6 сынып Қазақ әдебиеті Атамұра баспасы бойынша КТЖ

Күнтізбелік-тақырыптық жоспар

Сыныбы: 6 -сынып Пәні: қазақ әдебиеті Пән мұғалімі: Шілдебаева Жанар Сағат саны: 68 сағат , аптасына 2 сағат

Оқулық: Қазақ әдебиеті 6-сынып. Авторлары: А.С.Ақтанова , А.Қ. Жүндібаева. – Алматы: -Атамұра 2018

«Мектепке дейінгі тәрбие мен оқытудың, бастауыш, негізгі орта және жалпы орта, техникалық және кәсіптік, орта білімнен кейінгі білім берудің мемлекеттік жалпыға міндетті стандарттарын бекіту туралы» ҚР Оқу-ағарту министрінің 2022 жылғы 3 тамыздағы № 348 бұйрығы «Жалпы білім беру ұйымдарына арналған жалпы білім беретін пәндер, таңдау курстары мен факультативтер бойынша үлгілік оқу бағдарламаларын бекіту туралы» ҚР Оқу-ағарту министрінің 16.09.2022ж. №399 бұйрығы 21.11.2022 ж. № 467, 05.07.2023 ж. № 199 бұйрығымен енгізілген өзгерістерімен жүзеге асырылады.

Қазақстан Республикасы Оқу - ағарту министрлігінің 2022 жылғы 16 қыркүйектегі № 399 бұйрығына 36-қосымша Негізгі орта білім беру деңгейінің 5-9-сыныптарына арналған "Қазақ әдебиеті" оқу пәні бойынша үлгілік оқу бағдарламасы (оқыту қазақ тілінде)

2025-2026 оқу жылы

Бекітемін: ________________ Мектеп директоры: Г.Шеримкулова

«Қаралды» Хаттама № « » ________ 2025ж. Бірлестік жетекшісі: А.Тушжанова __________________

Келісемін:_________________ Мектеп директорының оқу ісі жөніндегі орынбасары: Е.Мейрманов « _____ »

2025ж

Түсінік хат

Негізгі орта білім беру деңгейінің 5-9-сыныптарына арналған «Қазақ әдебиеті» оқу пәні бойынша үлгілік оқу

бағдарламасы (оқыту қазақ тілінде)

1-тарау. Жалпы ережелер 1. Оқу бағдарламасы «Оқу бағдарламасы «Мектепке дейінгі тәрбие мен оқытудың, бастауыш, негізгі орта және жалпы орта, техникалық және кәсіптік, орта білімнен кейінгі білім берудің мемлекеттік жалпыға міндетті стандарттарын бекіту туралы» (ҚР Оқу-ағарту министрінің 2022 жылғы 3 тамыздағы № 348 бұйрығы, 23.09.2022 ж. № 406 бұйрығымен енгізілген өзгерістерімен) сәйкес әзірленген.

2. Қазақ әдебиеті пәні бағдарламасының басты бағыты – білім алушылардың ақыл-ой қабілеті мен тұлғалық қасиеттерінің қалыптасуына, тілдік-эстетикалық талғамдарының дамуына, коммуникативтік құзыреттіліктерінің жетілдірілуіне іргетас қалап, өмірлік дағдыларын шыңдауына, өздігінен білім алуларына мүмкіндік туғызу. Білім алушыларды ұлттық мәдениет пен әдеби мұраларды түсінуге, қазіргі заманғы әдебиетті бағалай білуге үйретеді. Бағдарламада әдебитеориялық ұғымдар, талдауға, бағалау мен салыстыруға негізделген адамзаттың мәңгілік сұрақтары, қазіргі заманғы дилеммалар, мәселелер қарастырылған.

3. Қазақ әдебиеті бағдарламасының мақсаты – білім алушыларды креативті ойлауға бағыттау. Олардың ойларын ауызша еркін жеткізуіне және жаза білуіне қолдау көрсету, дәлелдер келтіру, салыстыру және анализ жасау, бағалау дағдыларын қалыптастыру, білім алушыларға жанрларды меңгерту.

4. Теориялық материалдар оқушының қазақ әдебиеті туралы ұғымдарын кеңейтуге, әдебиет туралы дүниетанымын қалыптастыруға және адамзатқа ортақ ойларды, дилеммаларды, мінездерді зерттеуге мүмкіндік береді. Қазақ әдебиеті білім деңгейі, ой-өрісі дамыған, әдеби тіл және әдеби формалар арқылы өз ойын еркін жеткізе алатын, туындаған мәселелерді шеше білетін өмірге бейім ұрпақ тәрбиелейді.

5. Қазақ әдебиеті пәнін оқу арқылы білім алушылар: 1)қазақ әдебиетінің құндылық ретіндегі болмысын, ұлттық мәдениеттегі маңызды орнын құрметтейді және бағалайды;

2)қазақ әдебиетінің мәдениетаралық қарым-қатынастағы рөлін, қазақ халқының қалыптасқан тарихын, алға қойған міндеттерін, жеңістерін, мәселелерін, қарама-қайшылық пен қиындықтарын анықтайды және түсінеді;

3)түрлі жағдайларға бейімделе білу және өздігінен шешім қабылдау дағдыларын қалыптастырады; 4)заманауи, ғылыми және қоғамдық дамуға сәйкес дүниетанымын дамытады. Оқу пәні бойынша оқу жүктемесінің көлемі «Қазақстан Республикасындағы бастауыш, негізгі орта, жалпы орта білім берудің үлгілік оқу жоспарларын бекіту туралы» Қазақстан Республикасы Білім және ғылым министрінің 2012 жылғы 8 қарашадағы № 500 бұйрығымен бекітілген үлгілік оқу жоспарына тәуелді (Қазақстан Республикасының нормативтік құқықтық актілерін мемлекеттік тіркеу тізілімінде № 8170 тіркелген).

7. «Қазақ әдебиеті» пәндік білімнің мазмұны бөлімдерге бөлінген: түсіну және жауап беру, анализ және интерпретация,бағалау және салыстырмалы анализ, сонымен қатар, дағдыларды қалыптастыратын бөлімшелерден тұрады. Бағдарламаның бұл бөлімі пән бойынша оқу мақсаттарынан тұрады.

8. «Түсіну және жауап беру» бөлімі келесі бөлімшелерден тұрады:

1)көркем шығарма мазмұны мен пішіні; 2)әдеби шығарманың тұжырымдамасы; 3)көркем шығармадағы образ; 4)шығарма үзінділерімен жұмыс. 9. «Анализ және интерпретация» бөлімі келесі бөлімшелерден тұрады: 1)әдеби шығарманың композициясы; 2)автор бейнесі; 3)көркем шығарманың тілі; 4)шығармашылық жұмыс. 10. «Бағалау және салыстыру» бөлімі келесі бөлімшелерден тұрады: 1)тарихи және көркемдік құндылығы; 2)заманауилығы мен жаңашылдығы; 3)әдеби эссе; 4)әдеби сын.

13. 6-сыныпқа арналған «Қазақ әдебиеті» пәнінің базалық білім мазмұны: 1) түсіну және жауап беру: әдеби шығарманың жанрын, фабуласын, сюжетін анықтау, шығармада көтерілген әлеуметтік-қоғамдық мәселе, идеясы, кейіпкерлердің типтерін тек тұрғысынан сипаттау, көркем шығармалардан орта көлемді үзінділерді мәнерлеп оқу, жатқа айту; туған өлкенің табиғаты және тарихы сипатталатын поэтикалық, прозалық шығармаларды білу; туған өлкеге арналған бір өлеңді жатқа мәнерлеп оқу, өлкетану аясында прозалық үзінділер жазудың алғашқы дағдыларын меңгеру;

2) анализ және интерпретация: шығарма композициясындағы белгілі бір эпизодтың алатын маңызына негіздеме жасау, әдеби көркемдегіш құралдарды пайдаланып шығармадағы табиғат көрінісін, оқиға орнын, кейіпкер бейнесін сипаттап жазу, шығармадағы көркем ауыстырулар: метафора, кейіптеу, метонимия, гипербола, литота, аллегория, антитеза, градация, арнау; туған өлкенің ақындары мен жазушыларының шығармашылығы туралы деректер жинау және презентация дайындау. Мәтіннің ақпараттылық, оның көркемдік, тілдік ерекшеліктері негізінен өлкетану сипаттамаларын талдау;

3) бағалау және салыстыру: кейіпкерлерді өзара салыстыру, тарихи және көркемдік құндылығына баға беру, кейіпкерлер жүйесінің заманауи жаңашылдығын өзара салыстырып баға беру, әдеби эссе жазу, сыни хабарлама жасау.

14. Оқытылатын көркем шығармалар тізімі: 1) «Аяз би» ертегісі; 2) «Алып Ер Тұңға» жыры; 3) Әл Фараби «Қашықтасың туған жер», «Тіршілікте құрыштай бол төзімді» өлеңдері; 4) Доспамбет жырау «Қоғалы көлдер, қом сулар», «Айналайын, Ақ Жайық» толғаулары; 5) Абай Құнанбайұлы «Мен жазбаймын өлеңді ермек үшін», «Ғылым таппай мақтанба» өлеңдері, қара сөздері: «Бірінші сөз», «Жетінші сөз», «Отыз бірінші сөз»;

6) С. Торайғыров «Шығамын тірі болсам адам болып», «Шәкірт ойы» өлеңдері; 7) С. Мұратбеков «Жусан иісі» әңгімесі; 8) О. Бөкей «Тортай мінер ақбоз ат» әңгімесі; 9) Қалмақан Әбдіқадыров «Қажымұқан» хикаяты; 10) А. Алтай «Прописка» әңгімесі;

11) Е. Жүніс «Менің атым -Тәуелсіздік» өлеңі; 12) Р. Ғамзатов «Ана тілі» өлеңі, «Менің Дағыстаным» әңгімесі.

«Қазақ әдебиеті» пәні бойынша күнтізбелік-тақырыптық жоспар

6-сынып Жылына 68 сағат, аптасына 2 cағат.

Ұзақ мерзімді

жоспардың

бөлімдері

Тақырыптар/Ұзақ мерзімді жоспардың

мазмұны

Оқу мақсаттары Түсіну және жауап беру Анализ және интерпретация Бағалау және салыстыру

І тоқсан (16 сағат) 1 – бөлім Туған жерім -аялы алтын бесігім

"Аяз би" ертегісі "Алып Ер Тұңға" жыры, Әл Фараби "Қашықтасың туған жер", "Тіршілікте құрыштай бол төзімді", Доспамбет жырау "Қоғалы көлдер, қом сулар", "Айналайын, Ақ Жайық"

6.1.2.1 әдеби шығармада көтерілген әлеуметтік-қоғамдық мәселені идеясы арқылы түсіндіру; 6.1.3.1 әдеби туындыдағы кейіпкердің типтерін тек тұрғысынан сипаттау; 6.1.4.1 көркем шығармалардан орта көлемді үзінділерді мәнерлеп оқу, жатқа айту

6.2.1.1 шығарма композициясындағы белгілі бір эпизодтың алатын маңызына негіздеме жасау; 6.2.2.1 эпикалық, поэзиялық шығармалардағы автор бейнесін анықтау; 6.2.3.1 шығармадағы көркем ауыстыруларды (троптарды: метафора, кейіптеу, метонимия, гипербола, литота, аллегория, антитеза, градация, арнау) анықтау; 6.2.4.1 әдеби көркемдегіш құралдарды пайдаланып шығармадағы табиғат көрінісін, оқиға орнын, кейіпкер бейнесін сипаттап жазу

6.3.1.1 шығармадағы кейіпкерлерді өзара салыстыра отырып, тарихи және көркемдік құндылығына баға беру; 6.3.2.1 кейіпкерлер жүйесінің заманауи жаңашылдығын өзара салыстырып баға беру; 6.3.3.1 шығармадағы кейіпкерлер қарым- қатынасын отбасылық құндылық тұрғысынан талдап, әдеби эссе жазу; 6.3.4.1 шығармада көтерілген мәселенің әлеуметтік рөлі туралы сыни хабарлама жасау

р/ с

Бөлім/ тақырыптар

Сабақтардың тақырыбы Оқу мақсаттары Сағатт ар саны

Мерзімд ер

Ескертпе

1 «Аяз би»

ертегісі

Шыншыл ертегілер. «Аяз би» ертегісі. Сюжеті, фабуласы.

6.1.1.1- әдеби шығарманың жанрын, фабуласын, сюжетін анықтау; 6.2.1.1- шығарма композициясындағы белгілі бір эпизодтың алатын маңызына негіздеме жасау;

2 «Аяз би» ертегісі. Көркемдік ерекшелігі

6.1.2.1 әдеби шығармада көтерілген әлеуметтік- қоғамдық мәселені идеясы арқылы түсіндіру; 6.2.4.1 -әдеби көркемдегіш құралдарды пайдаланып шығармадағы табиғат көрінісін, оқиға орнын, кейіпкер бейнесін сипаттап жазу;

3 «Аяз би» ертегісінің мазмұны. Тақырыбы, идеясы. Ертегінің тілі.

6.1.3.1- әдеби туындыдағы кейіпкердің типтерін тек тұрғысынан сипаттау; 6.2.3.1 шығармадағы көркем ауыстыруларды (троптарды: метафора, кейіптеу, метонимия, гипербола, литота, аллегория, антитеза, градация, арнау) анықтау;

4 «Аяз би» ертегісі. Кейіпкерлер жүйесі.

6.3.2.1- кейіпкерлер жүйесінің заманауи жаңашылдығын өзара салыстырып баға беру;

5 «Аяз би» ертегісін құндылық тұрғысынан талдау

6.3.3.1 шығармадағы кейіпкерлер қарым- қатынасын отбасылық құндылық тұрғысынан талдап, әдеби эссе жазу;

6 «Алып Ер Тұңға» жыры

Ежелгі дәуір әдебиеті. Кезеңдері. «Алып Ер Тұңға» жыры.(Сюжеті, фабуласы)

6.1.1.1 әдеби шығарманың жанрын, фабуласын, сюжетін анықтау; 6.2.3.1 шығармадағы көркем ауыстыруларды (троптарды: метафора, кейіптеу, метонимия, гипербола, литота, аллегория, антитеза, градация, арнау) анықтау;

7 Алып Ер Тұңға» жыры. Автор бейнесі. Бөлім бойынша жиынтық бағалау-1

6.1.2.1- әдеби шығармада көтерілген әлеуметтік- қоғамдық мәселені идеясы арқылы түсіндіру; 6.2.2.1 -эпикалық, поэзиялық шығармалардағы автор бейнесін анықтау;

8 Әбу Насыр Əл-Фараби «Қашықтасың туған жер», «Тіршілікте құрыштай бол төзімді» өлеңдері

Әбу Насыр Əл-Фараби (Өмірі мен шығармашылығы. «Қашықтасың туған жер» өлеңі

6.1.2.1 әдеби шығармада көтерілген әлеуметтік- қоғамдық мәселені идеясы арқылы түсіндіру; 6.2.2.1 - эпикалық,поэзиялық шығармалардағы автор бейнесін анықтау.

9 «Қашықтасың туған жер» өлеңі

6.2.3.1- шығармадағы көркем ауыстыруларды (троптарды: метафора, кейіптеу, метонимия,