Математикалық ертегілер мен ребустар ғылыми жұмысы

Жоба тақырыбы: Математикалық ертегілер, ребустар, сөзжұмбақтар – оқушылардың математикалық сауаттылығын арттырудың негізі

Бағыты: Математикалық ертегілер, ребустар, сөзжұмбақтар бойынша оқу-зерттеу жобалары;

Жұмыстың мақсаты: математикалық ертегілерді, сөзжұмбақтарды, ребустарды шешу арқылы математикаға деген қызығушылығын арттыру, математикалық сауаттылықтарын дамыту, логикалық ойлауға машықтандыру.

Міндеттері:

Білім алушылардың математикалық, логикалық ойлауын, байқағыштық қабілеттерін дамыту;

Оқушылардың сурет, сандар арқылы ауызша есептеу дағдыларын арттыру;

Есептердің шығару жолын өздігінен таба білуге, тапқырлыққа, қиындықты жеңе білуге, өзіне және өзінің жанындағыларға сыни көзбен қарауға , өз жұмысына шығармашылық тұрғыдан қарауына, жаңашылдықты қабылдауға тәрбиелеу;

Ауызша ойлау арқылы математикалық, логикалық сауаттылықтарын арттыру.

Күтілетін нәтиже :

Математикалық , логикалық ойлауға құрылған сөзжұмбақтар, ребустар, ертегілерді орындау барысында сыни ойлауға, ауызша есептеуге, бір-бірімен ынтымақтастық ортада жұмыс жасауға үйренеді, қалыптасқан машықтарын , дағдыларын өмірде қолдана алады.

Ұсыныс:

Берілген бағыттағы жұмысты жаратылыстану, математикалық бағыттағы негізгі пәндерде және де қосымша білім беру сағаттарында қолдануға болады.

Кіріспе

Математика – логикалық ойлауды қажет ететін ғылым түрі. Әсіресе, күнделікті сабақта математика пәнінен сабақ бере жүріп, әрбір шығарылатын есептің өзі бір жұмбақ немесе бір сөзжұмбақ сияқты екендігін түсіндім. Сөзжұмбақпен қатар ертегілер, ребустар да оқушының сыни ойлауын қажет ететіндігі баршаға мәлім. Біз күнделікті өмірде не істесек те , барлығы математикамен сабақтасады. Бізді қайта санауға, өлшеуге, санап шығуға және болжауға, сондай-ақ түрлі есептер шығаруға тура келеді және математиканың көмегімен осылардың барлығын біршама ойдағыдай жасаудың сәті түседі.

«Математикалық сөзжұмбақтардың бірнеше түрлері бар, біз олар туралы , бәлкім , бұрын-соңды естіп, көрмеген болармыз. Сондықтан мен осы жобама солардың әрқайсысынан мысалдар мен суреттерді, сөзжұмбақтарды енгіздім.

Бұл жұмыста мен сөзжұмбақтардың қалай пайда болатыны, қаншалықты қызықты, көңілді әрі сыни болатындығы туралы жаздым. Сонымен қатар заманауи математиканың ғажайып әлемі туралы да сөз қозғалады.

Мен сөзжұмбақтарды есеп түрінде шешуді жүргізумен қатар өлшем бірліктерін де пайдалануды үйретудемін. Өлшеусіз жоспар мен жоба жасалмайды, құрылыс жүргізілмейді. Қазіргі заманда ғылым өте дамыған, күрделі болса да, бірақ мен математикалық сөзжұмбақ арқылы оны оңай түсінуге көмектесетінін көрсете алатыныма сенімдімін. Бір сарынды, тек қана есеп шығару мен түсіндіруден тұратын сабақтар оқушыларды жалықтырып жібереді, олардың математика пәніне деген қызығушылығын төмендетеді.

Елбасы Қазақстанның әлемдік экономикаға ойдағыдай кіруі бағытындағы басты міндеттерінің бірі - ғылым мен білім, жаңа технологиялар бәсекелестіктің шешуші факторы екендігін атап көрсетті. Осы ғылым мен білімді меңгеру үшін ең бірінші адамның табандылығы, еңбекқорлығы, ынтасы болуы керек. Осы қасиеттер болғанда ғана адамда бәсекелестік туады. Ғылыми зерттеу жұмысы да осы сияқты табандылықты, шыдамдылықты, көп ойлануды, сондай - ақ еңбекқорлықты талап етеді. Осындай қасиеттердің арқасында мектептегі математика сүйіп оқитын пәндерімнің біріне айналды. Математикалық сөзжұмбақтар, ребустар мен ертегілер құпия да тамаша әлемінің бастауы. Мен бұл жұмысымдағы шытырман сөзжұмбақтар мен оларды құрастыру және шешуі туралы ойымды өз сыныптастарыммен бөлісіп, олардың сөзжұмбаққа деген ойларын білу мақсатында сауалнама алдым .

Негізгі бөлім

2.1 Әр сабақта қолданылатын ребустар мен сөзжұмбақтар, ертегілер легі

Математика, математика қандай қиын,

Оқымасаң шешілмейді ешбір түйін.

Ал өмірде тек соның көмегімен

Орындалар заңдылық, байлам дүйім.

Математикаға деген қызығушылығымнан туындаған «Математикалық сөзжұмбақтар» тақырыбын зерделеу, оның қыр - сырларын ашып, математиканың өмірмен тығыз байланыстылығына көз жеткізу менің алдыма қойған мақсатым болатын. «Талаптыға нұр жауар» демекші, қажымас қайрат, таусылмас талап болса, зерттеулердің көптеген сырларын аша алатынымызды естен шығармауымыз керек. Математика адамзат тарихында тұрмыстық мұқтаждықты қанағаттандыру мақсатында пайда болған ең алғашқы ғылым. Олай дейтініміз адамзат өзін айнала қоршаған ортадан күнкөрістік тағамдық заттардың қорын жинағанда олардың мөлшерін білу үшін санауға мәжбүр болған. Санаудың нәтижесінен сан ұғымы қалыптасқан. сонымен, сан адамзаттың ақыл - ойының жалаң туындысы емес, тұрмыстық қажеттіліктерінен бастау алған ұғым. Сандар математика ғылымының түп қазығы.

2.2. Сөзжұмбақтардың түрлері

Классикалық сөзжұмбақ – бұл сөзжұмбақтардың суреттері әдетте екі немесе төрт жақты симметриялы болып келеді. Ең кемі екі қиылысу болады ал идеал жағдайда, диагональдары бойынша жанасатын жалғызілікті қара блоктар тұрады. Сонымен бірге ашық сөзжұмбақтар да болады, яғни қара шаршылар сыртында болады да ал кроссворд ішінде тек қана әріптер кездеседі.Сканворд (скандинавия кроссворды) — бұл сөзжұмбақтың ең әйгiлi түрлерiнің бірі. Сөздердің анықтамасы тікелей тордың ішіндегі шаршыларда беріледі, ал сөздер –жауаптар стрелкалар көрсетіп тұрған бағытта жазылады. Чайнворд — сызықты сөзжұмбақтың атасы, құрастыруға оңай, ал бірақ шешуге қиын түсетін сөзжұмбақтардың түрі. Онда тор ретінде кез-келген геометриялық пiшiн сызылған (кiшкене шаршылар ) сызықты шаршылар қызмет етедi Сөзжұмбақтар геометрия тұрғысынан: екі осіне қатысты симметриялық; бір осіне қатысты симметриялық— тігінен немесе көлденең; асимметриялық; сөздер еркін…