Жамбыл Жабаев туралы таныстырылым 9 сыныпқа

Жамбыл Жабаев ( 1846-1945)

Ильгундинова. М. Н

Жамбыл Жабаев

Жамбыл Жабаев Теріскей Алатаудың солтүстік баурайында 1846 жылы ақпан айында Хан, Жамбыл тауының атырабында тұған. Ол кедей отбасында дүниеге келгендіктен, балалық шағы жоқшылықта өтеді. Кішкентай кезінен басқа кедей балалары сияқты Жамбыл да байдың малын бақты. Мектепте оқып. Білім ала алмады. Жамбылдың ақындық дарыны жас кезінен байқала бастайды. Ұлы ақын халық поэзиясын сүйіп. Одан таусылмас нәр алып өсті Жамбыл тұған Жетісу өңері де болашақ ақынның қалыптасуына үлкен әсерін тигізді. Бала Жамбыл есімі қазақ елінде аңызда айналған Сүйінбаймен кездесіп. Бата алады.

Әділеттіліктің жаршысы болған Жамбыл ел құрметіне бөлінеді. Халықтың мұңы мен зарын жырлаған суырыпсалма ақын атанады.

Ұлы Отан

Ұлы Отан соғысы жылдарында қарт ақын жауынгерлерді жігерлендіретін Ұлы Жеңіске улес қосты. «Ленинградтық өренім» атты өлеңініңмаудармасы радио арқылы қала тұрғындарына естіртілді, көшелерге, үйлердің қабырғасына, плакаттарға жазылып ілінді. Ленинград қаласының тұрғындары үшін ұлы Жамбылдың орны ерекше. Қаланың 250 жылдығы тойланғанда арнайы делегация ақынның тұған жеріндегі мұражайға мерейтойға арналып шығарылған ескерткіш медальды тапсырды.

Әкесі Жапа кедей болғанымен, сөз қадірін білетін, ел ішінің дау-дамайына араласып,бітімгерлік те айтқан адам болыпты. Шешесі Ұлан байсалды, ауыл арасында беделді, өз жанынан өлең де шығара алатын ақындығына қоса әдемі дауысты әнші де болған екен.

Бала Жамбылдың өленге, ақындыққа қызығушылығы ерте байлайды. Өзінің айтуынша, 13 жасынан бастап ақын болуға бел байлайды . Дүмше молдадан оқығанша , домбыраны қолға алам деп , әкесінен рұқсат сұрағанда , әкесінің : « Екейде елу бақсы , сексен ақын » деген сөз де жетер , сен сексен бірінші болмайақ қой . Бірақ дегенінен қайтпайтын Жамбыл ақындықты таңдайды .

Жамбылдың ақындық атын шығарған өлеңі «Шағым» деп аталады.

Жамбыл айтысқа 17-18 жасында араласып , « Өтеген батыр», « Көрұғлы » сынды дастандарды да сол тұстарда жырлай бастаған.Жамбыл жиырма жасында сол кездің атақты ақыны-Жаныспен айтысып , оны жеңеді . « Менің пірім-Сүйінбай » деген өленің осы Жаныспен айтысқанда айтады . Ақынның «…