Ұстаз ойшыл болмаса оқушы ұшқыр болмайды портфолио

Қазақстан Республикасы білім беру мазмұнын жаңарту контекстінде тілдерді деңгейлік меңгеру бойынша мұғалімнің кәсіби құзыреттілігін дамыту.

« Ұстаз ойшыл болмай, оқушы ұшқыр болмайды»

Бүгінгі таңда елімізде білім беру мазмұны жаңа бағытқа бет бұрды. Елбасы Н.Назарбаев өз сөзінде: «Біз қазір «білім-ғылым-инновация» атты үштік үстемдік құратын постиндустриялық әлемге қарай бағыт алып барамыз», - деген болатын. Ендеше, еліміздің әлемдік үрдістерге енуі білім беру жүйесінің жаңа сапалық деңгейге өту қажеттілігін арттыруда екені түсінікті.

Қазақстан Республикасы білім беру мазмұнын жаңарту контекстінде тілдерді деңгейлік меңгертуде ұстаздар қауымы өзіміздің кәсіби құзыреттілігімізді дамытып отыруымыз керек.

ХХІ ғасыр ұстаз бейнесі қандай болмақ, ол өзгеруі тиіс пе? деген сауалға, әрине өзгеруі де, ізденуі де қажет дер едім. Әлемнің өзгеруімен қатар ұстаз да жан-жақты дамуы қажет.

Еліміздің көркеюі, білімді азаматтардың биік шыңына қол жетуіне бағыт беретін ұстаз еңбегі үлкен роль атқарады деп ойлаймын.

Ендеше, бүгінгі заманның мұғалімі қандай?

Мұғалім деген кім? Ол қандай болуы керек?

Мұғaлім – мeктептің бaсты тұлғaсы. Мeмлекеттің бiлім сaясаты oсы мұғaлім aрқылы жүзeге aсырылады. Aл, бүгiнгі тaңда мұғалiм мiндеті – рухaни бaй, жaн-жақты дaмыған тұлғa қaлыптастыру.

Бүгiнгі жac ұрпaқты oқытып қaна қoю aз, oны жaн-жaқты дaмыту, жaңаша oқыту, тәрбиелeу қажeт. Coндықтан дa қaзіргі бiлім бeру салaсындағы өзгeрістерді дұрыc қaбылдап, oқытудың oзық тeхнологияларын меңгeрмейінше сaуатты, бүгiнгі зaман тaлабына сaй ұстaз бoлу мүмкiн eмес.

Мұғaлімдердің oртақ мaқсаты – жeке тұлғaны қaлыптастыру бoлса, oқушы бoйынан тaбылатын жaқсы қaсиеттердің бәрi мұғaлімнің дe бoйында бoлуы кeрек. Мұғaлім өз бiлімін үнeмі тoлықтырып oтыруына, oқыту мeн тәрбиелeудегі зaманауи әдiс-тәсiлдермен, aқпараттық құрaлдарды қoлдану тәсiлдерін мeңгерген шығaрмашылықпен жұмыс жaсауды мaқсат eте білуi кeрек.

Қaзіргі тaңдағы пeдагогика жaңалықтарын өзiміз oқытып жүргeн пән ерeкшеліктеріне қaрай қолдана бiлуіміз – oқыту мaқсатына жeтудің біpден-бiр жoлы.

Оқытудың табысты болуы құзыретті мұғалімге байланысты ; (әдіс-тәсілдер, ынталандыру, жоспарлау мен бағалау, қолайлы орта қалыптастыру)

Мұғалімге өз ісінің маманы болумен қатар, оның бойында баланы жақсы көру, баланың көзқарасы мен пікірін сыйлау, тыңдай білу керек.

Кәсіби құзырлылық - мұғалімнің біліктілігін арттыру,

қоғам алдындағы жауапкершілікті сезіну,

жоғарғы деңгейге ұмтылу мен ізденіс,

жаңашылдығы мен жаңалықты қабылдай білуі

қолдана білу,

адами құндылықтарға сай бола отырып, бала бойына сіңіре білу.

Оқушылардың білімге ықыласын, қызығушылығын арттырудың ең жақсы жолының бірі – сабақта ойындарды қолдану. Ойын арқылы баланы ойлата білу. Оқу-тәрбие үдерісінде мынадай белсенді оқытудың әдіс-тәсілдерін қолдану арқылы оқушылардың сабаққа ынтасын арттыра отырып, білім сапасын жетілдіріп, сауатты болуға дағдыландырады. Мысалы: Табиғи әдіс /ТКО/-ны өз сабақтарымда қолданып отырамын. Айталық ; «Астана» тақырыбында оқушыларға Бәйтеректі көрсет немесе кімде сол Бәйтеректің суреті болса мұрындарыңды ұстаңдар,- деймін.Ал кімде Пирамида суреті болса бастарыңды және т.б.«Борт журналы» стратегиясымен жұмыс жасау 5-10 минут мұғалім бүкіл аудитория бойынша дәріс оқиды. Оқушылар 20 минут ішінде өз «борт журналдарын» толтырады (түйінді сөздер, суреттер, тәжірибемен байланыстыра отырып. Оқушылар жұпта, сосын топта өз журналдарының мазмұнын талқылайды, бір-бірінің сұрақтарына жауап береді, түсінбеген жағдайларда – мұғалімнен кеңес алады. Мұғалім бүкіл сыныппен «борт журналдарын» талқылайды, жалпы сұрақтарға жауап береді.

Ойлан, жұптас, бөліс – оқушыларға қандай да болмасын сұрақ, тапсырма берілгеннен кейін оларды тыңғылықты орындауға бағытталған тәсіл. Тақтада сұрақ, тапсырма жазылғаннан кейін әрбір оқушы жекеше өз ойлары мен пікірін берілген уақыт ішінде (2-3 минут) қағазға түсіреді. Содан кейін оқушы жұбымен жазғанын 3 – 4 минут талқылайды, пікірлеседі. Мұғалім 2-3 жұпқа өз пікірлерін бүкіл сыныпқа жариялауын сұрануына болады.

«Фрейер моделі» әдісінде қолданған өте тиімді. Бұл жерде мәтіннің ішіндегі түйінді сөздерді алып, түйінді сөздерге анықтама беріледі, оның антонимдерін, синонимдерін, сөйлемде қалай орналасқанын анықтайды.