Сараптамалық әдістер және білім алу үдерісі туралы эссе

Кең таралған сараптамалық әдістердің түрлері мен білім алу процесіндегі ролі

Батыстық білім жүйесінде анализ жасай білу, оны талқылау және бейнелік түрде презентациялауға өте үлкен мән беріледі. Оны мектепте, жоғары оқу орындарында оқытып, жұмыс вакансияларында ең маңызды талаптардың бірі етіп көрсетеді.

Стратегиялық анализ тек бизнесте ғана емес, ғылымда, экономика мен өндірісте де үлкен роль атқарады. Стратегиялық анализ болашақты болжау, өткенді қорытындылау, ресуастар мен жұмыс күшін дұрыс жобалау сынды сұрақтарды қамтиды.

Яғни стартегиялық анализ жасау әдістерін қандай мамандық болсын кез-келген өз кәсібінің иесі меңгеруі тиіс.

Стратегиялық басқару – берілген мекеменің мақсаттары мен міндеттеріне қол жеткізу үшін өз ресурстарын басқаруы. Стратегиялық басқару берілген мекеменің мақсаттарын анықтау, бәсекелестік орта мен ішкі ұйымдастыруды талдау, стратегияларды бағалау және олардың барлық мекемеге жайылғанын қамтиды.

Негізінде, стратегиялық басқару, мекеменің өзінен шыққан немесе бәсекелестерден келген, мекеменің алдында тұрған мүмкіндіктер мен қауіп-қатерлерді тануды қамтиды, және, мекеменің бәсекелестерімен салыстырғанда міндеттерін қалай атқаратындығын анықтайды. Стратегиялық басқару жағдайды ішкі және сыртқы жақтан бағалай білуді талап етеді. Стратегиялық басқару бірнеше ой мектептеріне бөлінеді. Сипаттама тәсілі стратегиялар іс жүзінде қалай жасалғанына бас назар аударады, ал директивалық тәсіл, стратегияларды қалай әзірлеуі тиіс екендігін баяндайды. Бұл мектептер стратегиялардың қалай дамытылғанына қарай ерекшеленеді: барлық қатерлер мен мүмкіндіктер ескерілген талдау процесі арқылы немесе жалпы бағыттаушы қағидаттар арқылы.

Бизнес мәдениеті, қызметкерлердің дағдылары мен бәсекелестілігі, сондай-ақ ұйымдық құрылым, ұйымның алдына қойылған мақсаттарына қол жеткізуіне әсер ететін маңызды факторлары боп саналады. Икемсіз компаниялар тез өзгеретін ортада табысқа жетуді қиын деп санайды. Стратегияларды әзірлеу және оларды іске асыру арасындағы бөгеттер менеджерлерге тиімді мақсаттарының орындалған-орындалмағанын анықтауға қиындық туғызады.

Мен өз зертетуімде 3 түрлі басты стратегиялық анализдердің түрімен таныстырып оны қолдану жолдарын түсіндіремін. Бұл тақырыптың маңыздылығы да сонда мұндай анализдерді жоғары оқу орындарында қазақ тілінде оқыту туралы оны сабақтарда пайдалану туралы зерттеулер жоқтың қасы.

Ендеше бастайық.

SWOT анализі.

СВОТ (ағылшынның SWOT – strength – күш, қуат, weak – әлсіздік, opportunіty – мүмкіндік, threat – қатер) – компанияның (фирманың) менеджері өзінің қызметін жүзеге асыратын экономикалық жағдайды, сондай-ақ қолда бар (немесе ықтимал) ресурстарды талдау үшін пайдаланатын қысқарған сөз. Ағылшынның “қуат”, “әлсіздік”, “мүмкіндік”, “қатер” (сыртқы ортаға қатысты) деген мағынаны беретін сөздерінің басқы әріптерінен құралған. Фирманың жай-күйі осы факторларды ескере отырып айқындалады. Сонан соң міндет қойылып, мүмкіндікті пайдаланып, қатерге жол бермеу, қуатты еселеп, әлсіздікті жою жоспарлары жасалады