Қазақстан тарихы пәнінен сабақ жоспары 7 сыныпқа

«Бекітемін»

Оқу ісінің меңгерушісі:

Қысқа мерзімді жоспар №1

«.....».................201...жыл

ҰМЖ бөлімі: 1А - VI – IX ғғ Қазақстан

Мектеп: Жеңістің 30 жылдығы ат. орта

мектеп

Күні:

Мұғалімнің аты-жөні:

Сынып:

Қатысқандар саны:

Қатыспағандар саны:

Сабақтың

Қазақстан территориясындағы ерте ортағасырлық мемлекеттер

тақырыбы:

(1-сабақ)

Зерттеу сұрағы: VI-IX ғғ билік құрған қай қағандардың есімдері

тарихта сақталды?

Сабақ негізделген

6.3.1.1 – оқиғалардың өзара байланысын табу арқылы Түрік қағанаты

оқу мақсаты

құрылуының тарихи маңызын анықтау;

6.3.1.2 – VI-IX ғасырлардағы мемлекеттердің даму ерекшеліктерін

түсіндіріп, олардың ұқсастықтары мен айырмашылықтарын анықтау

Сабақтың

Барлығы:

Түрік қағанатының қалыптасу тарихын сипаттайды;

мақсаттары

Көпшілігі: мемлекеттің құрылуы мен нығаюының себебін түсіндіреді;

Кейбірі: Түркі қағанатының құрылу барысын қытай жылнамаларын

қолдана отырып, өз бетінше тұжырымдайды

Ойлау деңгейі

Білу және түсіну

Бағалау

-Түрік қағанатының құрылуының басты оқиғаларын ажыратады

критерийлері

-Түрік қағанатының құрылуының тарихи маңыздылығын анықтайды

Тілдік мақсат

Оқушылар: Түрік қағанаттарында ел билеген тарихи тұлғалардың

сіңірген еңбектерін талдайды

Негізгі сөздер мен тіркестер (пәнге арналған сөздік және термино-

логия): «түрік», теле, қағанат, ашина, ел, будун

Сыныптағы диалог/ жазылым үшін пайдалы тілдік бірліктер

Түркі тайпаларының миграциясының себептері....

................. деректердің негізінде келесі қорытындыларды шығаруға

болады

Келесі факторлар ............................әлеуметтік фактор болып табылады

Жазылымға арналған тапсырмалар: Ашық тест тапсырмалары

(оқулық 11 б.)

Пәнаралық

Дүние жүзі тарихы, 7-сынып

байланыс

Қазақстан тарихы

Құндылықтарға

Азаматтық жауапкершілік, құрмет, ынтымақтастық

баулу

Тарихи концепт

Ұқсастық пен айырмашылық

Алдыңғы оқу

Қазақстан территориясындағы алғашқы тайпалық бірлестіктер мен

мемлекеттердің пайда болуы, құлдырауы туралы біледі

Жоспар

Жоспарлан-

Жоспарланған жаттығулар (төменде жоспарланған

Ресурстар

ған уақыт

жаттығулармен қатар ескертпелерді жазыңыз

Басталуы

Ұйымдастыру кезеңі

2 мин

Топтастыру – «Қағандар»

Қаған есімі жазыл

(1 топ – Бумын қаған; 2 топ – Мұған қаған; 3 топ –

ған оюлар

Иштеми қаған)

8 мин

(Ж) Бастапқы ынталандырушы материал

«Ұлы дала дүбірі»

түркі қағанаты:

«Кинометафора»

«Ұлы дала дүбірі» бейнематериалын көре отырып, ақпа-

https://www.youtu

раттық органайзер парағын толтырады

be.com/watch?..j4;

ҚБ – «Мен саған, сен маған» өзара бағалау

№1 қосымша

Ортасы

(Ж/Жт/Т) «Ойлан. Жұптас. Бөліс»

14 мин

1-қадам: мәтінмен жеке танысу

Оқулық

2-қадам: жұпта талқылау

3-қадам: топта зерттеу сұрақтарына жауап дайындау,

3 мин

«Диктор» әдісімен қорғау (әр топқа 1 мин)

Зерттеу сұрақтары

Қай қаған мемлекетті күшейтуде көп үлес қосты?

Қай қағанның дипломатиялық байланыстарды

дамытуда үлесі зор?

VI-IX ғасырларда өмір сүрген қай қаған саяси көшбас-

шылығымен, дипломатиялық, әскери істерімен ерекше

есте қалды?

ҚБ «Қосу. Азайту. Қосарым бар»

8 мин

(Ж) Қалыптастырушы бағалауға арналған

ҚБП

тапсырма

Оқулық

Формативті сұрақтар

Сөйлемді жалғастыр

Ашық тест

ҚБ – «Өзін-өзі бағалау» (дескриптор бойынша)

Аяқталуы

Кері байланыс - «Баспалдақ»

«Баспалдақ»

2 мин

Төменгі- «Түсінбедім»

суреті

Ортаңғы – «Түсіндім»

Жоғарғы – «Толық түсіндім»

1 мин

Үй тапсырмасы: Жабық тест (11-12 бб)

2 мин

Сабақты қорыту

Қалыптастырушы бағалау парағы

Тақырып

Қазақстан территориясындағы ерте ортағасырлық мемлекеттер

Оқу мақсаты

6.3.1.1 Оқиғалардың өзара байланысын табу арқылы Түрік қағанаты

құрылуының тарихи маңызын анықтау

Бағалау критерийі

• Түрік қағанатының құрылуының басты оқиғаларын ажыратады

• Түрік қағанатының құрылуының тарихи маңыздылығын анықтайды

Ойлау дағдылары

Білу және түсіну

Тапсырма

1. Кестедегі сұрақтарға жауап беріңіз.

«Теле» сөзінің мағынасы қандай?

Түрік қағанатының құрылған жылы қандай?

Түрік қағанатын құрған қаған кім?

Түрік қағанатының қай жылы екіге бөлінді?

2. Сөйлемді жалғастырыңыз.

«Мен, Түрік қағанатының алғашқы билеушісі

......................... қағанмын. Мен мемлекетімнің

күшеюі үшін ...................

«Мен, Түрік елінің қағаны Мұқанмын, мен ..................................................................................

». «Мен, Тобо қағанмын. Менің саясатым

Бағалау критериі

Дескриптор

• Түрік қағанатының құры

− Теле сөзінің мағынасын анықтайды;

луының басты оқиғала-

− Түрік қағанатының құрылған жылын анықтайды;

рын ажыратады

− Түрік қағанатын құрған қағанды анықтайды;

• Түрік қағанатының құры

− Түрік қағанатының екіге бөлінген жылын анықтайды;

луының тарихи маңызды-

− Бумын қағанның түрік қағанатын нығайтудағы рөлін

лығын анықтайды

анықтайды;

− Мұқан қағанның мемлекетті нығайтуда жүргізген саясатын

атайды;

− Тобо қағанның мемлекетті нығайту үшін жүргізген саясатын

атайды.

№1 қосымша

«Ақпараттық органайзер»

Ақпараттық органайзер

Қағанаттар

Қағандар

Тарихи жылдар

Тірек сөздер

Тарихи ескерткіштер

Маңызды оқиғалар

Қосымша ақпарат

Саралау – Сіз қосымша

Бағалау – Оқушылардың

Пәнаралық байланыстар,

көмек көрсетуді қалай

үйренгенін тексеруді қа лай

қауіпсіздік және еңбекті

жоспарлайсыз? Сіз қабілеті

жоспарлайсыз?

қорғау ережелері, АКТ-мен

жоғары оқушыларға

байланыс.

тапсырманы күрделендіруді

Құндылықтардағы

қалай жопарлайсыз?

байланыс

Рефлексия

- Сабақ/оқу мақсаттары

шынайы ма?

- Бүгін оқушылар не білді?

- Сыныптағы ахуал қандай

болды?

- Мен жоспарлаған саралау

шаралары тиімді болды ма?

- Мен берілген уақыт ішінде

үлгердім бе?

- Мен өз жоспарыма қандай

түзетулер енгіздім және

неліктен?

Қорытынды бағамдау

Қандай екі нәрсе табысты болды (оқытуды да оқуды да ескеріңіз)?

Қандай екі нәрсе сабақты жақсарта алды (оқытуды да оқуды да ескеріңіз)? 1.

Сабақ барысында мен сынып немесе жекелеген оқушылар туралы менің келесі сабағымды жетілдіруге көмектесетін не білдім?

«Бекітемін»

Оқу ісінің меңгерушісі:

Қысқа мерзімді жоспар №2

«.....».................201.....ж.

ҰМЖ бөлімі: 1А - VI – IX ғғ Қазақстан

Мектеп: Жеңістің 30 жылдығы ат. орта мектеп

Күні:

Мұғалімнің аты-жөні:

Сынып:

Қатысқандар саны:

Қатыспағандар саны:

Сабақ тақырыбы:

Қазақстан территориясындағы ерте ортағасырлық мемлекеттер

(2-сабақ)

Оқу мақсаты

6.3.2.2 – ерте түрік

қағанаттарының сыртқы саясатының негізгі бағыт-

тарын анықтау

6.2.1.3 – тарихи оқиғалар мен процестердің сабақтастығын сипаттау

үшін «Ұлы Дала» ұғымын қолдану

Сабақтың

Барлығы: түркі билеушілерін ажыратады;

мақсаттары

Әр қағанның мемлекеттің нығаюына қосқан үлесін біледі;

Көпшілігі: «Түрік қанатының нығаюы» тақырыбына жоспар құрады,

оны негіздейді

Кейбірі: Қазақ және түркі рухани мәдениетінің сабақтастығын «Ер

намысы, ел намысы» деген нақылмен байланыстырып, негіздейді

Ойлау дағдылары

Білу және түсіну

Бағалау критериі

Түркі қағанатының сыртқы саясатының негізгі бағыттарын анықтайды

Тілдік мақсат

Оқушылар: этникалық сана-сезім ұғымын пайдаланып, түркілердің

жужандарға қарсы көтерілу себептерін анықтайды

Негізгі сөздер мен тіркестер (пәнге арналған сөздік және термино-

логия): этникалық сана-сезім, «Елдің қорғаушысы - ер»

Сыныптағы диалог/ жазылым үшін пайдалы тілдік бірліктер

Түркілер қандай оқиғаға байланысты қытай жылнамаларында алғаш

аталғанын айта аласыз ба?

Түркі қоғамының әлеуметтік бірлігі қалай сақталды?

Жазылымға арналған тапсырмалар: «Түркі қанатының нығаюы»

тақырыбына жоспар құру»

Пәнаралық

Дүние жүзі тарихы

байланыс

Құндылықтарға

Азаматтық жауапкершілік, құрмет, ынтымақтастық

баулу

Тарихи концепт

Ұқсастық пен айырмашылық

Алдыңғы оқу

Қазақстан территориясындағы алғашқы тайпалық бірлестіктер мен

мемлекеттердің пайда болуы, құлдырауы туралы біледі

Жоспар

Жоспарлан-

Жоспарланған әрекеттер

Ресурстар

ған уақыт

Басталуы

Ұйымдастыру кезеңі

2 мин

Топтастыру : «Әлеуметтік құрылым»

Топ атаулары

1-топ – «қаған»; 2-топ – «яғбу»;

3- топ – «будун» (1,2,3

жазылған қималар

ретімен бөлініп, өз реттік нөмірі бар партаға жайғасады)

3 мин

(Жт) Үй тапсырмасын тексеру: Өзара жауаптардың

дұрыстығын тексереді, түзетеді, түсіндіреді.

ҚБ «Жұлдызшалар»

( - жауабы толық;  - 3 жауап бар;  - 1 жауап)

Ортасы

(Т) «Зерттеу және талдау» (Топтарға әр қағанға

15 мин

қатысты деректер ұсынылады)

1 топ – Бумын қаған

Оқулық

2 топ – Мұқан қаған

3 топ – Иштеми қаған

1-қадам: топ ішінде әрбір тарихи тұлғаға қатысты ең

маңызды үш датаны/оқиғаны анықтайды.

Критерийлері:

1. Таңдалған дата/оқиға көбінесе өзгерістермен байла

нысты (әлеуметтік, экономикалық (жер қатынастары мен

алым - салық), саяси, мәдени);

2. дата/оқиға одан кейін болған тарихи оқиғалардың

болуына септігін тигізді;

3. дата/оқиға қазіргі уақытта да өзінің тарихи маңыз-

дылығын сақтауда.

Бағалау

2-қадам: әр топ өзінің жұмыс нәтижелерімен танысты-

рады. Таныстырылым барысында тыңдаушы топ

қорғаушы топтың мәліметтерін №1 кестеге толтырып

№1 кесте

отырады.

3-қадам: әр топ өз қағандарының жеткен жетістіктерін

басқа қағандармен салыстырады. Қағандардың ішінен ең

ықпалды болғанын таңдау үшін критерийлер анықта-

лып, 3 ұпайлық жүйемен бағалау жүргізіледі. Оқушылар

өздері берген ұпайларын дәйектер келтіре отырып негіз-

деуі тиіс. Нәтижесінде берілген ұпайларды жинақтап,

VI-IX ғғ. билік құрған ерекше каған анықталуы қажет.

Критерийлері (әр критерий 3 ұпаймен бағаланады):

Критерийлер

- ішкі және сыртқы саясатты да ұтымды жүргізді - 3

ұпай;

- тек ішкі немесе сыртқы саясатта елеулі нәтижелерге

жетті - 2 ұпай;

- ішкі немесе сыртқы саясатта кейбір жетістіктерге қол

жеткізді - 1 ұпай.

Нәтижесінде берілген ұпайларды жинақтап,

кағандардың ішінен ең ықпалды болғанын анықтайды.

8 мин

(Т) «Рөлдік ойын»

Қағандардың атқарған рөліне байланысты карточка

түрінде тірек сөздер дайындап, әр топқа таратылады.Топ

берілген тірек сөздерден монолог құрастырып, рөлді

сомдайды, қалған топ оқушылар қай қаған екенін анық-

иллюстрациялар,

тауы тиіс. Тек қана қағандар емес, басқа да әлеуметтік

қағаздан жасалған

топ өкілдерін ойынға қосуға болады. Мысалы, уәзірлер,

киім, тәж, қылыш

қарапайым халық және т.б., сол арқылы мемлекет ішін-

үлгілері

дегі әлеуметтік құрылымды анық көрсетуге болады.

№2 қосымша

Тиімді рөлдік ойынның критерийлері :

- қарапайымдылық пен қолжетімділік;

- рөлдік ойынға барынша барлық оқушылардың

қатысуы;

- оқушының қорытындысы және рефлексиясы.

ҚБ «Мадақтау сэндвичі»

(М) Рөлдік ойынның соңында осы қағандардың ел басқа

ру саясатындағы басты құндылықтардың маңыздылы-

ғын аша отырып, қазіргі кездегі құндылықтармен

(Мәңгілік ел, Ұлы Дала Елі) байланыстырып, қорытын-

дылау.

8 мин

(Ж) Қалыптастырушы бағалауға арналған тапсырма

1. Мәтінге және өз біліміңізге сүйеніп, Түрік қағанаты-

ның сыртқы саясатындағы әр бағытының маңыздылы-

ҚБ парағы

ғын сипат-тап, кестеге толтырып жазыңыз, жауабыңыз-

ды негіздеңіз.

2. Қазақ және түркі рухани мәдениетінің сабақтастығын

«Ер намысы, ел намысы» деген нақылмен байланысты-

рып, негіздеңіз.

ҚБ «Бармақтар» (дескриптор бойынша)

(- 3 қадам орындалды, - 2 қадам орындалды;

- 1 қадам ғана орындалды)

Аяқталуы

Кері байланыс «Бағдаршам»

«Бағдаршам»

2 мин

Жасыл – сабақ өте ұнады, толық түсіндім

сигнал карталары

Сары – сабақ ұнады, түсіндім

Қызыл – сабақ ұнады, бірақ түсінбеген тұстарым бар

1 мин

Үй тапсырмасы: «Түркі мемлекетінің алғашқы

билеушісі» эссе

1 мин

Сабақты қорытындылау

Қалыптастырушы бағалау парағы

Тақырып

Қазақстан территориясындағы ерте ортағасырлық мемлекеттер

Оқу мақсаты

6.3.2.2 Ерте түрік қағанаттарының сыртқы саясатының негізгі

бағыттарын анықтау

Ойлау дағдылары

Білу және түсіну

Бағалау критериіТүркі қағанатының сыртқы саясатының негізгі бағыттарын анықтайды

Тапсырма. Мәтінмен жұмыс. Мәтінге және өз біліміңізге сүйеніп, Түрік қағанатының сыртқы саясатындағы әр бағытының маңыздылығын сиппаттап кестеге толтырып жазыңыз, жауабыңызды негіздеңіз

Түріктер әрісі Бумын, берісі Мұқан қағанның тұсында жужандарды бас көтерместей етіп, жеңді. Түріктер өз биліктерін батыс бағытта да жүргізе бастайды. Осы жорықта Бумын қаған-ның інісі Иштеми 10 түмен…