Заттық дамытушы ортаны көркем безендіру жолдары

Баяндама

«Заттық дамытушы ортаны көркемдік жағынан безендіру жолдары» «Балалар сұлулық əлемінде, яғни ойын, ертегі, əн, сурет, қиял жəне шығармашылық əлемінде, өмір сүруі керек. Бұл əлем баланы қоршап алуы қажет...» В.Сухомлинский Затық дамытушы ортаны құруда оның тиімділігі, көркем безендірілуіне ғана мән беріп қоймай, дамытушы орта баланың жеке тұлға ретінде дамуына мүмкіндік беретін жағын да қарастыруымыз керек Заттық дамытушы ортаны көркем безендіруге қойылатын жалпы талаптары мен жолдары: қауіпсіз қолжетімді

әртүрлі

мазмұнды

көп атқарымды

өзгермелі

тартымды.Эстетикаға сай безендіріледі.

Заттық дамытушы ортаның көлемі мен ұйымдастырылуы баланың жас ерекшеліктерімен байланысты.Тестік кезіндегі орныққан орындары,белсенділік, дербестік, шығармашылық, тұрақтылық-ұтқырлық, жинақылық пен оңтайлылық, ортаның әсерлілігі, әр бала мен ересектің жеке жайлылығы мен сезім қолайлылығы.Ортаны эстетикалық тұрғыдан ұйымдастыруда үйреншікті және әдеттен тыс элементтерді үйлестіру, ашықтық-жабықтық, балалардың жыныстық және жас ерекшеліктерін ескеру.Біздің балабақшада заттық дамытушы ортаға ерекше көңіл бөлінеді

Күлгін орман баланың жан-жақты дамуына арналған сенсомоторлық орта.Орман кейіпкерлері балаларды ертегімен түрлі қызықты ойындарға баулиды.

Балаларға Воскобовичтің ойындарын ереже арқылы ойнауды үйретеді.

Байқағыштықтарын, қиялдарын, есте сақтау қабілеттерін, ойлау қабілеттерін, назарлары мен шығармашылық қабілеттерін дамытады.

Жеке және ұжымдық жұмыста бірлесіп ұқыпты жұмыс жасай алуға қызықтырады.Күлгін орман неше түрлі элементтерден тұрады.Түрлі-түсті жапырақтар,күндері,бұлттары,жәндіктері,құстары бар осылардың барлығы маусымдық өзгерістер.Бұл да бір табиғат, ертегі желісімен өзінің кейіпкерлері,түрлі-түсті гномдары бар.Осы кейіпкерлер арқылы ертегі желісімен балаларға ертегі құрастыруға болады. Қауіпсіз,қанық түсті, қол жетімді.Балалар түс пен түрді танып есіне сақтайды. Кеңістікті бағдарлауға үйренеді,қолдың ұсақ моторикасын жаттықтырады.

Мазмұнды-рольді ойындар:

Баланың адамгершілік тұлғасын қалыптастыруда мазмұнды-рөлдік ойын ерекше рөл атқарады. Баланың мазмұндық-рөлдік ойындарының негізгі қайнар көзі- оны қоршаған орта, ересектер мен құрдастарының өмірі мен олардың атқаратын іс-әрекеті.Мазмұнды-рөлдік ойынның өзіне тән ерекшелігі онда қиялдағы жағдаяттың болуы. Қиялдағы жағдаят мазмұн мен рөлді қалыптасады. Ойын әрекеттерін, рөлдер мен ережелерді балалар құрастырады немесе ересектер ұсынады. Бұл элементтер бір-бірімен тығыз байланысты. Балалар рөлге еніп, оған ұқсау үшін сол адамның атынан не айтуға болатынын ойластырады, яғни айналасындағыларды бейнелеудің рөлдік тәсілдерін өздігінен таңдайды. Мазмұнды-рөлдік ойындарды ұйымдастыру үшін арнайы жабдықталған заттық-кеңістіктік ойын ортасы болуы тиіс. Бала өзінің ойындағы мақсаттарын іске асыруда өзіне жолдас таңдайды, қажетті ойыншықтарды іріктейді.

Мазмұнды-бейнелеу ойындарын дамыту үшін ойындық жағдаятта бейнеге енуге көмектесетін түрлі ойыншықтар қажет

Ойыншықтарды іріктеудің маңызы зор.

балаларды шығармашылыққа ынталандырып, достық қарым-қатынасты қалыптастыратындай болуы тиіс;

пайдалануға қолайлы: ашық түсті, қауіпсіз сырмен сырланған, жуып, тазалауға қолайлы болуы керек.

Қуыршақтар мен аюлар түрлі өлшемде (үлкен, орташа, кішкентай), сондай-ақ оларды орауға, ұйқыға жатқызуға,тамақтандыруға, қыдыртуға ыңғайлы,қуыршақтар жиһазы, машиналар орнықты, сәби қуыршақты орындыққа отырғызып, өзі де отыратындай болуы керек. Ойыншық ыдыстар,түрлі-түсті фетрдан жасалған тағамдар ірі өлшемді болуы тиіс.Әр бұрышта балаларға арналған қауіпсіз және таныс заттар ғана болуы өте маңызды.

Ойын балаларға олардың ой-өрісін кеңейту үшін жаңа білім берудің тәсілі. Ересектердің еңбегіне, қоғамдық өмірге, адамдардың батырлық істеріне қызығушылықтың дамуымен балаларда болашақ мамандық туралы алғашқы ой-армандары, сүйікті кейіпкерлеріне еліктеуге ұмтылысы пайда болады.Осының барлығы мектепке дейінгі балалық шақта қалыптасатын бала тұлғасының бағыттылығын құруда ойынды маңызды құралға айналдырады.

Зияткерлік дамытушы орта:

Топтарда зияткерлік дамытушы орта балалардың жас ерекшеліктеріне қарай қойылып,көзге тартымды,ашық,қанық түсті болғаны дұрыс.Балаға сан түрлі іс-әрекет болып табылады.Балалардың саусақ моторикасын дамыту үшін арнайы ойыншықтарды пайдаланған жөн. Балалардың қызығушылығын қалыптастыруға, олардың тәжірибесін келесі бағыттар бойынша байытуға бағытталған: танымдық-зерттеу қызметін дамыту, заттарды сипаттай отырып сөйлеуді дамыту, заттардың көлемін,түсін,пішінін дұрыс айтуға үйретеді. Дамытушы және дидактикалық ойындар ұсынылған. Олар көркем безендіріліп жарық қол жетімді жерлерде орналасқан.

Отбасы бұрышы:

Отан отбасынан басталады.Жанұяның береке бірлігі сәбидің әр баланың болашақ қадамы.Балабақшамен ата-аналар ынтымастығын орната отырып, тобымызда отбасы бұрышын дайындадық. Бұл бұрыш өте маңызды және достық орталығы болып табылады. Топтың ішінде балаларға жайлы жарық жерде, әр түрлі бағытта қабырғаға бұтақтардың суретін салып олардың жапырақтары ретінде балаларды отбасы мүшелерімен түскен түрлі- түсті суреттерін іліп қойдық.Балалар әр уақытта өз отбасы мүшелерінің суретін көріп әңгімелеп бере алады,балалардың сөздік қоры көбейеді,тілдері,ойлау қабілеттері дами түседі.Ата-анасының суреттерін көрген бала күні бойы қуанышта және жақсы көңіл-күйде жүреді.

Ұлттық бұрыш:Балаларды өз ұлтының салт-дәстүрлерімен таныстыру,әр бір мектепке дейінгі ұйымның басты міндеті.Осы бағытта әртүрлі жұмыс түрлеріне сүйене отырып балалар өз халқының ұлтымен,ұлттық заттарымен,ұлттық ойындарымен танысады.

Біздің балабақшамызда әр топта ерекше ұлттық бұрыштары бар.Бұрышта қазақтың ұлттық заттары қол өнерлері бар.Бұл бұрыш балаларға өте қолайлы, және ыңғайлы жерде орналасқан.Балалар өміріне қауіпсіз.Балаларға қол жетімді.Заттардың түсі ашық және қанық.Сандық оюмен көмкерілген шеттері моншақпен безендірілген,бесік жабдықтарымен жабдықталған,киіз үйлер ақ түсті әдемі,қанық түсті оюларымен көркем безендірілген,түрлі-түске боялған асықтар да бар.Қазақтың ұлттық киімдегі қуыршақтары жинақталған.Осылардың барлығы,балалардың өз халқының тарихын сақтауға терең мүмкіндік береді.

Театр бұрышы:

Балаларға арналған театр - бұл сиқырлы өлке, онда қиял шындыққа айналады, заттар өмірге келеді, жақсылық әрқашан зұлымдықты жеңеді. Мұның бәрі - бұл мектеп жасына дейінгі баланың өмірінің ажырамас бөлігі болып табылатын ойын түрі. Театрлық іс-шаралар балаға орасан зор эмоционалды әсер етеді, оның қиялын, белсенділігін оятады. Өмірдің бесінші жылының балалары өздерін босатып,…