Жасөспірімнің қауіпті мінез-құлқын анықтау сауалнамасы

Жасөспірімнің суицидальдыққа бағытталған мінез- құлқын анықтау әдістемесі.

Берілген сауалнама 13-18 жас аралығындағы жасөспірімдерден суицидальдық қатердің белгілерін анықтау үшін бағыт- бағдарлы әдістеме ретінде құрастырылған, бірақ ересектерді зерттеу үшін де қолдануға болады. Сауалнама депрессиялық және неврологиялық жағдайды және де қарым- қатынас деңгейін анықтауға арналған. Сауалнамадағы шкалалардың саны- 4, дәлелдемелердің саны-74.

І шкала «И»- шынайылық шкаласы.

Зерттеудің нәтижесінің дұрыстығын анықтайды.

8- 10 балл жауаптың шынайылығының жоғары деңгейін білдіреді:

4- 7 балл- орташа деңгей:

0-3 балл жауаптың шынайылығының төменгі деңгейін дәлелдейді, әлеуметтік қолдауға ғана бағдар беру, зерттеу дұрыс емес деп табылады.

ІІ шкала «Д»- депрессиялық шкаласы.

Депрессиялық жағдайға әуестік деңгейін анықтайды.

17- 21 балл- жоғары баға, бұл белгілер мінез- құлқына, өзіне, әлеуметтік ортаға эмоциялық жағдайына сай нақтылықты көрсетеді;

8- 16 балл- орташа деңгей;

1-7 балл- депрессияның төменгі деңгейі.

ІІІ шкала «Н»- неврологиялық шкаласы.

Неврологиялық деңгейді анықтайды.

17- 21 балл- жоғары баға, неврологиялық синдромдардың, эмоциялық тұрақсыздықты, қорқынышты көрсетуі мүмкін;

8- 16 балл- орташа деңгей;

1-7 балл- неврологияның төменгі деңгейі.

ІҮ шкала «О»- қарым- қатынас шкаласы.

Қарым- қатынастың дамуы деңгейін анықтайды.

17- 21 балл- қарым- қатынастың жоғары деңгейі;

8- 16 балл- орташа деңгей;

1-7 балл- төменгі деңгей. Қарым- қатынастың төменгі деңгейі депрессия мен неврологияның жоғары көрсеткіштеріне сай зерттеушінің суицидальдық қатері «өлімге пассивті келісу» сатысын білдіруі мүмкін.

Шкала бойынша балдарды есептеу кілті.

І шкала «И», «+» жауаптары:4,13,20,29,31,33,47,57,67,74

ІІ шкала «Д», «+» жауаптары:2,6,12,14,19,21,27,28,32,36,39,41,45,49,52,55,59,63,65,69,72

ІІІ шкала «Н», «+» жауаптары:3,8,10,16,18,23,25,30,34,38,42,44,46,50,53,56,61,64,68,71,73

ІҮ шкала «О», «+» жауаптары: 5,7,9,11,15,17,22,24,26,35,37,40,43,48,51,54,58,60,62,66,70

Зерттелушіге арналған нұсқаулық

Бұдан ары сіздің естігендеріңіздің барлығын сіздің атыңыздан сөйлеген, сізді бұрыннан жақсы білетін адам айтқанын елестетіп көріңізші. Айтылғандардың кейбіреуі- дұрыс, сізге сай келеді, ал кейбіреулері- дұрыс емес, яғни сіз бұл дәлелдемелермен келіспейсіз.

Жауаптар парағындағы дәлелдемелердің ішінде келісетініңізге «+» белгісін қойыңыз, ал келіспейтіндеріңізге «-» белгісін қойыңыз. Егер де жауап бере алмасаңыз немесе жауап бергіңіз келмесе нөмірді дөңгелектеп қойыңыз. Мұқият болыңыз, тапсырма белгілі бір уақытқа шектелген. Жауап нөміріңіздің дәлелдеме нөміріне сәйкес келуін қадағалаңыз. Дөңгелек қоймауға тырысып, мүмкіндігінше жауап беріңіз. Ұзақ талқылауға тырыспаңыз. Әдетте, ең бірінші ойға не келсе, ең дұрыс жауап сол болады.

Ұсынылатын дәлелдемелер.

(мұқият және ұқыпты болыңыз, нұсқаулықты сатаңыз)

1.Мен нұсқаулықты мұқият тыңдадым және барлық сұрақтарға ашық жауап беруге дайынмын.

2.Мен жиі жұмыстан оңай назарымды алып, босаңсып армандай бастаймын.

3.Айналамды қоршаған адамдардың көпшілігінен бұрын шаршай бастаймын.

4.Мен кейде мақтана аламын.

5.Менде жиі жақсы көңіл- күй болады.

6.Мені жиі көңілсіз ойлар мазалайды.

7.Мен адамдармен қарым- қатынас жасағанды ұнатамын.

8.Мен қол- аяғымның үнсіздігін немесе мұздауын жиі сезінемін.

9.Мен мазасызданғанымды тез ұмытамын.

10.Кей кезде шекемнің шаншуы мен желкемніңсолқылдауын сезінемін.

11.Мен көңілді компаниямен көңіл көтергенді ұнатамын.

12.Менің отбасымда ашушаң адамдар бар.

13.Өзім білмейтін зат туралы сеніммен айтатын кездерім болады.

14.Ауық- ауық өзімді әлсіз сезінемін.

15.Менің жақсы таныстарым көп.

16.Менің басым жиі ауырады.

17.Мен барлық уақытта дерлік белсендімін және қозғалыстамын.

18.егер мен отырып, ал сосын бірден тұрсам, онда менің көздерім қарауытады және басым айналады.

19.Кей кездерде мен жағымсыз нәрседен құтылу үшін ауыра саламын.

20.Тыйым салынған тақырыптарға менің қызығушылық танытуым болып тұрады.

21.Нашар көңіл- күй менде жиі болады.

22.Менің достарым менің еңбекке қабілеттілігіме және тыңғылықтылығыма таң қалады.

23.Мен сезімтал әрі қызыққыш адаммын.

24.Өмірдегі барлық проблемалардың шешімі бар.

25.Менде қалтырап- дірілдеу ұстамасы болып тұрады.

26.Мен әзіл- сықақ әңгімелер мен көңілді оқиғалар айтқанды ұнатамын.

27.Ауық- ауық менің үйден бір жола кеткім келеді.

28.Болмашы нәрсеге мен жиі мазасызданамын.

29.Мен кей- кездерде өзімді ақтау үшін бірдемелер ойлап табамын.

30.Кей кездерде барлығын кейінгіге қалдырамын.

31.Мен өз уәделерімді орындамайтын кездер болады.

32.Кей уақытта мен өзімді еш нәрсеге жарамсызбын деп ойлаймын.

33.Барлық таныстарым маған ұнай бермейді.

34.Менің жиі тамаққа тәбетім болмайды.

35.Ең іш пыстырарлық компанияны оңай көңілін көтере аламын.

36.Отбасы мүшелерімнің кейбіреулерінің әдеттері менің жүйкемді жұқартады.

37.Мен тіпті таныс емес адаммен тез тіл табысамын.

38.Мен үнемі ауыр жағдайда жүретін сияқтымын, және менің босаңсуым өте қиын.

39.Менің жиі өлгім келеді.

40.Мені көңілді әрі тез тіл табысқыш адам деп есептейді.

41.Мен барлығын жүрегіме жақын қабылдаймын.

42.Менің жиі қабырғамның астынғы жағы ауырады және ішкі құрылысымда жағымсыз сезінулер жиі болады.