Алгоритмдеу мен модельдеуді Scratch ортасында қалыптастыру

«Созақ аудандық білім бөлімінің Қ. Рүстемов атындағы жалпы орта мектебі» коммуналдық

мемлекеттік мекемесі

Оқушылардың бойында алгоритмдеу және модельдеу

негіздерін қалыптастыратын

программалау ортасы

Баймаков Ержан Шуленович

Информатика пәні мұғалімі

2017-2018 оқу жылы

Аннотация

Оқушыларға білім беруде оқытудың жаңа әдіс -

тәсілдерін пайдалану барысында балалардың зейіндерін

шоғырландыра отырып, шығармашылық қабілеттерін

арттырып, алған білімдерін өмірде қолданатын жан -

жақтылыққа, оқушылардың бойында алгоритмдеу және

модельдеу негіздерін қалыптастыратын логикалық ойлау

қабілеті мен сын тұрғысынан ойлау қасиетін жетілдіріп

сабаққа деген қызығушылығын арттыру.

Оқушылардың бойында алгоритмдеу және

модельдеу негіздерін қалыптастыратын

программалау ортасы

Баймаков Ержан Шуленович

Қ. Рүстемов атындағы жалпы орта мектебі

Информатика пәні мұғалімі

Қазіргі кезде ғылым мен техниканың қарқынды дамыған ақпараттандыру заманында білім көкжиегі көз ілеспес жылдамдықпен дамуда. Информатика пәні бойынша ғылыми жарыстар мен интеллектуальды олимпиадаларда жақсы нәтижеге жету үшін ерте жастан бастап информатика пәнінің дұрыс жүргізілуіне көп көңіл бөлу қажет. Алдыңғы қатарлы жоғары оқу орындары мен ақпараттық технологияларға қатысты мекемелер оқушыларды ғылыми шығармашылық жұмысқа ерте жастан баулу мақсатында түрлі конкурстар, викториналар, олимпиадалар мен тағы басқа іс-шаралар өткізуде.

Кейбір балалардың информатика пәніне деген қызығушылығы төмендеп кетеді. Оған басты себеп тұрмыс жағдайындағы әлеуметтік факторлар болса, екінші себеп пәнге берілетін сағат санының аздығы және оқулықтағы материалдың негізінен барлық сыныптарда қайталанып келуі. Мысалы, Paint, Wordpad, Блокнот, Калькулятор, Фонограф қолданбалы программалары туралы тақырыптар 5-сыныптың бағдарламасында да 6,7 сыныпта да қайтадан қайталанып келеді. 8-сыныпта оқылған Microsoft Word бағдарламасы 10-сыныптың оқулығында (қоғамдық- гуманитарлық бағыт) тағы кездеседі.

Мультимедианың мүмкіндіктерін кеңінен пайдалануға болатын, баланың логикалық ойлау қабілеті мен сын тұрғысынан ойлау қасиетін жетілдіре отырып алгоритмдеу арқылы программалауға үйрететін бағдарламалау тілі ретінде Scratch - визуальды объектілі – бағдарлы программалау ортасын айтуға болады. Қазіргі білім беру үрдісінде оқушылардың бойында алгоритмдеу және модельдеу негіздерін қалыптастыратын Scratch программалау ортасы сияқты тақырыптар бағдарламалар еніп, 5, 7-сыныптарға өтілуде. Сабақ өту барысында осындай тақырыптағы сабақтарға оқушылардың қызығатындығын, белсенді жұмыс жасайтындығын байқадым. Осы бағдарламаларды оқушыларға меңгерту мақсатында информатика пәні мұғалімдері үлкен жауапкершілікпен жұмыс жасау керек. Scratch (оқылуы «скрэтч») - визуальды объектілі - бағдарлы программалау ортасы. Массачусет технологиялық институтының «Lifelong Kindergarten Group» зерттеушілер командасы Scratch программалау ортасын Лего конструкторы мен Лого тілі идеясының жалғасы ретінде 2007 жылы құрған болатын. Scratch - мультимедиалық жүйе. Тілдің операторларының көп бөлігі анимациялық және бейне эффектілер құруға, дыбыс пен графикамен жұмыс жасауға бағытталған. Ол бас кезінде 8-16 жас аралығындағы

Миллиондаған пайдаланушылар Scratch жобаларды әртүрлі жағдайларда үйде, офисте, мұражайлар мен

кітапханаларда жасайды. Ол әлемнің 150 мемлекетінде қолданылып, 40 тілге аударылған. Программалау ортасы барлық деңгейде (бастауыш буыннан жоғары буын оқушылары) және кез келген оқу пәндерінде (математика,информатика, тілдер, қоғамдық т.б.) ұтымды пайдаланылуда. Пайдаланушылар мен мұғалімдер http://scratch.mit.edu сайтында бір-бірімен тығыз байланыс жасап, әртүрлі мысалдармен, ресурстармен және жобалармен алмаса алады.

Бағдарлама іске қосылғанның өзінде оған өзгертулер енгізуге болады, мұндай қасиет есепті шешу барысында жаңа ойлармен тәжірибе жасауға мүмкіндік береді. Қарапайым командаларды орындау нәтижесінде күрделі модель құрылады, оның ішінде түрлі қасиеттерге ие көптеген объектер өзара қарым-қатынас жасайды. Жоба Scratch-те құрылғаннан кейін оны http://scratch.mit.edu/ сайтында жариялауға мүмкіндік бар.

Бұл ортаның басты ерекшелігінің бірі ол тегін таратылатын бағдарламалық өнім болып табылады, осылайша, кез-келген оқу мекемесі интернет желісінен бағдарламаны жүктеп, жаңа бағдарламалау ортасында жұмыс істеуге кірісе алады.

Scratch - анимацияланған ертегілер, мультфильмдер, ойындар мен модельдерді құрастыруға арналған жаңа программалау ортасы. Программада объектілермен бірнеше әрекеттер жасауға болады: жылжыту, түрін өзгерту, басқа объектілермен байланыстыру және т.б. Объектілі- бағдарлы программалау ортасына негізделген сценарий түрлі - түсті және әртүрлі пішіндегі блоктардан құралған командалардан құрастырылады.

Программаның жасалуын тереңірек ұғындыру үшін қазіргі өмірден мысал келтірген жөн. Оған айқын мысал ретінде әр түрлі кубиктерден фигуралар мен конструкциялар жиналатын Лего конструкторын алуға болады. Кубиктерді дұрыс қиюластырмаса қажетті фигура немесе конструкциямызды ала алмаймыз. Сол сияқты Scratch