Салт-дәстүр арқылы мектепалды балаларды тәрбиелеу баяндамасы

«Тәрбиедегі мақсат - адам деген атты құр жала қылып жапсырмай, шын мағынасымен адам қылып шығару.» -деп айтқандай Мағжан Жұмабаев.

Мектепке дейінгі ұйымдарда білім сапасын арттыру –аса маңызды мәселе, ол үшін жалпы және негізгі жағдайларды жақсарту басты міндет болып табылады. Біріншіден, білім мен тәрбие беруге арналған дамытушы ортаны жабдықтау қажет десек, ол мектепке дейінгі кезеңнің өзіндік ерекшелігі мен құндылықтарын сақтайтын, баланың балалығына бағытталуы шарт.

Салт-дәстүрлер арқылы тәрбиелеудің мақсаты: Балаларға қазақ халқының салт-дәстүрлері туралы жалпы түсінік қалыптастыру.

Салт-дәстүрлер арқылы тәрбиелеудің міндеттер: 1. Баланы жас шамасына сай тілін дамыта отырып, топқа бейімдеу. 2. Салт-дәстүрлердің бала жасына сай түрлерін дамыту. 3. Баланы ұйымшылдыққа, мейірімділікке, бауырмалдыққа және достыққа тәрбиелеу.

Салт-дәстүр дегеніміздің өзі: әр ұлттың, халықтың діні мен сеніміне, тұрмыс-тіршілігіне, өмірдің өзі туғызатын ғұрыптар тұғырының негізі.

Дәстүр- халықтың атадан балаға көшіп жалғасып және дамып отыратын тарихи әлеуметтік, мәдени тұрмыстық, салт-сана, әдет-ғұрып, мінез-құлық, тәлім-тәрбие және рухани іс-әрекеттер көрнісі.

Салт-дәстүрлер түрлері өте көп. Мектепке дейінгі жастағы балалардың жас шамасына сай меңгерілетін түрін айтатын болсақ: олар ұлттық ойындар, амандасу,ер баланы сыйлау, қыз баланы сыйлау, үлкен адамдарға құрмет көрсету, кішілерге қамқор болу және де ең бастысы ана тіліне деген құрметті бала санасына сіңіру.

Осындай сабақтасқан салт-дәстүрдің бала жас шамасына сай жүйесін баланы балабақшаға қабылдаудан бастап кешкі үйге қайтуға дейінгі уақыт аралығында іске асырылады.

Ұлттық ойынға келетін болсақ ұйымдастырылған іс-әрекеттер барысында қандайда бір тақырыпты меңгеру үшін қолдансақ, ал ойын уақыттары барысында балалар ұйымшылдыққа, шыдамдылыққа, мейірімділікке және сыйластыққа баулиды.

Қазақтың ұлттық ойындарының тағы бір ерекшелігі-өлең сөздің араласып келуі. Егер ойын барысында тақпақ, өлең кездеспесе, оны ойын соңында жеңіліп, ұпай санын өтеушілер орындайды. Олар тақпақ айтып, өлең оқып, ән салады, өз өнерін көрсетеді. Ұлттық ойындардың кез келгенін алсақ та, ойынға қатысушылардан зейінділікті, тапқырлықты, шешендікті, алғырлықты талап етумен бірге алға ұмтылуды, табысқа жетуді көздейді. Қай бала болмасын ойнап өседі. Әр бір елдің ойыны сол елдің қоғамдық өзгерістеріне, тұрмыс тіршілігіне, айналысатын кәсібі мен шаруашылық ерекшеліктеріне байланысты болады. Ұлттық ойындар –халықтық мол қазына. Сондықтан тәрбиешінің міндеті…