Қанның құрамы мен жасушалары туралы слайдтар, 8 сынып

Үй тапсырмасын тексеру

«Зымыран сұрақтар»

Сабақтың тақырыбы : .

Қанның құр амы, қан жасушалары. Эритроцитттер.

Сабақтың мақсаты :

Білімділік : Организмнің ішкі ортасы , қан және қан жасушалары ,

олардың қызметі туралы тусінік беру.

Дамытушылық: Оқушыларды организмнің ішкі сұйық орталарымен

таныстырып, алған білімдерін тиянақтап топпен жұмыс жасауға

дағдыландыру, ойлау қабілеттерін дамыту.

Тәрбиелік: Оқушыларға қан ауруларының алдын – алуға, тазалық

сақтауға, алғырлыққа үйрету.

Ағзаның ішкі ортасына қан , ұлпа сұйықтығы, лимфа жатады

Қанның қызметі:

Адам ағзасында қан әрбір мүшені, дененің әрбір жасушасын бірімен –бірін өзара байланыстырады.

Оттегін өкпеден ұлпаларға жеткізіп,көмірқышқыл газынан тазартады.

Қоректік заттарды асқорыту мүшелерінен ұлпаларға жеткізеді.

- Ағзаның соңғы қажетсіз өнімдерін бүйрекке және т.б. мүшелерге тасымалдайды

- Дене температурасының тұрақтылығын сақтайды.

- Ағзаны зиянды микробтардан қорғайды.

- Ішкі секреция бездерінен бөлінетін гормондарды тасымалдайды

Жасушаларда қышқылдың , судың деңгейін реттейді.

Қорғаныштық қызмет атқарады. (қанды ұйытады)

Қан дәнекер ұлпасының сұйық түрі. Ағзада болатын қанның мөлшері адамның дене салмағына байланысты 4, 5 – 5 л .

Қанның құрамы:

плазма

қан

жасушалары

Қан плазмасы – қанның сарғыштау түсті сұйық бөлімі.

Плазма

– су - 90 - 92% - глюкоза – 0, 12% - май – 0, 7 - 0, 8% - тұз – 0, 9% - сүт қышқылы - ферменттер, гармондар - нәруыз – 7 - 8%

- альбуминдер (4, 5% )

- глобулиндер (1, 7 - 3, 5%)

- фибриногендер (0, 4%)

Қан плазмасының нәруыздары глобулин (организмдерді бактериялардан қорғайды.) Альбумин (плазмадағы су мөлшерін реттейді).

Фиброноген (қанның ұюына қатысады.) Қ ұрамынды фибриноген нәруызы болмайтын қан плазмасын – қанның сарысуы (сыворотка) дейді .

Қан жасушалары:

эритроциттер

(қанның қызыл түйіршікттері)

лейкоциттер

(қанның түссіз жасушалары)

тромбоциттер

(қан пластинкалары)

Эритроциттердің құрылысы:

Эритроциттердің пішіні – ортасы қысыңқы табақшы тәрізді .

-Эритроциттердің диаметрі – 7,5 мкм

-қалыңдығы 1-2 мкм .

Қ анның 1мм 3 көлемінде 4, 5 - 5млн эритроцит бар. Жаңа туған нәрестенің 1мм 3 қанында 6-7 млн эритроциттер бар.

Гемоглобин – қанның қызыл түсті пигменті.

Оттекпен қосылған гемоглобин оксигемоглобин деп атайды. Адамның 100 мл қанында шамамен 15-16 г гемоглобин болады. - - орташа тіршілік ұзақтығы 120-127 күн. -…