Мағжан Жұмабаевтың Жел өлеңі ғылыми жоба таныстырылымы

Тақырыбы : Мағжан Жұмабаевтың «Жел» өлеңінің ұлттық құндылығы мен басқа ғылымдарды оқып үйренуге әсері

Зерттеу мақсаты : «Жел » өлеңінің тақырыбы мен идеясын, көркемдік сипатын ұлттық құндылық ретінде тану.

Күтілетін нәтиже:

«Жел» өлеңіндегі ақынның астарлы ойы - ұлттық дәстүрдің көрінісі –ұлттық құндылықтар бастауы және басқа ғылымды түсінуге ықпалы бар екеніне екеніне көз жеткізу

. Тезис

1.Зерттеу тақырыбының көкейтестілігі: Екі ғасырдың жалғасқан жылдарында жалынды жырларымен жарқыраған , халқымыздың бес арысының бірі МағжанЖұмабаевтың «Жел» өлеңінің жұмбақ сырларын айқындау.

2.Зерттеу нысанасы : « Жел» өлеңінің астарындағы ұлттық салт-дәстүр мен ұлттық болмыстың көрінісі және басқа ғылымдарды түсінуге әсері. 3.Зерттеу мақсаты: Мағжан поэзиясының көркемдігін «Жел» өлеңінің тақырыбы мен идеясын көркемдік сипатын ұлттық құндылық ретінде тану.

Жол бермеген қатты қара темірді

Ызаланып, зуылдап кеп ұрады.

Қуат кеміп, қажыған соң, жүйрік жел

Өксіп-өксіп жылағандай болады.

«Қыс» өлеңі мен «Жел» өлеңінің ұқсастығы мен айырмашылығы

Абай өзінің «Қыс» өлеңінде қаһарына мінген ақсақалды қарияны бейнелесе,

Мағжан «Жел» өлеңінде ұзақ жолдан шаршаған,шарасыздқтан күрсінген,алыстан аманат , сәлем жеткізуші адам бейнесін жасайды.

Абайдың «Қыс» өлеңінде :

Бурадай бұрқ - сарқ етіп долданғанда ,

Алтықанат ақ орда үй шайқалды ,-деп бейнелесе ,

Мағжанның «Жел» өлеңінде :

Ызаланып,зуылдап кеп ұрады ,

Үй сілкініп ,құлағандай болады ,-деп суреттейді .

Өлеңдегі ұлттық құндылық белгісі -аманат

Аманат – са қтау , қорғау үшін берілген , сеніп тапсырылған нәрсе , һақ ақы. Аманатты қандай жолмен болса да сақтап , тиесілі адамға тапсыру керек .

Алып келсе керек ауыр аманат ,

Абақтыдағы азаматқа зарыққан .

Терезеден үйге кірмек болады ,

Аманатты қолдан бермек болады .

«Тәңірі ие,атпады ғой таңың!»-деп ,

Күңіреніп жатыр тұтқын үһілеп.

Естіледі терезеден темірлі

Тыста соғып жел уілдеп тұр гулеп

Бұл шумақ физика пәнінде кездесетін механикалық тербелістер мен толқындар ,дыбыс тақырыбына мысал бола алады. Қайда қозғалыс болса сонда жарық бар,қайда жарық болса ,сонда сәуле бар ,сәуле болса дыбыс бар .

Жол бермеген қатты,қара темірді ,