6 сынып биология пәніне арналған ғылыми жоба таныстырылымы

Тақырыбы: Балықтың пайдасын зерттеуОрындаған: Умирбек Әсел.

Жетекшісі:Құрбанбаева ЖақсыгүлЖоспар

Кіріспе

ІІ Негізгі бөлім

2.1 Балықтың түрлерін зерттеу

2.2 Балықтың пайдасын көрсететін тәжірибелер

2.3 Балықтан жасалынатын тағамдардың түрлерімен танысу оның жасалу жолдарын анықтау.

Қорытынды:І.КІРІСПЕ

Тақырыптың өзектілігі. Қазіргі ғылым мен техниканың дамыған заманында көрнекі құралдарды пайдалана отырып зерттеу жұмыстарын жасауға өте үлкен мүмкіндік жасалынуда. Қазіргі бүкіл дүние жүзінде қоршаған ортаны қорғау , оның табиғи байлықтарын тиімді пайдалану , биологиялық әртүрлілікті сақтау проблемасына зор маңыз беріліп отыр. Әсіресе , жануарлар мен өсімдіктер дүниесін сақтау , қалпына келтіру және пайдалану мәселесі бүгінгі күн тәртібінде оларды зерттеу , олармен терең танысуға көңіл бөлінуде. Балықтың пайдасын анықтай отырып , жасалынатын тағам түрлерін анықтауда 6А сынып оқушысы Умирбек Әсел ғылыми жоба үсынғалы отыр. Мұнда қазіргі заман жағдайына байланысты , балықтардың түрлерін , құрамы , пайдасы , алынатын тағам түрлері көрсетілуде.

Жұмыстың мақсаты: Балықтың құрамындағы витаминдерді көрсете отырып , адам ағзасына тигізетін пайдасын зерттеп , жасалынатын тағам түрлерін анықтау.Балықтың жойылып кетуіне жол бермеу жолдарын ескере отырып , өсіп - өнуіне жағдай жасау.

Жұмыстың міндеттері:1. Балықтың түрлеріне талдау жасау;

2.Дәстүрлі емес әдіс терді пайдалана отырып балықтың адам ағзасына тигізетін әсерін анықтау;

3.Балық тағамдарынның жасалыну жолдарын білу.

4.Балық шаруашылығының жойылып кетпеуіне үлес косу.

Зерттеудің болжамы:Балықтың түрлерін анықтау арқылы оларға дұрыс жағдайды анықтауға болады. Адам ағзасына пайдасын анықтап , балық тағамдарын күнделікті қолданысқа тағам ретінде ұсыну.

ІІ. НЕГІЗГІ БӨЛІМ

Балықтар – РіscesБалықтар сулы ортада тіршілік етуге бейімделген төменгі сатыдағы омыртқалы жануарлар. «Балықтың жаны – суда» деген халық даналығы соның айғағы. Зоология ғылымының балықтарды зерттейтін саласы ихтиология (грекше «ихтис»- балық, «логия»- ілім, ғылым) деп аталады. Балықтар омыртқалылардың ішіндегі төменгі сатыдағы желбезектерімен тыныс алатын аузында қозғалмалы жақтары бар, суда тіршілік ететін жануарлар. Ауыз қуысында нағыз тістері бар, көкірегінде және құрсағында қозғалыс мүшесі жұп, жүзу қанаттары болады. Суда тіршілік етуіне байланысты балықтың дене құрылысында, тіршілігіне айтарлықтай өзгерістер кірген. Барлық балықтарда бір қан айналым шеңбері өзгереді.Денесінің темперетурасы өзгеріп отырады. Балықтар қоректерін жүзіп жүріп іздеп тауып ұстайды, ортаға тез бейімделе алады. Қазір балықтардың 20 мыңға жуық түрлері бар. Олардың түрлерінің көптігіне қарай, балықтарға толық сипаттама беру үшін балықтарды екі топқа бөледі.БалықтарШеміршекті балықтар Сүйекті балықтар.

Сүйекті балықтар барлық жер шарындағы мұхиттарда теңіздерде және тұщы суларда тіршілік етеді.Тіршілік жағдайларына қарай балықтардың сыртқы пішінінде алуан түрлі болып келеді.Барлық балықтардың 99% (20 мың түр) осы сүйекті балықтар қамтиды.Сүйекті балықтардың қаңқасы сүйек болғандықтан денесі ауыр болады. Осыған байланысты торсылдақ жақсы дамыған.Сүйекті балықтардың көпшілігінің дене пішіні тез жылдам жүзуге бейімделген.1.Сазан - (латынша Cyprinus carpio) – тұқы тұқымдасына жататын балық. Саза́нның қабыршағы ірі, аузының екі езуінде мұртшалары бар, жұтқыншақ тісі жақсы дамыған. Ересектерінің ұзындығы 40 – 45 (кейде 100) см-дей, салмағы 2,5 (ірілері 20) кг-дай болады. Жыныстық жағынан 3 – 5 жасында жетіледі. Уылдырығын (аналығының көлеміне қарай, ірілері – 1,5 млн-дай) 2 – 3 бөліп, тереңдігі 1,5 – 2 м-дегі өсімдіктерге, көбінесе тереңдігі 0,5 м-дегі жайылма судағы шөп үстіне шашады. Уылдырығы су температурасы – 16 – 22ӘС, тұздылығы 9,6% болса жақсы жетіледі. Саза́ндар қорек талғамайды. 2.Табан (Abramis) — тұқы балықтар тұқымдастарына жатады. Тұрғылықты және жартылай тұрғылықты түрлері кездеседі. Жалаңаш төс қыры құрсақ жүзбеқанаттарынан соң орналасқан, анал жүзбеқанаттары ұзын. Ең к

3.Жылан балық - қылтанақты балықтар тобына жататын, ұзыңдығы 10 см-ден 3 м-ге дейін, массасы 15 грамнан 65 кг-ға дейін болатын балықтар. . Көп тараған жыланбалықтың ұзындығы — 50—150 см (2 м-ге дейін), массасы — 4~6 кг болады. Етінің майы 22%-ға жетеді. Жас етінен тағамдардың барлық түрлерін дайындауға…