Оқушылардың жағдаяттарды өздігінен шешу жолдары туралы мақала

Орынбасарова Бикен Изтилеуовна

Информатика пәні мұғалімі

«Жітіқара ауданы әкімдігінің білім бөлімі»

мемлекеттік мекемесінің

«Естай Есжанов атындағы №9 орта мектеп»

коммуналдық мемлекеттік мекемесі

Қостанай облысы, Жітіқара қаласы

БІЛІМ АЛУШЫЛАРДЫҢ ӨЗДІГІНЕН ЖАҒДАЯТТАРДЫ ШЕШУ ФАКТОРЛАРЫН АНЫҚТАУ ЖОЛДАРЫ

Оқушы табысты білім алуы үшін мұғалімнің де оқуын жалғастыруы негізгі талап болып табылады.(Джеймс, 2005). Осы ойдан түйетініміз, ақпараттандыру, жаһандану жағдайындағы қазіргі білім беру мен дамытуды жетілдіруде мұғалімер қауымы үлкен үлес қосып, күнделікті өз білімін көтеруде нақты іс-шаралар атқарып жүр. Ондағы мақсат: оқушыларды шығармашылық қабілетке, әсіресе, эмоционалдық танымы жоғары оқушыларды шығармашылық өзін-өзі дамытуға, шығармашылық дербестікке, креативтілік талаптарына сай болуы. Ендеше, оқушының шығармашылық қабілетін ашу, оны алға қарай дамыту мұғалім мен оқушы арасындағы дербестік пен іскерліктің көзі боып табылады. Сабақ барысындағы оқушылардың іскерлігі мен дағдыларын қалыптастыра отырып, шығармашылық жұмысқа баулу, ой-өрісінің дамуына, мәселені шеше алу қабілетін ашуға мүмкіндік тудырады. Мұғалімер, біздердің баланы өздігінен даму жағдайындағы атқаратын міндеттеріміз, баланың кез-келген жағдаяттан шығу қабілеті мен шығармашылығын дамыту, көзқарасының жан-жақты дамуына дер кезінде көңіл бөлу, ғылыми - зерттеу дағдыларының құнды болуына бағыт-бағдар жасау. Біздер, ұстаздар, алдымызға қойған мақсат пен міндетті орындау үшін оқушылардың өздігінен сабақ кезіндегі жә

Оқушылардың оқуына оң әсер ететін факторларды ұйымдастырушы мұғалім үшін іс- әрекеттің құрылымын білу өте маңызды. Ол факторлар: баланың әлеуметтік және физикалық жағдайы, жеке басы, баланы дер кезінде қолдау, берілген тапсырмаларды дер кезінде орындау барысындағы деңгейлері. Осындай факторларға сүйенудің негізгі - мұғалімнің тиімді құралдар арқылы оқушының қызығушылығына, ой еңбегіне, тұлғалық-тәжірибелік шамасына әсер етуі. Білім берудегі тиімді әрекеттің барлық осы компоненттерін тек қана мұғалім емес, оқушылар да меңгеруі тиіс. Өйткені, бұл іс-әрекеттің барлық түрлері оқушылар мен мұғалімдердің бір-бірімен қарым-қатынасы арқылы жүзеге асырылады. Оқушының оқуына әсер ететін оң факторлармен қатар оқушылар үшін оқу үдерісін айтарлықтай қиындататын факторлардың туындайтыны белгілі. Оқу барысында тікелей әсер ететін кері факторлар: баланың сабақ барысында көңіл-күйінің болмауы, шаршап қалуы, үйде дұрыс тамақтанбауы, мұғалім мен өз құрбылары тарапынан марапаттың болмауы, сәтсіздікке ұшырауды мойындамауы оны ұят санау, оқуға деген көзқарасының үстіртіндігі, енжарлық, мұғалім қолданған әдістің оңтайлы болмауы. Тапсырмалардың бала деңгейін шектеуі мен немқұрайлығы да баланың оқуына тіке

Сабақ ортасында баланың белсенділігі - дербес іс-әрекетінің ең жоғарғы кезеңі. Бұл жағдайда берілетін шығармашылық тапсырмаларды дұрыс жоспарлаудың орны ерекше. Шығармашылық бағыттағы тапсырмалар оқушының білім деңгейін - оқу деңгейінен шығармашылық деңгейге жетуіне мүмкіндік туғызады. Дұрыс жоспар құрудың мақсаты: жұмыстың жан-жақты қамтылған блоктарын ұйымдастыру. Әр сабақ үшін оқыту мақсаттарын оқушылардың өздері айқындау. Нәтижелердің қалай өлшенетінін айқындау. Жұмыстағы қамтылған блоктың басынан соңына дейін баланың көңіл-күйі, үлгерімді, оның ішінде оқушының жетер деңгейін қамтамасыз ету. Барлық оқушыларды берілген тапсырмаларды дұрыс орындауға талпындыру. Ал жұмыс түрлерін ұйымдастыру барысында Блум таксономиясын негізге ала отырып мен сабағымда «Білім алушылар критерийі» кестесін құрғанмын, сол кестеге жаңа тақырып жарияланған соң оқушылар «Білім, түсіну, қолдану» деңгейіне сай мақсаттарын, ал келесі топтағы оқушылар «Талдау, жинақтау» деңгейіне сай мақсаттарын, кейбір оқушылар «Бағалау» деңгейі бойынша…