ, Дүйсен Г

1-жүргізуші6. Қара сөздері

«Зеректігіңді байқай біл» әдісі

Абайдың көркемдік, әлеуметтік гуманистік және дінге көзқарастары терең білінген еңбегі – қара сөздері. Абайдың қара сөздері (Ғақлия) – ұлы ақынның сөз өнеріндегі көркемдік қуатын, философиядағы даналық дүниетанымын даралап көрсететін классикалық стильде жазылған прозалық шығармасы. Жалпы саны қырық бес бөлек шығармадан тұратын Абайдың қара сөздері тақырыбы жағынан бір бағытта жазылмаған, әр алуан. Оның алты-жеті үлгісі қысқа болса, қайсыбіреуі мазмұн, тақырып жағынан өзгешелеу, ауқымды болып келеді. Абай өзінің қара сөздерінде…