5 сынып Қазақстан тарихы сабағының жоспары

Пән: Қазақстан тарихы

Ұзақ мерзімді жоспардың бөлімі: Қазақстандағы ежелгі адамдардың өмірі.

Мектеп: «

Күні:

Мұғалімнің аты-жөні:

Сынып: 5

Сабақ тақырыбы:

Ботай мәдениеті.

Зерттеу сұрағы: не себепті ботайлықтарды жылқыны алғашқы қолға үйретушілер деп атайды?

Осы сабақта қол жеткізілетін оқу мақсаттары:

5.4.1.1. Ежелгі адамдардың кәсібін сипаттау

Сабақтың мақсаты:

Барлығы - Ботай қонысындағы олжалармен танысып, адамдардың айналысатын кәсіптері мен шаруашылығын сипаттайды.

Көбі – Ботайлықтар айналысатын кәсіптердің ұтымды жағы мен қауіп-қатерлерін анықтап, талдау жасайды.

Кейбірі – Дәлелдерді зерделеп, Қазақстанда жылқыны алғашқы қолға үйретудің маңыздылығын түсінеді.

Бағалау критерийі

Қазақстан аумағындағы ежелгі тұрғындардың жылқыны алғашқы қолға үйреткендігін біледі, дәлел табады. Археологиялық олжалар арқылы энеолит дәуіріндегі адамдардың өмірі, кәсібі, еңбек құралдары, баспаналары мен дүниетанымын ауызша және жазбаша сипаттайды.

Тілдік мақсаттар

Тірек сөздер мен тіркестер негізінде ботайлықтардың өмірі, кәсібі, еңбек құралдары, баспаналары мен дүниетанымы туралы жазбаша және ауызша сипаттама беру, кесте толтыру. («тыңдалым-жазылым», «оқылым-айтылым-жазылым» дағдысы).

Ботайлықтардың еңбек құралдары мен кәсібін сипаттау, талдау жасау (айтылым дағдысы).

«Ботай тұрағы жайлы білесің бе?» мəтінімен жұмыс жасау (оқылым дағдысы).

Диалог пен жазу үшін қолданылатын терминдер мен сөз тіркестері: Ботай қонысы, энеолит, б.з.б. 4-3 мың., В.Ф. Зайберт, жүген, кісен, тас пен сүйек өңдеу жетілген, мысты игеру, артефактілер, археологиялық олжалар, тігін тігу, ине, тескіш, тері өңдеу, ши тоқу, сүйек ілмектер, жіп иіру, ұршық, бойтұмарлар, әшекей бұйымдар, алғашқы жылқы өсірушілер.

...деректердің негізінде келесі қорытындыларды шығаруға болады...

Құндылықтарға баулу

Қарым-қатынас жасау қабілеті

Өзгелердің көзқарасына құрметпен қарау

Денсаулық, достық және айналадағыларға қамқорлық көрсету

Ішкі тыныштық және дұрыс әрекет сияқты жалпыадамзаттық құндылықтар.

Тарихтың, мəдениет пен тілдің біртұтастығын түсіну.

Өз елі үшін мақтаныш. Ата-бабаларымыздың ұлы істеріне құрмет.

Бірлікті сақтау.

Пәнаралық байланыс

География – картаны зерделеп, жануарлар қай аймақта алғаш қолға үйретілгенін анықтайды.

Тақырып бойынша алдыңғы меңгерілген білім

Ежелгі адамдардың өміріндегі өзгерістер мен еңбек құралдарының жетілдірілуі

«Неолит төңкерісі» ұғымы

Сабақ барысы

Сабақтың жоспарланған кезеңдері

Сабақтағы жоспарланған жаттығу түрлері

Ресурстар

Сабақтың басы

Мақсаты - уəж туындату, оқушыларды сабаққа ынталандыру жəне жаңа тақырыпты жариялау кезеңі. 5 мин.

Тыныштық сәтi: «Нұрға бөлену» 1 мин 30 сек.

М. «Балалар, денелеріңізді түзу ұстап, бастарыңызды жоғары көтеріп, ыңғайланып отырыңыздар. Көздеріңізді жұмуға болады Елесететіп көріңіздерші: Күн нұры сіздің төбеңізден өтіп, кеудеңізге қарай бойлап барады. Нұр сәулесі кеудеңіздің орта тұсында жиналып, сіздің бойыңызға ақырын тарай бастағанын елестетіңіз. Ол бірітіндеп күшейе түседі. Оймен осы нұрды қолдарыңызға түсіріңіз. Сіздің қолдарыңыз нұрға бөленіп, сәуле шашады. Қолымыз тек жақсы, ізгі істер істейді және баршаға көмектеседі. Нұр аяқтарарыңызға тарайды. Аяқтарыңыз нұр сәулесін шашады. Олар сізді тек жақсылық жасау үшін жақсы жерлерге апарады. Олар нұр мен махаббат құралына айналды.

Одан әрі нұр сіздің ауызыңызға, тіліңізге тарады. Тіліңіз тек шындықты және жақсы, ізгі сөздер ғана айтады. Нұрды құлақтарыңызға бағыттаңыз, құлақтарыңыз тек жақсы сөз бен әсем әуенді ғана естиді. Нұр көздеріңізге де жетті, көзіміз тек жақсыға қарап, бәрінен жақсылықты көреді. Сіздің басыңыз тұгелдей нұрға бөленіп, басыңызға тек ізгі, сәулелі ой келеді.

Нұр бірте-бірте қарқындайды және шұғылана бастайды, сіздің денеңізден шығып, жан-жағыңыздан сәуле шашады. Осы нұрды туысқандарыңызға, мұғалімдеріңізге, достарыңызға, таныстарыңызға бағыттаңыз. Нұрды уақытша түсініспей, ренжісіп жүрген адамдарға да бағыттаңыз, олардың да жүрегі нұрға толсын. Осы нұр бүкіл әлемге: барлық адамдарға, жан-жануарларға, өсімдіктерге, барлық тірі жанға таралсын.... Ғаламның барлық түпкір-түпкіріне нұр бағыттаңыз. Ойша айтыңыз:"Мен нұрлымын... Нұр менің ішімде...Мен Нұрмын"

Осындай Нұр, Махаббат және Тыныштық күйінде отыра тұрыңыз....

Енді осы Нұрды жүрегіңізге орналастырыңыз. Нұрға толы бүкіл әлем сіздің жүрегіңізде. Оны осындай әсем қалыпта сақтаңыз.

Жаймен көзіңізді ашуға болады. Рахмет.

Қандай көңіл-күйде болдыңыздар?»

О. Көзін жұмып, ыңғайлы отырады, әсем әуенді және мұғалімнің сөзін тыңдап, елестетеді, ойын жинақтайды, зейінін өз ойына шоғырландырады.Эмоциялық сабырлық орта жасайды.

Бойларында ішкі тыныштық және дұрыс әрекет сияқты жалпыадамзаттық құндылықтарды қалыптастыруға баулиды.

«Пазл» әдісі 2 мин.

М. « Суреттер кесінділерінің сәйкестігін тауып, топтарға бөлініңіздер».

О. Кесінділерді біріктіре отырып, 4 топқа бөлінеді.

М. Сабақтың тақырыбын жариялайды, оқушылармен бірге оқу мақсаттарын, табыс критерийлерін нақтылайды, түсінгенін анықтайды.

Ж. Интербелсенді тақтаға қарап, сабақ тақырыбымен танысады және әрбір оқушы өзінің алдына қоятын оқу мақсаттарын таңдайды және табыс критерийлерін нақтылайды, бағалау парағына жазады.

4. «Табыс шеңбері» әдісі

М. Жаныңдағы жолдасыңыздың қолын алып, топтың сабақта табысқа жетуі үшін көмек болатын ежелгі адамдардың өміріндегі өзгерістер мен еңбек құралдарының жетілдірілуі мен «Неолит төңкерісі» жайында маңызды ақпаратпен бөлісуіңізді сұраймын.

Әрбір топ табысқа жету үшін өз ұранын таңдау керек.

Т. Алдағы білімдерін естеріне түсіреді, өзектілігін түсінеді.

Сыныптастарына эмоциялық және біліммен көмек көрсетеді. Бір-біріне жағымды көңіл-күй сыйлайды. Әр оқушының табысқа жетуіне деген сенімі артады.

Топ мүшелері шеңбер жасап, ұранын қатты айтады. Мысалы: «Біз біргеміз, табысқа жетеміз!»

Бағалау критерийі – әрбір оқушы өзімен ең көп пайдалы ақпаратпен бөліскен 1 оқушыға жұлдызшасын Бағалау парағына жапсырады.

«X» сағаты әдісі

М. Оқушыларға келесі проблемалық сұрақ жариялайды «Не себепті ботайлықтарды жылқыны алғашқы қолға үйретушілер деп атайды?». «X» сағаты соққанда бұл сұраққа әрбір оқушы жазбаша жауап беру керек.

О. Ойын шартын тыңдайды, кез келген уақытта жауап беруге белсенділік танытады.

Аудио

Жазба

4 жылқы суретінің кесіндісі.

Интербелсенді тақта.

24 оқушыға бағалау парағы.

Бағалау парағы

Интербелсенді тақта.

Қосымша материалдар.