Биотикалық оптимум және ағзалардың бейімделуі, 9 сынып

Қысқа мерзімді сабақ жоспары

Пәні: Биология

Мектеп:

Күні:

Мұғалімнің аты-жөні:

Сынып: 9

Сабақ тақырыбы

Биотикалық оптимум. Организмдердің тіршілік ортасына бейімделуі.

Сабақ мақсаттары

Экологиялық факторлар туралы жалпы мағлұмат бере отырып, білімдерін тереңдету.Оқушылардың ақыл – ой таным қызығушылығын арттыру, өз ойларын ашық айта білуге жеке топта, жұпта жұмыс істей білуге дағдыландыру;

Сілтеме

Оқулықтар, әдістемелік кітаптар

Күтілетін нәтиже

Алған білімдерін дәлелді түрде тұжырымдай біледі, дағдысын қалыптастырады, дамытады

Негізгі идеялар

Сабақ барысында өзара әрекеттесу арқылы танымдық белсенділіктері артады

Бағалау критерийлері

Оқушылар:

Тапсырманы түсінеді оның негізгі қасйеттерін меңгереді

Жұмыстар жасау арқылы материалды меңгереді;

Қасиеттерін пайдалана отырып маңыздылығын түрлендіреді;

Тілдік мақсаттар

Оқушыларға тиісті терминологияларды түсіндірдіру және сипаттауда қолдандыру.

Пәндік лексика және терминология: Жер, су, оптимум т.б

Құндылықтарды дарыту

Көп мәдениеттілік

Интернационализм

Әлем азаматы

Коммуникативті дағдылар, ұқыптылық, бір-біріне деген құрмет, функционалдық сауаттылық.

Жолдастарын тыңдай білу, ой пікірлерімен санасу, өз ісіне жауапкершілікпен қарау дағдыларын дамыту.

Пәнаралық байланыстар

Химия, ағылшын

Бастапқы білім

Алдыңғы тақырыпта алған білімін салыстырады

Әдіс тәсілдер

Түсіндіру, сызба - нұсқа,сұрақ – жауап

Ресурстар

Плакаттар және жұмыс парақтары

Сабақ барысы: Оқушылармен сәлемдесіп, түгендеу, назарларын сабаққа аудару

Сабақтың кезеңдері

Сабақтағы жоспарланған іс-әрекет

Ресурстар

Сабақтың басы

Үй тапсырмасын сұрау. Сұрақ жауап

1.Экология ғылымы нені зерттейді?

2.Аутоэкология экологияның қандай бөлімі?

3.Жүйелеу атауларына кейбір экологиялық сипаттамаларды қай ғалым енгізді? 1.Экология терминін кім, қай еңбегінде , қашан ғылымға енгізді?

2.Демоэкология немен айналыатын сала?

3.Қазіргі кезде экологияға неліктен көп көңіл бөлінеді?

1.Экология дербес ғылым болып дамуы нешінші ғасырда басталды? 2.Синэкология қандай экологиялық бөлім?

3.А.Гумбольдт экологияның дамуына қандай үлес қосты?

1.Экологияның қандай бөлімдері бар?

2..Б.Ламарк пен Ч. Дарвин тірлік экологиясына қоршаған жағдайлардың қандай рөлін бөліп көрсетті.

3.Экологияның міндеттері қандай? Биологиялық почта

Биология кітабы

Сабақтың ортасы

Жаңа сабақ.

Кез келген организм үшін өзіне тән қолайлы тіршілік ету аймағы болады. Оны оптимум заңы деп атайды.

Кез келген организмнің өніп-өсуіне, көбеюіне, ұрпақтарына жалғастыруына қолайлы табиғи-тарихи қалыптасқан ортаны тіршілік ортасы дейміз. Қазіргі кезде Жер шарында негізгі төрт тіршілік ортасы бар.

Жаңа терминдермен жұмыс:

Бекіту: 1.Жағдайының салыстырмалы тұрақтылығымен, сыртқы жаулардан қорғағандығымен, жеңіл қортылатын қоректің мол болуымен ерекшеленетін тіршілік ортасы. А.су Б. құрлық-ауа Ә.организм В. Топырақ

2.Тірі ағзаларды қоршап тұрған және оларға белгілі дәрежеде әсер ететін табиғат бөлігі: А.экологиялық топтар Б. тіршілік ортасы Ә.тіршілік формалары В. орта факторлар

3.Түрлі жүйелік топтарға жататынына қарамастан, бірдей экологиялық жағдайларда тіршілік ететін организмдердің құрылысында, физиологиясында,сыртқы келбетінде. А. орта факторлары Б.тіршілік формалары Ә.экологиялық топтар В. тіршілік ортасы

4. Жоғары тығыздық, күшті қысым ауытқушылықтары, оттегі мөлшерінің салыстырмалы аз болуы, күн сәулесінің күшті жұтылуы, т.б. қасиеттерге ие тіршілік ортасы. А.су Б.құрлық-ауа Ә.организм В.топырақ

5.Қарапайым қатты дене ғана емес, ауамен, сумен қоршалған күрделі бөлшектерден тұратын, газдар қоспасымен сулы ертінділермен толтырылған қуыстар. А.құрлық- ауа Б. Топырақ Ә. Организм В.су

6.Жер шарындағы негізгі тіршілік орталарының саны. А. 4 Б. 5 Ә. 3 В.2

7.Тірі ағзалардың қоршаған ортаның жеке факторларына беймделгіштігі. А. тіршілік формалары Б. экологиялық топтар Ә.орта факторлары В. тіршілік ортасы

8. Газ тәрізді ортаның төменгі тығыздығымен, су буының аз оттегі мөлшерінің көптігімен сипатталатын тіршілік ортасы А.су Б.топырақ Ә.организм В. құрлық-ауа

9. Тіршілік ортасы дегеніміз – А. жердегі түрлі табиғат жағдайларының жиынтығы Ә. организмге қажетті тіршілік жағдайларының жиынтығы Б. биотикалық факторлардың жиынтығы В. абиотикалық факторлардың жмынтығы

10.Бенталь деген А. мұхиттағы тіршіліктің жиынтығы Ә.су қоймаларының бетіндегі микроорганизмдер Б.мұхит түбіндегі тіршілік В. мұхит бетіндегі тіршілік

11. Үнемі суда тіршілік ететін организмдер: А. Эндробионттар Б. Аэробионттар Ә. Эктобионттар В. Гидробионттар

12. Құрлық-ауа ортасының тұрақты мекен етушілері А. Аэробионттар Б. Эктобионттар Ә. Гидробионттар В.Эндобионттар

Сабақ соңы

Қорытынды.

Бағалау: Дұрыс жауап беріп, белсенді қатысқан оқушылар бағаланады

Үй тапсырмасы. Тақырыпты оқу, деңгейлік тапсырмалар

Рефлексия: «Табыс сатысы»

Бүгінгі сабақ ұнады ма?

Не қиын болды?

Не қызықты болды?

Тест тапсырмасы

1.Жағдайының салыстырмалы тұрақтылығымен, сыртқы жаулардан қорғағандығымен, жеңіл қортылатын қоректің мол болуымен ерекшеленетін тіршілік ортасы. А.су Б. құрлық-ауа Ә.организм В. Топырақ

2.Тірі ағзаларды қоршап тұрған және оларға белгілі дәрежеде әсер ететін табиғат бөлігі: А.экологиялық топтар Б. тіршілік ортасы Ә.тіршілік формалары В. орта факторлар

3.Түрлі жүйелік топтарға жататынына қарамастан, бірдей экологиялық жағдайларда тіршілік ететін организмдердің құрылысында, физиологиясында,сыртқы келбетінде. А. орта факторлары Б.тіршілік формалары Ә.экологиялық топтар В. тіршілік ортасы