ктж, ктп 7 сынып дене шынықтыру 2025-2026 жыл

ДЕНЕ ШЫНЫҚТЫРУ ПӘНІНЕН 7-СЫНЫПҚА АРНАЛҒАН

КҮНТІЗБЕЛІК ТАҚЫРЫПТЫҚ ЖОСПАР

«Дене шынықтыру» пәні бойынша оқу жүктемесінің көлемі аптасына 3 сағат, оқу жылына 102 сағатты құрайды

Түсінік хат

Күнтізбелік-тақырыптық жоспар Қазақстан Республикасы Оқу-ағарту министрлігі бекіткен 2025–2026 оқу жылына арналған үлгілік оқу бағдарламасына (1-11 сыныптарға арналған) сәйкес жаңартылып жасалды[1][2]. Жоспарда оқу мақсаттары толық қамтылып, бөлімдер мазмұнына сай сабақ тақырыптары берілген. Апталық 3 сағаттық жүктеменің үшінші сағаты мұғалімнің таңдауы бойынша спорттық қозғалмалы ойындарға арналған (оқушылардың дене белсенділігін арттыру мақсатында)[3]. Жоспарға оқушылардың жеке жетістіктерін көрсету, дене дайындығы нәтижелерінің өсуін бақылау, қауіпсіздік техникасын сақтау және салауатты өмір салтын насихаттау бойынша шаралар енгізілді. Төменде жетінші сыныпқа арналған «Дене шынықтыру» пәнінің төрт тоқсандағы тақырыптық бөлімдері мен оқу мақсаттарына бөлінген сабақтар тізбесі келтірілген.

Жалпы сипаттама:7-сыныптағы «Дене шынықтыру» пәні аптасына 2 сағат, жылдық жүктеме 68 сағат көлемінде жүргізіледі. Сонымен қатар, вариативтік компонент есебінен аптасына 1 сағат «Спорттық ойындарға» бөлініп, 34 сағат жоспарланды. Бұл құрылым оқушылардың қозғалыс белсенділігін арттырып, спорттық және ұлттық ойындар арқылы дене дайындығын жетілдіруге мүмкіндік береді.

Мақсаты мен міндеттері:КТЖ-ның мақсаты – оқушылардың денсаулығын нығайту, қимыл-қозғалыс дағдыларын дамыту, салауатты өмір салтына баулу және ұлттық құндылықтарды дәріптеу.Міндеттері:

Қауіпсіздік техникасын меңгерту және сабақ барысында сақтау дағдыларын қалыптастыру;

Жеңіл атлетика, гимнастика, спорттық және ұлттық ойындар арқылы дене сапаларын дамыту (шапшаңдық, төзімділік, күш, ептілік);

Жеке, жұптық және топтық жаттығулар арқылы ынтымақтастыққа тәрбиелеу, көшбасшылық қабілеттерін жетілдіру;

Алғашқы медициналық көмек көрсету негіздерін меңгерту;

ӨҚН тақырыптарын кіріктіру арқылы қауіпсіздік мәдениетін дамыту;

Дене дайындығы деңгейін жүйелі түрде бақылап, нәтижелерін бағалау.

Жоспардың мазмұны:КТЖ сегіз бөлімнен тұрады. Онда жеңіл атлетика, гимнастика, ұлттық ойындар, қысқы спорт түрлері және эстафеталық жаттығулар қамтылған.

ӨҚН (Өмір қауіпсіздігінің негіздері):Бұл КТЖ-да 15 ӨҚН тақырыбы қамтылған. Олар дене шынықтыру сабақтарымен кіріктіріліп, оқушылардың қауіпсіздік мәдениетін қалыптастыруға бағытталған:

Адамның табиғатта өз бетінше өмір сүруі

Медициналық көмек көрсету жолдары

Жер сілкінісінің алдын алу

Жер сілкінісінің алдын алу (қайталау)

Жердің опырылуы мен сел, көшкіннің алдын алу

Дауыл, боранның алдын алу

Дауыл, боранның алдын алу (қайталау)

Әсері мықты улы заттардан уланғанда алғашқы көмек

Әртүрлі жарақат алу жағдайындағы алғашқы көмек

Жаппай жарақат алу кезіндегі алғашқы көмек

Жаппай жарақат алу кезіндегі алғашқы көмек (қайталау)

Жара мен жарақат алу және басқа да келеңсіз жағдайларда алғашқы көмек

Денсаулық және салауатты өмір салты туралы жалпы түсінік

Денсаулық және салауатты өмір салты туралы жалпы түсінік (қайталау)

Ерекшеліктері:

Ұлттық ойындарды енгізу арқылы оқушылардың патриоттық сезімі дамиды;

ӨҚН тақырыптары арқылы төтенше жағдайларда дұрыс әрекет ету және алғашқы көмек көрсету дағдылары қалыптасады;

Сабақ барысында қауіпсіздік техникасын сақтау қатаң қадағаланады;

Оқушылар салауатты өмір салтын ұстануға бейімделеді.

Қорытынды:Бұл КТЖ жаңартылған білім мазмұны талаптарына сай жасалып, оқушылардың қимыл-қозғалыс белсенділігін арттырумен қатар олардың қауіпсіздік мәдениетін қалыптастыруға, алғашқы медициналық көмек көрсету жолдарын меңгертуге және салауатты өмір салтын дәріптеуге бағытталған.

Ауыспалы тақырыптар

Сабақтың тақырыптары

Оқудың мақсаттары

Сағат

саны

Мерзімі

Ескертулер

I-тоқсан

24 - сағат

I-бөлім

Лақтыру, секіру, жүгіру дағдыларын жақсарту және дамыту

13 сағат

Қауіпсіздік ережесі.

Қысқа қашықтыққа жүгіру

30 метрге жүгіру

ӨҚН №1. Су тасқыны алдын алу

7.3.4.1.Денсаулықты нығайтуға бағытталған дене жаттығулар кезіндегі болуы мүмкін қауіп-қатерлерді анықтай білу

Қауіпсіздік ережесі.

Қысқа қашықтыққа жүгіру

4х10 метрге жылдамдыққа жүгіру

ӨҚН №2. Су тасқыны алдын алу

7.3.4.1 Денсаулықты нығайтуға бағытталған дене жаттығулар кезіндегі болуы мүмкін қауіп-қатерлерді анықтай білу

Спорттық ойындар. Футбол ойыны Футбол. Ойын ережелері.

7.2.5.1 Өзінің және өзгелердің шығармашылық қабілеттерін қолдана білу, сондай-ақ оны шешудің балама жолдарын ұсыну

Қауіпсіздік ережесі.

Қысқа қашықтыққа жүгіру

60 метрге жүгіру

ӨҚН №3. Орман және дала өрті алдын алу

7.3.4.1 Денсаулықты нығайтуға бағытталған дене жаттығулар кезіндегі болуы мүмкін қауіп-қатерлерді анықтай білу

Орта және ұзақ қашықтыққа жүгіру.200 метрге жүгіру

ӨҚН №4. Орман және дала өрті алдын алу

7.3.3.1. Түрлі дене жаттығуларын іс жүзінде орындау, олардың ағзаға тигізетін әсері мен энергетикалық жүйемен байланысын ішкі және сыртқы белгілері бойынша анықтау

Спорттық ойындар. Футбол ойыны.

Футбол. Алаңдағы қозғалыстар.

7.2.5.1 Өзінің және өзгелердің шығармашылық қабілеттерін қолдана білу, сондай-ақ оны шешудің балама жолдарын ұсыну

Орта және ұзақ қашықтыққа жүгіру

400 метрге жүгіру

7.3.2.2 Жалпы дене жаттығуларын өткізу және ағзаны қалпына келтіру жаттығуларының құрамын көрсету

Орта және ұзақ қашықтыққа жүгіру

800 метрге жүгіру

7.3.3.1. Түрлі дене жаттығуларын іс жүзінде орындау, олардың ағзаға тигізетін әсері мен энергетикалық жүйемен байланысын ішкі және сыртқы белгілері бойынша анықтау

Спорттық ойындар. Футбол ойыны.

Футбол.Доппен алдап өту тәсілдері

7.3.3.1. Түрлі дене жаттығуларын іс жүзінде орындау, олардың ағзаға тигізетін әсері мен энергетикалық жүйемен байланысын ішкі және сыртқы белгілері бойынша анықтау

Секіру және оның түрлері

Бір орыннан ұзындыққа секіру

7.1.2.1 Қимыл-қозғалыс комбинацияларын және олардың кейбір дене жаттығуларындағы реттілігін жетілдіру және жинақтау

Әр түрлі снарядтарды лақтыру

150 г кіші допты нысанаға лақтыру

7.1.1.1 Кең ауқымдағы арнайы спорттық қимыл-қозғалыс әрекеттерінің дәлдігін, бақылауды және икемділікті дамытуға арналған қимыл-қозғалыс дағдыларын жетілдіру

Спорттық ойындар. Футбол ойыны Футбол. Шабуылда ойнау техникасы

7.1.3.1 Арнайы спорттық техникаларды орындау кезіндегі дағдылар мен реттілікті жетілдіру және қорытындылау

Эстафеталық жүгіруді түрлендіру

Эстафета 4х60 м

7.1.1.1 Кең ауқымдағы арнайы спорттық қимыл-қозғалыс әрекеттерінің дәлдігін, бақылауды және икемділікті дамытуға арналған қимыл-қозғалыс дағдыларын жетілдіру

ІІ-бөлім.

Спорт ойындары арқылы командалық бірлесу әрекеттері

11 сағат

Ойын техникасын жақсарту.

7.1.1.1 Кең ауқымдағы арнайы спорттық қимыл-қозғалыс әрекеттерінің дәлдігін, бақылауды және икемділікті дамытуға арналған қимыл-қозғалыс дағдыларын жетілдіру

Спорттық ойындар. Футбол ойыны

Футбол. Айып добын орындау

7.1.3.1 Арнайы спорттық техникаларды орындау кезіндегі дағдылар мен реттілікті жетілдіру және қорытындылау

Ойын техникасын жақсарту.

7.1.3.1 Арнайы спорттық техникаларды орындау кезіндегі дағдылар мен реттілікті жетілдіру және жинақтау

Ойын техникасын жақсарту.

7.2.4.1 Дене жаттығулары аясындағы іс-әрекеттерді оңтайландыру және балама түрлерін құруға қажетті ережелер мен құрылымдық тәсілдерді көрсете білу

Спорттық ойындар. Футбол ойыны

Футбол.Командалық шабуыл

7.1.3.1 Арнайы спорттық техникаларды орындау кезіндегі дағдылар мен реттілікті жетілдіру және қорытындылау

Спорт ойындарындағы тактика және тактикалық іс-әрекеттер

7.1.2.1 Қимыл-қозғалыс комбинацияларын және олардың кейбір дене жаттығуларындағы реттілігін жетілдіру мен жинақтау

Спорт ойындарындағы тактика және тактикалық іс-әрекеттер

7.1.5.1 Бірқатар дене жаттығуларының қарапайым тактикаларын, стратегияларын және композициялық идеяларын құру және бағалай білу

Спорттық ойындар. Футбол ойыны

Футбол.Командалық қорғаныс

7.3.1.1 Өз денсаулығына салауатты өмір салтының тигізетін әсерін түсіну және түсіндіре білу

Командадағы көшбасшылық дағдыларын дамыту

7.2.2.1 Көшбасшылық дағдылар мен команда құрамында жұмыс істей білуді талқылау және көрсете білу

Командадағы көшбасшылық дағдыларын дамыту

7.2.1.1 Өзгермелі жағдайға жауап қайтара білу, қимыл әрекеттерімен байланысты білімді жетілдіре білу

Спорттық ойындар. Футбол ойыны

Футбол. Екі жақты ойын

7.3.1.1 Өз денсаулығына салауатты өмір салтының тигізетін әсерін түсіну және түсіндіре білу

ІІ тоқсан

24 - сағат

IІI-бөлім

Гимнастика арқылы денені басқару дағдылары және когнитивті дағдылар

12 сағат

Қауіпсіздік техникасы.

Саптағы жаттығулар

ӨҚН №5. Өндірістік апаттар және зілзала аптаттар

7.3.4.1 Денсаулықты нығайтуға бағытталған дене жаттығулары кезінде болуы мүмкін қауіп-қатерлерді анықтай білу

Қауіпсіздік техникасы.

Саптағы жаттығулар.

Бір орындағы қозғалыстар ӨҚН №6. Өндірістік апаттар және зілзала аптаттар

7.3.4.1 Денсаулықты нығайтуға бағытталған дене жаттығулары кезінде болуы мүмкін қауіп-қатерлерді анықтай білу

Спорттық ойындар. Баскетбол ойыны.

Баскетбол. Ойын ережелері.

7.2.5.1 Өзінің және өзгелердің шығармашылық қабілеттерін қолдана білу, сондай-ақ оны шешудің балама жолдарын ұсыну

Қауіпсіздік техникасы.

Саптағы жаттығулар .

Топпен қозғалыстар

ӨҚН №7. Әсері мықты улы заттардың қалдықтарынан туындайтын апаттар.

7.3.4.1 Денсаулықты нығайтуға бағытталған дене жаттығулары кезінде болуы мүмкін қауіп-қатерлерді анықтай білу

Акробатикалық элемент кешендері Гимастикалық кермеде жатығулар орындау

7.3.2.1 Жалпы дене жаттығуларын өткізу және ағзаны қалпына келтіру жаттығуларының құрамын көрсету

Спорттық ойындар. Баскетбол ойыны.

Баскетбол. Ойыншының алаңдағы қозғалысы.

7.2.3.1 Қолайлы оқу ортасын қалыптастыру бойынша біріккен әрі тиімді жұмыс дағдыларын талқылау және көрсете білу

Акробатикалық элемент кешендері Гимастикалық кермеде жатығулар орындау

7.1.2.1 Қимыл-қозғалыс комбинацияларын және олардың кейбір дене жаттығуларындағы реттілігін жетілдіру мен жинақтау

Акробатикалық элемент кешендері Гимастикалық төсеніштерде жаттығулар орындау

7.3.2.1 Жалпы дене жаттығуларын өткізу және ағзаны қалпына келтіру жаттығуларының құрамын көрсету

Спорттық ойындар. Баскетбол ойыны.

Баскетбол. Допты екі қолмен беру және қабылдау әдістері

7.2.5.1 Өзінің және өзгелердің шығармашылық қабілеттерін қолдана білу, сондай-ақ оны шешудің балама жолдарын ұсыну

Акробатикалық элемент кешендері Гимнастикалық бөренеде жаттығулар орындау

7.3.2.1 Жалпы дене жаттығуларын өткізу және ағзаны қалпына келтіру жаттығуларының құрамын көрсету

Гимнастикалық құрал-жабдықтарда орындалатын жаттығу түрлері Гимнастикалық кіші атта 120 см биіктікке секіру

7.1.5.1 Бірқатар дене жаттығуларының қарапайым тактикаларын, стратегияларын және композициялық идеяларын құру және бағалай білу

Спорттық ойындар. Баскетбол ойыны.

Баскетбол. Допты бір және екі қолмен ұстау

7.2.3.1 Қолайлы оқу ортасын қалыптастыру бойынша біріккен әрі тиімді жұмыс дағдыларын талқылау және көрсете білу

IV-бөлім

Қазақ халқының дәстүрлі ойындары

12 сағат

Қазақтың ұлттық ойындары

(Асық ату және бес тас ойыны)

7.3.5.1 Басқа адамдардың дене жаттығуларының тәжірибелерін байытуға арналған дағдыларды анықтай білу

Қазақтың ұлттық ойындары

(Асық ату және бес тас ойыны)

7.3.5.1 Басқа адамдардың дене жаттығуларының тәжірибелерін байытуға арналған дағдыларды анықтай білу

Спорттық ойындар. Баскетбол ойыны.

Баскетбол. Қорғаныста ойнау әдістері

7.2.1.1 Өзгермелі жағдайға жауап қайтара білу, қимыл әрекеттерімен байланысты білімді жетілдіре білу

Қазақтың ұлттық ойындары

(Асық ату және бес тас ойыны)

7.3.5.1 Басқа адамдардың дене жаттығуларының тәжірибелерін байытуға арналған дағдыларды анықтай білу

Қазақтың ұлттық ойындары

(Асық ату және бес тас ойыны)

7.3.5.1 Басқа адамдардың дене жаттығуларының тәжірибелерін байытуға арналған дағдыларды анықтай білу

Спорттық ойындар. Баскетбол ойыны.

Баскетбол. Допты торға тастау