Абайдың он жетінші қара сөзін талдау, 4 сынып

Пән: Әдебиеттік оқу

Ұзақ мерзімді жоспар бөлімі:

Мәдени мұра

Күні:

Сынып: 4

Мектеп:

Мұғалімнің аты-жөні:

Қатысқандар саны:

Қатыспағандар саны:

Сабақ тақырыбы

2.7 Әдеби көркемдеуіш құралдардың қолданысын анықтау

Абайдың қара сөздері (Он жетінші сөз)

Оқу мақсаттары

4.1.4.1 сөйлеу барысында мақал-мәтелдерді, өлең жолдарды, нақыл сөздерді, шешендік сөздерді және вербалды емес тілдік құралдарды қолдану

4.2.7.1 шығармадан әдеби көркемдегіш құралдарды (теңеу, кейіптеу, эпитет, аллитерация, әсірелеу) табу және оларды қолдану

4.2.4.1 аңыз, шешендік сөз, батырлар жыры, фантастикалық әңгімелердің жанрлық ерекшеліктерін анықтау

Сабақмақсаттары

Барлық оқушылар: шығармадан әдеби көркемдегіш құралдарды (теңеу, эпитет, кейіптеу) таба алады, шығарманың жанрлық ерекшеліктерін біледі, шығармаға сәйкес мақал-мәтелдерді айта алады.

Көптеген оқушылар: шығармадағы әдеби көркемдегіш құралдарды (теңеу, эпитет, кейіптеу) анықтай алады, шығарманың жанрлық ерекшеліктерін салыстыра алады, шығармаға сәйкес мақал-мәтелдерді анықтап, айта алады.

Кейбір оқушылар:әдеби көркемдегіш құралдарды (теңеу, эпитет, кейіптеу) қолданып, өз ойын айтады, шығарма жанрының айырмашылығы мен ерекшелігін салыстырып, қорытынды жасай алады, шығармаға сәйкес мақал-мәтелдермен мысалдар келтіре алады.

Бағалау критерийлері

сөйлеу барысында өлең жолдарын, нақыл сөздерді қолданады;

мәтіннің жанрын анықтайды;

мәтіннен теңеу, кейіптеу, эпитет сөздерді анықтайды;

сөйлеу барысында көркем сөздерді қолданады

Тілдікмақсаттар

Оқушылар:

Сөйлеу барысында мақал-мәтелдерді, вербалды емес тілдік құралдарды қолданады.

Пәнге тән лексика мен терминология:

Қайрат, ақыл, жүрек, нәфсі шайтанның азғыруы, .

Диалог пен жазу үшін пайдалы сөздер мен тіркестер:

-Неліктен Абай атамыз қара сөзінде ақыл, қайрат, жүрекке үлкен мән берді деп ойлайсың?

-Шығарманың жанрын қалай ажырата аласыңдар?

Құндылықтар

ды дарыту

Ұжыммен жұмыста өз ойларын еркін айтуға жетелеу арқылы ашықтыққа, өмір бойы білім алуға, өзара ынтымақтастықта жұмыс жасауға, тілтабысуға бағыттау.

Пәнаралықбайланыстар

Өз ойын жеткізуде сөйлемдердегі қосымшаларды дұрыс қолдану арқылы қазақ тілі пәнімен байланыс жасалады. Адамның мінез-құлқындағы ерекшеліктерді, адами қасиеттер туралы әңгімелеу барысындаөзін-өзі тану пәнімен байланыс жасалады.

АКТ қолданудағдылары

Абайдың қара сөздері:

http://abai.kz/post/6

https://www.youtube.com/watch?v=7dKKcPQkuzc

Бастапқы білім

Шығарманың жанрлық ерекшелігін ажырата алады, шығарманың мазмұнын түсінеді, шығарма мазмұны бойынша сұрақтар құрастыра алады,өз ойын жеткізуде көркем бейнелі сөздерді қолданады.

Сабақбарысы

Сабақтыңжоспарланғанкезеңдері

Сабақтағыжоспарланғаніс-әрекет

Ресурстар

Сабақтыңбасы

3 мин.

Сабақбасында:

(Ұ) Ширату жаттығуы

«Eкi қoлды бір жұмыcқa жұмылдыpy» әдісі. Oқyшылap eкi қoлынa дa қaлaм aлып, бip мeзгiлдe eкi қoлмeн әpeкeттepдi aтқapaды.

1.Oң қoлымeн бec үшбұpыш, aл coл қoлымeн бec төpтбұpыш caлaды.

2.Oң қoлымeн бec үшбұpыш, aл coл қoлымeн бec жұлдыз caлaды.

Oқyшылapғa caлғaндapы мeн жaзғaндapының oлқы шыққaндығынa нaзap ayдapмayлapын ecкepтіледі. Ocы тaпcыpмa apқылы oқyшылapдың жeкe жұмыc жacay дaғдылapы дамиды. Мидың eкi бөлiгi дe қaтap жұмыc жacayын дамыта отырып, шaпшaң oйлayлapын жeтiлдipіледі.

Бастапқы білімді қайталау.

(Ұ; МК)«Қарлы кесек» әдісін қолдану арқылы мәтін мазмұнын талқылауға бағытталған сұрақтар құрастыру және жауап беру. Мұғалім белгілі бір тапсырма берер алдында оқушылардың сұрақтарды анық түсінгеніне назар аударады. Сұрақтар өтілген тақырыптың мазмұнына байланысты болу керек.

Үлгі сұрақтар:

Абайдың неше қара сөзі бар?

Қандай қара сөздерін білесіңдер?

Шығарманың жанрын қалай ажырата аласыңдар?

Оқу мақсатын хабарлау:

Шығарманың жанрлық ерекшеліктерін ажырата отырып, мәтіннен әдеби көркемдегіш құралдарды табу. Бағалау критерийін бірлесе құрастыру немесе таныстыру.

ақ парақтар, қаламдар

Сабақтың ортасы

1-тапсырма

(Ұ; Ж) Оқылымның «Бірлескен оқылым» әдісін қолданып, Абайдың он жетінші қара сөзін түсініп оқу ұсынылады. Сараптамалық оқуға назар аударылады. Мәтін мазмұнына байланысты талдау жасау үшін бір партадағы жұптарға сұрақтар ұсынылады.

Үлгі сұрақтар:

Қара сөзде қандай адами қасиеттер сипатталған?

Неліктен қара сөзінде ақыл, қайрат, жүрекке үлкен мән берілген деп ойлайсың?

Абайдың бұл қара сөзінен қандай қорытынды шығарар едің?

Саралау: Диалог және қолдану тәсілі арқылы тапсырманы орындау барысында жан-жақты нақты көмек қажет ететін оқушыға мәтіннің мазмұны бойынша жекелей сұрақ қоя отырып, қолдау көрсетіледі.

Б. «Бағдаршам» әдісі. Оқушылар мәтінді түсінгендігін көрсету үшін бағдаршамның түстерін көрнекілік ретінде пайдаланады. Оқушыларда қызыл, жасыл, сары түсті карточкаларды өз парталарына қояды және жоғары көтере отырып (қызыл түсті-түсінбедім, жасыл-түсіндім, сары түсті-толық түсінбедім) топ бірін-бірі бағалайды.

2-тапсырма

(Ұ; МК; Т) Оқушыларға мәтінді ұжыммен талқылауға шамалы уақыт беріледі. «Салыстыру картасына» әр топқа мұғалімнің көмегімен шығармада кездесетін әдеби көркемдегіш құралдарды тауып белгілеу тапсырылады.

«Салыстыру картасы» үлгісі.

Ұғымдар

Қара сөзден мысалдар жазу

теңеу

эпитет

Саралау. Қарқын тәсілі арқылы қабілетті оқушыларға осыған дейінгі білімдері бойынша өздері толтыруға уақыт беріледі. Қосымша уақытты қажет ететін оқушылармен бірлесе отырып көркемдегіш сөздер талқыланады.

ҚБ.Дескрипторлар арқылы бағалау.

- мәтіннен теңеу сөздерді табады;

- мәтіннен эпитет сөздерді табады;