5-сыныпқа арналған құрама сандарды жіктеу материалы

Тақырыбы: Құрама сандарды жай көбейткіштерге жіктеу

5 сынып математика

Сабақтың мақсаты:

Білімділік :

құрама санды жай көбейткіштерге жіктеу түсінігін қалыптастыру;

жіктеу алгоритмін практикада қолдану машықтарын нығайту;

жай және құрама сандар ұғымдарын қайталап, бекіту.

Дамытушылық

ауызша есептеу, жалпылау дағдыларын дамыту;

логикалық ойлау қабілеттерін жетілдіру ;

ойын жеткізе білуін және ой-өрісін дамыту.

Тәрбиелік

ұйымшылдыққа, ұқыптылыққа, дәлдікке тәрбиелеу;

ұжымда, топта, жұпта жұмыс істеуге тәрбиелеу;

өздігінше жұмыс істеуге дағдыландыру

оқушыларды өзін — өзі басқаруға, өз мүмкіндігіне сенуге,

үлкен жетістікке ұмтылуға тәрбиелеу

Сұрақтарға жауап бер!

1. Жай сандар дегеніміз қандай сан?

2. Қандай цифрларды жұп цифрлар деп атаймыз?

3. Қандай цифрларды тақ цифрлар деп атаймыз?

4. Қандай сандар 5 –ке бөлінеді?

5. Қандай натурал сандар 9 –ға бөлінеді?

6. Құрама сан дегеніміз не?

7. Жұп жай сан барма, болса нешеу?

Дәреже түрінде өрнекте:

2³

7⁵

5⁴

a⁵

b⁴

Еске түсір!

а ∙ а ∙ а ∙ а ∙ а =

b ∙ b ∙ b ∙ b =

Анықтама:

Құрама сандарды тек қана жай сандар

көбейтіндісі түрінде жазуды жай

көбейткіштерге жіктеу деп атайды.

Мысалы: 18=2*3*3, 24=2*2*2*3

«Графтар» тәсілі

Берілген құрама сан екі көбейткіштің көбейтіндісі түрінде «графтардың» ұшына жазылады.

Егер көбейткіштердің ішінде құрама сан болса, ол тағы да екі санның көбейтіндісі түрінде жазылады.

Әрі қарай сандар көбейтінді түрінде жазылмаса – жіктеу аяқталды.

Нәтижесінде шыққан жай сандарды көбейтінді түрінде жазсақ - берілген сан жай көбейткіштерге жіктелді деп санаймыз.

Мысалы:

Берілген құрама сан жазылып, жанына вертикаль сызық сызылады.

Берілген құрама санның ең кіші жай бөлгіші табылып вертикаль сызықтың оң жағына жазылады.

Вертикаль сызықтың сол жағына, берілген санның астына, әрбір реттегі бөлудің нәтижелері жазылады.

Нәтижесінде 1 саны шықса - жіктеу аяқталады!

Нәтижесінде шыққан жай сандарды көбейтінді түрінде жазсақ - берілген сан жай көбейткіштерге жіктелді деп санаймыз.

«Баған» тәсілі

Мысалы:

Құрама сандарды жай көбейткіштерге жікте 20; 18

18 = 2 ∙ З 2

Құрама сандарды жай көбейткіштерге жікте 32