Ежелгі өркениеттердің өзен аңғарларында дамуы 5 сынып

Сабақжоспары

Ұзақмерзімдіжоспардыңбөлімі:

Мектеп:

Уақыты:

Мұғалімніңаты-жөні:

Сынып: 5

Қатысқан оқушылар саны:

Сабақтың тақырыбы

Неліктен ежелгі өркениеттер өзен алқаптарында дамыды

Сабақтыңтүрі

Жаңа тақырыпты меңгеру сабағы

Осысабақарқылыжүзегеасырылатыноқумақсаттары(оқу жоспарына сілтеме)

5.4.1.3 – ежелгі өркениеттердің шаруашылық жүйесін сипаттау

Сабақтың мақсаты

Табиғаттыңадамеңбегінетигізетінықпалынанықтау

Өркениеттердің қалыптасу себептерін анықтау

Өзеналқаптарыөркениеттерішаруашылықтүрлерінің (егіншаруашылығы, қолөнержәнесауда) ерекшеліктерінсипаттау

Жетістіккритерийлері

Бағалау критерийлері

Оқу мақсаты

Ежелгі өркениеттердің шаруашылық жүйесің сипаттау

Ойлау дағдыларының деңгейі

Білу мен түсіну / Қолдану /

Дескрипторлар

Оқушы:

-ежелгі өркениеттердің қалыптасуыныңсебептерінанықтайды

- өркениеттердіңқалыптасуыменбайланыстыадамдардыңөміріндегіөзгерістердітүсіндіреді

- ежелгімемлекеттердіңөміріндесуармалыжүйеніңалатынорныменерекшеліктерінсипаттайды

Тілдікмақсаттар

Пәндік лексика мен терминология:

Өркениет, суармалы, арық, бөгет,тасқын, су тасқыны

Диалог құруға /жазылымғақажеттісөздертоптамасы:

«Өркениеткедейінадамдарөмірсұрді ... »

«Адамдарөзендердіңжағалауынақоныстанды, өйткені …»

Құндылықтардыдарыту

- оқу, жекеқажеттіақпараттардытабаалу, тарихиоқиғаныталдау, жаңажағдайларғабейімделу, мәселелердіқойып, олардышешеалу, топтажұмысістеу, ұжымдатүрлірөлдердежұмысістейалу, өзжұмысыныңсапасыүшінжауап беру, өзуақытынжоспарлайалу.

- қоршағанортаныңмәселелерінкөріп, түсінуқабілеттілігі, сындыдұрысқабылдау.

Пәнаралықбайланыстар

Қазақстантарихы, дүниетану, география, АКТ.

Алдыңғымеңгерілгенбілім

Жаңатасғасырыкезіндегіауылшаруашылығыныңдамуы, климат пен ладшафттыңежелгіадамдартұрақтарыныңөмірінеықпалытуралыбіледі.

Сабақбарысы

Сабақтың кезеңдері

Сабақтаорындалатын іс - әрекеттер

Оқытуресурстары

Сабақтың басы

10 минут

(БЫМ- бастапқыынталандырушы материал)

Аман қалуүшінадамдарға не қажетекендігіноқушылардансұраңыз. Адам денесініңсуретібейнеленгенқағаздардыүлестіріп, адамденесісуретініңайналасынаадамныңнегізгіқажеттіліктерінжазыпшығуынсұраңыз. Оқушылартүрлінұсқаларұсынуымүмкін: тамақ, су, киім, т.б. Оқушылардыңбұлжауаптарынкейінежелгіадамдардыңтұрақтықоныстануүшінқайжердітаңдайтынытуралы дискуссия жүргізгендеқолдануғаболады. Мұндаоқушыларды таза ауызсудыңқажеттілігіненазараудартуқажет.

(М)Оқушыларға жұмбақ жасырыңыз.

«Оны тірізатпенсалыстыруғаболады: олтуылады, өседі, жұмысістейді, қартаяды, өзінетәнмінезіболады, кейдетұрақты, кейдемазасызболады».

Жауабы: ӨЗЕН. Бүгінгісабақта осы өзендердіңадамдардыңөмірінеқалайықпалететінітуралыбілетінболамыз.

(Б)ҚазіргікездегіҚазақстанныңкартасынкөрсетіп, талқылаңыз:

Кімөзенге барды? Олқандайөзен? Үлкенбе, кішіме? Тереңбе, жоқ па? Таза ма, ластанған ба? Өзенде не істеугеболады? Өзенніңқандайпайдасы бар?

Оқушылардыңболжамдыжауаптары:

1)балықаулау

2) демалысжәнеемдікқасиеті бар

3) транспортжолдары

4) ағындысудыңэнергиясы

5) тіршілік пен шаруашылықүшін тұщы су (су көздері).

Адам денесініңсуреті.

3 слайд

Қазақстанныңкартасы

https://www.google.kz/search?q=карта+казахстана

Сабақтыңортасы

20 минут

Өзен алқаптары өркениеттерінің негізгі аумақтары белгіленген картаны көрсетіңіз.

(Д) (Қ)Тапсырма. Оқушыларға слайдта берілген суреттерді қолданып, өзен алқаптарында тұратын адамдардың қызметін зерттетіңіз. Өзен алқаптары өркениеттері қалыптасуының себептерін түсіндіруге тапсырма беріңіз. Ертедегі және қазіргі кездегі су құрылыстарынның суреттерін пайдаланып, «ирригациялық жүйелер» терминін алдын-ала түсіндіріңіз. Арық, бөгет, плотина, шадуф, тасқын, су тасқыны терминдерімен таныстырыңыз.

(М)Қоғам дамуында, аңшылық пен терімшіліктен бірте-бірте алшақтауынан, азық-түлік қорын жасау мүмкіндігінен сауданың маңызы арта түсті. Өзен алқаптарында тұру сауда, ауыл шаруашылығы және т.б. шаруашылық түрлерімен айналысуға мүмкіндік береді, ал бұл жергілікті тұрғындардың санының артуына алып…