Рухани құндылықтарды қалыптастырудағы тәлімгер рөлі

Түркістан облысы, Бәйдібек ауданы

«С.Ерубаев атындағы жалпы орта мектеп»

мемлекеттік коммуналдық мекемесі

“Ұрпақ бойына рухани құндылықтарды қалыптастырудағы тәлімгердің ролі”

Мектеп тәлімгері: Еркінбеков Ерназар Нұрлыханұлы

2021-2022 оқу жылы

Тұңғыш Президентіміз Н.Ә. Назарбаев 2012 жылғы Қазақстан халқына жолдаған Жолдауында: «Оқыту үдерісінің тәрбиелік құрамдасын күшейту қажет. Олар – патриотизм, мораль мен парасаттылық нормалары, ұлтаралық келісім мен толеранттылық, тәннің де, жанның да дамуы, заңға мойынсұнушылық. Бұл құндылықтар, меншіктің қандай түріне жататындығына қарамастан барлық оқу орындарында да сіңірілуге тиіс» деп атап өтті. Яғни, біздің мемлекетіміздің негізгі басымдылықтарының бірі - Егемен Қазақстанның кіші буыны – жас ұрпақты тәрбиелеу болып табылады.

Мемлекетіміздегі қазіргі заманғы білім берудің басым бағыттарының бірі- өскелең ұрпақтың ұлттық және жалпы адамзаттық құндылықтары негізінде қалыптасуы мен дамуы. Оның кәсіби жетілуі үшін қажетті жағдайлар жасау: баланы тәрбиелеу, білім беру және жан-жақты қалыптастыру, ана тілін, ұлттық салт-дәстүрлерді сақтау, ақпараттану, денсаулығын нығайту, бала құқықтарын қорғау.

Қазақстан Республикасы 1994 жылы «Бала құқықтары туралы» Конвенцияны (бұдан әрі – Конвенция) ратификациялады. Осы Конвенция ережелерін, балалардың жағдайы жөніндегі Біріккен Ұлттар Ұйымы Бас Ассамблеясының арнайы сессиясында (Нью-Йорк, 2002 жылғы 8-10 мамыр) қабылданған «Балалардың өмір сүруі үшін жарамды әлем» атты Декларацияны және іс-қимыл жоспарын іске асыру мақсатында республикада айтарлықтай жұмыстар жүргізілді. Сонымен қатар, «Қазақстан Республикасындағы баланың құқықтары туралы» Қазақстан Республикасының 2002 жылғы 8 тамыздағы №345-ІІ Заңының және балалардың құқықтары мен мүдделерін қорғауға бағытталған басқа да нормативтік құқықтық құжаттардың орындалуы қамтамасыз етіліп келеді.

Қазақстан Республикасының азаматы ретінде білім алушыларды тәрбиелеудің тұтастығы жөніндегі мемлекет саясатының бағыты Қазақстан Республикасында этномәдени білім беру тұжырымдамасында, Қазақстан Республикасында оқушыларға құқықтық білім беру тұжырымдамасында, Қазақстан Республикасында білім беру саласындағы мемлекеттік жастар саясаты тұжырымдамасында, Қазақстан Республикасында адамгершілік - жыныстық тәрбие беру тұжырымдамасында, Қазақстан Республикасында гуманитарлық білім беру тұжырымдамасында, Қазақстан Республикасының білім беру ұйымдарындағы тәрбиенің кешенді бағдарламасында, Қазақстан Республикасы азаматтарын патриотизмге тәрбиелеу бағдарламасында атап көрсетілген.

Елбасы Н.Ә. Назарбаев 2012 жылғы Қазақстан халқына жолдаған Жолдауында: «Оқыту үдерісінің тәрбиелік құрамдасын күшейту қажет. Олар – патриотизм, мораль мен парасаттылық нормалары, ұлтаралық келісім мен толеранттылық, тәннің де, жанның да дамуы, заңға мойынсұнушылық. Бұл құндылықтар, меншіктің қандай түріне жататындығына қарамастан барлық оқу орындарында да сіңірілуге тиіс» деп атап өтті. Яғни, біздің мемлекетіміздің білім берудегі негізгі басымдылықтарының бірі - Егемен Қазақстанның кіші буыны – жас ұрпақты тәрбиелеу болып табылады.

Жас ұрпақты белсенді азаматтық ұстанымы мен дене бітімі рухани дамыған, әлеуметтік жауапкершілігі, отансүйгіштік сезімі мен жоғары адамгершілік қасиеттері үйлесім тапқан тұлға етіп қалыптастыру.

Бүгінгі таңда елімізде балалар мен жасөспірімдермен әр түрлі бағытта жұмыс жүргізіп отырған 1434 балалар ұйымы тіркелген. Олардың өз алдына мақсат пен міндеттері қалыптасқан, өздеріне белгілі бір талапқа сай шаралар ұйымдастырып, оны өткізіп отырады. Оқушылардың бойына патриоттық, Отаншылдық қасиеттерді дарытып, табиғат, экология, өнер, білім, ғылым, мәдениет бағытында тәрбиелеп, саналы ұрпақ даярлауда. Алайда бұл ұйымдардың арасында бірегейлік, ұйымдасушылық, нақты бір бағытта жұмыс жасау қарым-қатынасы орнықпаған. Осы себепті өскелең ұрпақты бірыңғай қазақстандық патриотизм идеясымен тәрбиелеу қажеттігі туындады.

2011 жылғы 11 ақпанда өткен «Нұр Отан» ХДП XIII Съезінде Тұңғыш Президентіміз, «Нұр Отан» ХДП Төрағасы Н.Ә.Назарбаев Қазақстанның жас азаматтарының басын біріктіретін «Жас Ұлан» бірыңғай қозғалысы және «Жас Қыран» балалар ұйымдарының жаңа жүйесін құру керектігін атап өткен болатын. Осыған орай Қазақстан Республикасы Тәуелсіздігінің 20 жылдық мерейтойы қарсаңында 2011 жылғы 6 шілдеде «Елорда күніне» арнап, жастар ұйымдары көшбасшыларының бастамашыл тобы «Бірыңғай «Жас Ұлан» балалар мен жасөспірімдер ұйымы» Республикалық Қоғамдық Бірлестігін құрды.

«Жас Ұлан» өскелең ұрпақты жоғары рухани-адамгершілік құндылықтарға, гуманистік, толеранттылық пен демократиялық ұстанымдарға негізделген қазақстандық патриотизм рухында қалыптастыратын ұйым болып танылады.

Тұжырымдамада көзделген барлық іс-шаралар балалар қозғалысы дамуының басымдығына негізделген, жасөспірімдердің бойында отансүйгіштік сезімді, белсенді азаматтық ұстанымды, әлеуметтік жауапкершілікті, жоғары адамгершілік қасиеттерді қалыптастыруға бағытталған.

ТҰЖЫРЫМДАМАНЫҢ МАҚСАТЫ МЕН МІНДЕТТЕРІ:

Мақсаты – өскелең жас ұрпақтың бойында патриоттық, білім мен өзін-өзі жетілдіруге деген құштарлық, беріктік, Отан тарихына, Тәуелсіз Қазақстанның бүгіні мен болашағына деген жауапкершілікті қалыптастыру.

Міндеттері:

- Қазақстан тарихын, мәдениетін, мемлекеттік тілді білу негізінде өскелең жас ұрпақтың бойында рухани-адамгершілік әлеуетті қалыптастыру;

- балалар мен жасөспірімдердің азаматтық белсенділігі мен саналылығын арттыру;

- танымдық жұмыстарды ынталандыру;

- балалар мен жасөспірімдердің зияткерлік, шығармашылық және әлеуметтік дамуы үшін қолайлы жағдай жасау;

- жауапкершілік пен еңбексүйгіштікті қалыптастыруға, көшбасшылық және ұйымдастырушылық қабілеттерін дамытуға бағытталған баланың жеке тұлғалық қасиеттерін дамыту;