Инновациялық технологияларды сабақта қолдану жолдары

Тақырып:

Инновациялық технологияларды сабақта қолдану

Инновациялық білім беру – іскерліктің жаңа түрі. Инновациялық қызмет оқу ісін дамытуға, пәндердің мәнін тереңдетуге, оқытушының кәсіптік шеберлігін арттыруға басқа жаңа технологияларды енгізуге, пайдалануға және шығармашылық жұмыстар жүргізуге бағытталған. Мұндай технологияларды қолдану — біріншіден, оқытушы ұтады, яғни ол сабақты тиімді ұйымдастыруға көмектеседі, оқушының пәнге деген қызығушылығы артады, екіншіден, оқушы ұтады, себебі оның тақырып бойынша танымы кеңейеді. Осылайша білім берудің қалыптасқан әдістемесіне оқытудың жаңа технологиясы тұрғысынан өзгерістер енгізілсе, білім сапасы да арта түспек .

Инновация дегеніміз — жаңа мазмұнды ұйымдастыру, жаңалық енгізу, жаңа үлгілердің бағытындағы нақты әрекет, нақтыланған мөлшердің шегінен шығатын кәсіптік іс-әрекеттің жаңа сапалы деңгейге көтерілуі, жаңа нәтижені қамтамасыз ететін жаңа теориялық, технологиялық және педагогикалық іс-әрекеттің біртұтас бағдарламасы. Кәсіптік білім беру жүйесінің негізгі міндеті – белгілі бір көлемдегі білім берумен шектелмей, алынған кәсіптік білімді адам өз қажетіне, өмірдің нақты жағдайларында қолдана біліп, қоғамға пайдасын келтіру.«Қазіргі заманда жастарға ақпараттық технологиямен байланысты әлемдік стандартқа сай мүдделі жаңа білім беру өте қажет» деп Елбасы атап көрсеткендей, инновациялық әдіс-тәсілдер жаңа білім берудің бірден – бір шарты. Соның бірі сын тұрғысынан ойлау технологиясын қолдануға болады. «Оқу мен жазу арқылы сын тұрғысынан ойлауды дамыту» (СТО) бағдарламасы қазіргі таңда білімді, білгенін өмірге пайдалана алатын шәкірт тәрбиелеуде алатын орны ерекше.Сын тұрғысынан ойлауды дамыту бағдарламасы – әлемнің түпкір- түпкірінен жыйылған білім берушілердің бірлескен еңбегі, ал бағдарламаның негізі Ж. Пиаже Л.С.Выготский теорияларын басшылыққа алады.

Сын тұрғысынан ойлау стратегиясы бойынша жүргізілетін жұмыста оқушылардың:

Өз бетінше тұжырым жасау,қортындыға келу.

Ұқсас құбылыстар арқылы арасынан тиімдісін таңдай білу.

Проблеманы шеше білу.

Пікір таласты жүргізе білуге қабілеті қалыптасады.

Сын тұрғысынан ойлаудың маңыздылығының нәтижесі:

Әдіс түрлері.

Белсенді практикалық іс-әрекетте болуы

Басқалармен қарым-қатынас жасай білу,қорғай білу.

Қажет болса өз көзқарасын өзгерту.

Топтық тұжырымға келе білу.

Топ алдына шығып,өз тұжырымын айта білу.

Бұл сын тұрғысынан ойлау стратегиясын тәжірбиеде қолданғанда төмендегідей жетістіктерге қол жеткіздім:

Сабақ ойын формасында өтетіндіктен, оқушы оқу материалын тез қабылдайды.

Оқушының сабаққа қатысу ынтасы артады. «Енжар» оқушы белсенді оқушыға айналады.

Баланың жауапкершілік сезімі артады. Құрбысынан қалмауға тырысады.

Баланың өз ойын жеткізе білу қабілеті артады.

Оқушының еске түсіру қаблеті шынығады.

Баланың оқу материалын толықтай меңгеруіне жол ашылады, оқушылар жаңа тақырыпты бір-біріне өздері түсіндіреді, мұғалім межелеген жоғары талаптардан шығу мақсатында еңбек етеді.

Жалпы жаңартылған бағдарлама бойынша қолданылатын кері байланыс және әдіс-тәсілдер жиынтығы және «Сын тұрғысынан ойлау технологиясының» 90 түрлі стратегиясы бар, солардың ішіндегі- Даралық пен ұқсастық, Фишбоун, Ыстық үстел, Венн диаграммасы, Бес жолды өлең, Галереяға саяхат, Блум таксаномиясы, INSERT кестесі, ББҮ стратегияларын сабақтарымда қолданамын.

Бұл оқыту ойындары арқылы оқушылардың білімге, үйренуге деген құштарлықтары оянып, оқу қызметінен жағымды эмоциялар алып, қанағаттанады.

Сын тұрғысынан ойлау технологиясын оқыту барысында қолданылатын әдіс-тәсіл түрі: «Фишбоун» әдісі (постерде) Жапондық профессор Исикава бойынша.-Фишбоун (балық сүйегі): басы- тақырыптың сұрағы, үстіңгі сүйектері- тақырыптың негізгі түсініктері, астынғы сүйектер- түсініктің мәні, құйрық- сұрақтың жауабы. Жазулар мәнді білдіретін, кілтті сөздер және сөйлемдер қысқа түрде болу керек.

Мақсаты: Жаңа мәліметті, идеяларды сұрақ-жауап арқылы жаза отырып, қорытынды ойларын жинақтау.

Тиімділігі: Берілген мәлімет бойынша өздері сұрақ қойып, жауабын топтық жұмыста талқылауға, ой қорытуға белгілі бір қорытындыға келуге жетелейді.Қолданылуы: Постерге балықтың қаңқасы суретін салып, басына тақырып жазылады. Денесінің жоғарғы жағындағы қанаттарға идеяның себептері, төменгі қанаттарға идеяның салдары жазылады. Түйінді ой құйрығына жазылады 1- сұлбада көрсетілген . Кейін ауызша, жазбаша кері байланыс беруге болады.

1- сұлба

СТО технологиясын қолдануда қолданылатын әдіс-тәсіл түрі: «Ыстық орындық -1, 2» әдісі

Мақсаты:Оқытуда оқушы белсенділігін арттырумен қатар әр оқушының мүмкіндіктерін, қабілеттерін, қызығушылықтарын анықтау.

Тиімділігі:Оқушылардың сұрақ қою дағдысы қалыптасады және сұрақ қою арқылы өзара ашық пікірлеседі.

Қолданылуы:Сыныптағы кез-келген оқушыны «Ыстық орындыққа» отыруға шақырады. Ең маңыздысы – өз еркімен шығу.Оқушы ортада тұрған үстелге отырып тапсырма бойынша қойылған сұрақтарына жауап береді. Берілген тапсырмаға байланысты қойылған сұрақтарға жылдам жауап беру қажеттігін мұғалім түсіндіреді. Сұраққа жауап бере алмаған жағдайда «күйді» деп ескерту беріледі. Осылайша бес немесе алты оқушы «Ыстық орындыққа» отыру арқылы үй жұмысын немесе жаңа сабақты қорытындылауға бойынша сұрақтарға жауап береді. 2-ші нұсқа бойынша «Ыстық орындыққа» отырған оқушы сұрақтар қоя алады.

Диэлектрлік өтімділіктің физикалық мағынасы.

Диэлектриктің үйектелуі? Үйектелу түрлері.

Конденсатордың құрылысы. Конденсаторлардың түрлері.

Жазық конденсатордың сыйымдылығы.

Жұмыс формуласын қорытып шағарыңыз.

Заттар магниттік қасиеттеріне байланысты неше түрге бөлінеді?

Гиромагниттік (магнитомеханикалық) қатынасты беріңіз.

Заттардың магниттелу дәрежесін сипаттау үшін қандай шама енгізілген?

Магнит өтімділігінің физикалық мағынасын беріңіз.

Заттардағы магнит өрісі үшін Био-Савар-Лаплас заңы қалай жазылады?

Магнит өрісінің индукциясы мен кернеулігі қалай байланысқан?

Қандай шаманың өлшем бірлігі Тесла болып табылады?

Aссоцaциялық жұмыс. Психологтeр eңбeктeрінe сүйeніп әдіскeр ғaлымдaр тұлғaның ойлaу қaбілeтін aрттырып, өз бeтіншe пікір білдіру, шығaрмaшылық тұрғыдaн әрeкeт eту, оқуғa мотивaциясын aрттыру мәсeлeсінe бaйлaнысты түрлі тиімді тәсілдeрді қaрaстырудa. Aмeрикaндық ғaлымдaр Р.Спeрри мeн Р.Орнстaйн жeтпісінші жылдaры aдaм миының бөлшeктeрінің әр түрлі жұмыс істeйтінін көрсeтті. Eгeр олaр бірігіп қызмeт aтқaрсa, ондa тұлғaғa үлкeн шығaрмaшылық мүмкіндіккe жол aшылaды.

Aдaм миы оң жaқ жәнe сол жaқ бөліктeн тұрaды. Сол жaқ бөлік: aлынғaн aқпaрaттaрды кeзeкпeн өңдeйді, оны бөліп тaлдaйды; ұғымдaр мeн eрeжeлeрді ойлaстырaды; соңғы нәтижeсі әрeкeт болып тaбылaды. Aл оң жaқ бөлік: бaрдық aқпaрaтты бір мeзгілдe өңдeйді; жүйeлeйді; бeйнeні eлeстeтді; соңғы нәтижeсін сәйкeстeндіру, ұқсaстықты aнықтaу болып тaбылaды.

Aтaлғaн ми бөлшeктeрінің толық жұмыс істeуінe, тұлғaның сыни ойлaу іскeрліктeрінің қaлыптaсуынa тиімді тәсіл рeтіндe бізгe ғaлымдaр «Aссоцaциямeн » жұмыс, «Мind Map» тәсілін ұсынaды.

Бұл тәсілдeр оқушының бeрілгeн мәсeлe бойыншa ой қорытып, тұжырымдaп, оны көрініс түріндe бeругe мүмкіндік бeрeді. Әринe, мұғaлімнің eндігі шығaрмaшылық әрeкeті – осы мәсeлeлeрді жинaқтaп, aсaлғaн жұмыс бaрысындa оқушылaр тaрaпынaн жaсaлғaн шығaрмaшылық жұмысты тілдік қaрым – қaтынaс дeңгeйінe жeткізу. Магнит өрісіне ассоциацияны екі тілде құруға болады және оқушылардың терминдерді ағылшын тілінде қаналықты меңгегенін анықтауға болады.

Магниттік полюстер N, S

Сол қол ережесі

Оң қол ережесі

Магнит өрісі

Электромагниттік индукция

Бұрғы ережесі

Электр өрісі

Magnetic poles N, S

The left hand rule

Right-handed rule

Magnetic field

Electromagnetic induction

Hinge rule

Electric field

Блум таксономиясы