Мәліметтер қорының негізгі түсініктері 11 сынып

11 сынып

Сабақтың тақырыбы: Мәліметтер қорының негізгі түсініктері.

Сабақтың мақсаты: мәліметтер қоры мен мәліметтер қорын басқару жүйелері (МҚБЖ) туралы жалпы түсінік беру және мәліметтер қорының негізгі ұғымдарын енгізу.

Оқушылар білуі тиіс: - мәліметтер қорының анықтамасын;

мәліметтер қорының жіктемесін;

реляциялық мәліметтер қорының құрылымдық элементтерін.

Оқушылар үйренуі тиіс:- мәліметтер қорының түрін анықтауды;

мәліметтер қоры кестесінің құрылымын қалыптастыруды.

Сабақтың көрнекілігі: компьютерлер, үлестірме қағаздар, тест сұрақтары, т.б.

Сабақтың барысы:

І. Ұйымдастыру: Оқушылардың сабаққа дайындығын, қатысын қадағалап өту.

ІІ. Өткен сабақтар бойынша қайталау:

Қандай ОЖ-ді білеміз? /Windows 7, Windows XP, т.б/

программаны орнату немесе өшіру қандай панель арқылы жасалады? /Басқару панелі/

ОЖ-ні баптау неге көмектеседі? /қалыпты жүктелуге кедергі келтіретін ақауларды жоюға/

Жаңа сабақ:

Ақпаратты сақтау – кез-келген компьютердің негізгі қызметтерінің бірі. Үлкен көлемді ақпараттарды сақтау үшін мәліметтер қорын басқару жүйелері программаларын қолданамыз.

Компьютерлер мен ақпараттық технологиялардың пайда болуына байланысты файлдардың ерекше түрін – мәліметтер қорын жасау қажеттілігі туды.

Мәліметтер қоры – арнайы пішімдегі файл, ол берілген құрылымдағы ақпараттардан тұрады.

Мәліметтердің барлығын құрылымдауға болмайды. Мысалы: кез келген мәтінді жазғанда мәліметтер бір құрылымға келмейді. Мұндай кезде онда жазылған ақпаратты іздеу бізге қиынға соғады. Сондықтан оларды бір ретке келтіруіміз керек. Мысалы, бізге оқушылар туралы ақпаратты толтыру керек болса, ол үшін мәліметтерді кестеге орналастыруымыз керек. Әрбір бағанға бөлек атаулар беріп, әр бағанды бірдей мәліметтермен (бір типтегі) толтыруымыз қажет.

Мәліметтер қорының(МҚ) жіктелуі.

Мәліметтер қорының мәліметтерін ұйымдастыру үш типке бөлінеді:

МҚ-нің иерархиялық түрі – бұл әртүрлі нысандардың жиынтығын береді. Мұнда төменгілер, жоғарғы деңгейдегі нысанға бағындырылады. Мысалы: балалар емханасындағы медициналық карталарды сақату қалай ұйымдастырылады? Балалардың барлық медициналық карталары адрестеріне қарай учаскелерге бөлінеді. Әрбір учаскенің ішінде олар балалардың туған жылдарына қарай бөлінеді, әрі қарай олар алфавит бойынша орналасады.

Желілік МҚ – бұл әрқайсысы өзара бір-бірімен байланыста болуы мүмкін түйіндер жиыны. Мысалы: интернеттегі ақпаратты ұйымдастырулар.

Реляциялық МҚ – бұл ақпараттан тұратын кестелердің арақатынасына негізделген. Мысалы: кестелік түрлер – Excel бағдарламасы.

Реляциялық мәліметтер қорының құрылымдық элементтері.

Біз Excel бағдарламасын өткен кезде бағандар мен қатарлардың қалай аталатындығын қарастырған болатынбыз. Мқ-ның кестесінің көрсеткіштерін «кестенің бағандары», ал кестенің қатарларын «жазбалар» деп атадық.