Жазықтықтағы нүктенің координаталары 9-сынып сабағы

Геометрия

Уақыты:

Кабинет:

Сабақ 3

Сабақтың тақырыбы

Жазықтықтағы нүктенің координаталары

Жалпы мақсаттар

Тақырыптың мазмұнымен таныстыру арқылы , есеп шығару туралы мағлұмат беріп, өз бетінше топпен жұмыс істеу қабілеттерін арттыру

Оқыту нәтижесі

Жазықтықтағы нүктенің координаталарын меңгереді тапсырмалармен есеп шығарудаоқушылар топтық,жұптық жұмыс жасауда дағдыланады.

Мұғалімнің әрекеті

Оқушының әрекеті

Бағалау парақшасымен таныстыру

Топқа бөлу

Оқушыларға кесілген суреттер үлестіріледі.

Қолдарына алған қиындыларды құрастырып,сол бойынша топқа бөлінеді. Суреттерді тақтаға іледі.

Ынтымақтастық атмосферасы

Оқушылар шеңбер жасап тұрады. Мұғалім келесі оқушыға үлкен жүректі ұсынып тұрып,бүгінгі күніне сәттілік тілейді.

Оқушылар бір-біріне жақсы тілек тілеп, сыныпта жақсы ахуал қалыптастырады.

Үй тапсырмасын пысықтау

«Білгенге маржан» қайталау сұрақтары:

1. Параллель түзулер дегеніміз? (Бір жазықтықта жаттатын бір-бірімен қиылыспайтын екі түзу)

2. Перпендикуляр түзулер жазықтықты нешеге бөледі? (төрт)

3. Перпендикуляр түзулер (бір-бірімен ьтік бұрыш жасап қиылысатын екі түзу)

4. Вертикаль бұрыштар өзара ... . (тең)

5. Түзу дегеніміз не? (шектеусіз фигура)

6. Қиылысатын екі түзудің неше ортақ нүктесі болады? (бір)

7. Вертикаль түзулер дегеніміз не? ( Бір бұрыштың қабырғаларының әрқайсысы, екінші бұрыштың қабырғаларының созындысы болатын екі бұрышты айтамыз)

Жаңа сабақ

Нүкте мен түзу геометрияның негізгі ұғымдары. Нүктені латын алфавитінің А,В,С әріптерімен, ал түзуді кіші а,в,с әрпімен белгілейді.

Нүктенің координаталық түзудегі орны бір ғана санмен анықталады. Оң сандар мен теріс сандар және 0 саны координаталық түзуде`(сан түзуінде) кескінделеді. Оң бағытқа қарама-қарсы – теріс бағыт деп аталатын бағытта теріс сандар кескінделеді.Өзара 900 бұрыш жасап қиылысатын екі түзу перпендикуляр түзу деп аталады.

Өзара перпендикуляр екі түзу жүргізейік. Горизонталь осьті х-пен белгілеп, оны абсцисса осі деп, ал вертикаль осьті у-пен белгілеп, ордината осі деп атаймыз. Олардың О қиылысу нүктесін координаталар басы деп атаймыз. Санақ басы О нүктесінде қиылысатын өзара перпендикуляр екі координаталық түзу тік бұрышты координаталар жүйесін құрайды

Тік бұрышты координаталар жүйесі орналасқан жазықтық тікбұрышты декарттық координаталар жүйесінде координаталық жазықтық деп аталады. Бұл жүйені хОу жүйесі деп аталады.

Берілген нүктенің абсциссасы мен ординатасы нүктенің координаталары деп аталады. Нүктенің координатасын жазу кезінде рет сақталады, бірінші орынға абсциссаны, екінші орынға ординатаны жазады.

Координаталық осьтер жазықтықты төрт бөлікке –І,ІІ, ІІІ, ІV координаталық ширекке бөледі. Ширектердің рет саны сағат тілінің қозғалыс бағытына қарсы бағытта анықталады. Алдымен әрбір ширектегі абсциссалардың таңбалары , содан соң ординаталардың таңбалары жақшалардың ішінде көрсетіледі. Әр ширекте екі координатаның да таңбалары сақталады.

Нүкте абсцисса осіне тиісті болса,онда оның ординатасы нөлге тең.

Нүкте ордината осіне тиісті болса , оның абсциссасы нөлге тең.

Координаталар басының абсциссасы да, ординатасы да нөлге тең О(0;0)