Шәкәрім Құдайбердіұлының өмірі мен шығармашылығы, 11-сынып

Пәні: Қазақ әдебиеті

Тобы: БС-18/01

Пән мұғалімі: Курсакбаева Әдемі Бекеновна

Сабақтың тақырыбы: Шәкәрім Құдайбердіұлы және оның өмірі мен шығармашылығы

Сабақтың мақсаты: Білімділік: Оқушылардың Шәкәрім Құдайбердіұлының өмірімен, шығармашылығымен танысу; ақын өлеңдерінің идеясын ашу, рухани-адамгершілік қағидаларымен танысу,өлеңдерін нақышына келтіре оқи отырып,негізгі түйінді таба білуге дағдыландыру; Шәкәрім лирикасы мен Абай өлеңдерінің үндестігін тануда оқушыларды өзіндік ой қорытуға бағыттау. Тәрбиелік: Шәкәрімнің өлеңдері арқылы оқушылардың рухани байлығын , адамгершілік қасиеттерін қалыптастырып, жаман мінезден аулақ болу,адами сезімді қастерлеу, сүйіспеншілік,ішкі рухани тазалыққа үйрету. Дамытушылық: Оқушылардың қоғамға деген өзіндік көзқарасының қалыптасуына ықпал ету, өз ойларын еркін,нақты жеткізе білуге баулу, тіл байлықтарын шыңдау, өзін-өзі дамыту,коммуникативтік,оқу-танымдық құзіреттіліктерін дамыту. Сабақтың түрі : аралас сабақ. Сабақтың типі: дәстүрлі емес. Сабақтың әдіс-тәсілдері: Интербелсенді тақта, СТО технологиясы. Көрнекіліктер: «Дана сөздің дарасы» кітап көрмесі, плакаттар, слайд.

Сабақтың барысы : 1.Ұйымдастыру кезеңі : (1 мин) а)Оқушылармен сәлемдесу,түгендеу; ә)Сабақ мақсатымен, барысымен таныстыру.

2.Үй тапсырмасын сұрау. (10 мин) 1.Абай Құнанбаев кім? (Топтастыру стратегиясы бойынша түсіндіреді) Балалар, ары қарай «Ыстық орындық» ойынын ойнау арқылы берілген сұрақтарға жауап берейік. Ойын шартын түсіндіру. Сұрақтар:

1. Абайдың шын есімі кім?

2. Абай қай жылы, қай жерде дүниеге келген?

3.Абайдың тәрбиесінде ерекше орын алатын кімдер?

4.Абайдың қандай шығармалары бар?

5. Абайдың неше қара сөзі бар?

6.Абай кімдерден аударма жасаған?

7.Абайдың қандай әндері бар?

8.Абай қандай тақырыптарда өлеңдер жазған?

3. Жаңа сабақ

Балалар, бүгінгі өтетін тақырыбымыз – Шәкәрім Құдайбердіұлы. Сабағымыздың мақсаты- Ш.Құдайбердіұлының өмірі және шығармашылы -ғымен танысу. Сендерге Ш.Құдайбердіұлының өмірі мен шығармашылығын үйден оқып келу тапсырылған болатын. Ендеше бүгінгі сабағымызға байланысты жаңа сөздермен танысайық.

Сөздік:

Саятшылық-охота с ловчими птицами

Адал еңбек-честный-труд

Күрделі ой-философская мысль

Отты-пламенный

Бұлақ бастауы-источник

Негіз –основа

Зерттеу-исследовать

Мақала-статья

Шығармашылық жұмыс-творческая работа

Әдеби мұра-литературное наследие

Меңгеру –освоить

Жаңа сабақ бойынша сұрақтар:

1.Ш.Құдайбердіұлының өмірі

2.Ақынның өлеңдері

3.Шәкәрімнің поэмалары мен дастаны

4.Прозасы және аудармалары

5.Еңбектері

6. Шәкәрімнің әндері Енді Ш.Құдайбердіұлының «Жастарға » өлеңін мәнерлеп оқып, талдайық. Әрқайсысы 3 шумақтан оқып,талдайды.

Сұрақ: Өлең қандай тақырыпта жазылған, негізгі идеясы не?

4.Жаңа сабақты бекіту: Сонымен, балалар, бізбүгін Ш.Құдайбердіұлының өмірі және шығармашылығымен таныс болдық. Сұрақ: Шәкәрім Құдайбердіұлы кім? (топтастыру стратегиясы арқылы) Әр студент өзі жазған сөздеріне түсінік береді? (Қандай өлеңдері бар,романы,аудармалары поэмалары бар т.б) Өткен сабақта біз А.Құнанбаевты өттік. 1.Шәкәрімнің Абайға қандай жақындығы бар? 2. Ақын кімнің тәрбиесінде өсті? Ендеше, балалар, Шәкәрімнің өз заманының білімді ақыны болып қалыптасуында Абайдың ықпалы өте зор. Шәкәрім Абайдың шәкірті, бірқатар өлеңдерін Абайға еліктеп жазған. Абайдың тікелей тапсыруымен «Еңлік -Кебек» поэмасын жазды, Меккеге қажылыққа барды.

Енді осы екі ақынды Венн диаграммасы арқылы салыстырайық. 1.Абай-ұлы ақын, қазақ жазба әдебиетінің негізін салушы,ағартушы, қоғам қайраткері, 45 қара сөзі бар, А.Пушкин, М.Лермонтов, И.Крылов шығармаларын аударған. Араб, орыс тілдерін жақсы білген.

2.Шәкәрім-Тарихшы, А.Пушкин. Л.Толстой, Бичер Стоу Гарриет шығармаларын аударған, роман жазған, ел ішіндегі аңыз-әңгімелерді жинаған, араб, парсы, түркі, орыс тілдерін жақсы білген.

3. Ортақ қасиеттері: ақын, жазушы, аудармашы, сазгер, ойшыл, оқу-білімді, талап, еңбек, адалдықты насихаттады. Екеуі де реалист ақындар.

Сұрақ: Балалар, алдымызда қандай мейрам келе жатыр? Ал осы тәуелсіздікке жетудегі Абай мен Шәкәрімнің рөлі қандай? Жас ұрпаққа нені насихатттап кетті? Талаптанып оқып, білім алудың , ерінбей еңбек еңбек етудің бүгінгі заманда қандай маңызы бар? 5. Бағалау

6.Үйге тапсырма: Ш.Құдайбердіұлының өмірі мен шығармашылығы. «Жастарға» өлеңінен үзінді жаттау

Пәні: Қазақ әдебиеті

Тобы: БЭМ-18/01

Пән мұғалімі: Курсакбаева Әдемі Бекеновна

Сабақтың тақырыбы: Махамбет Өтемісұлы. Ақынның отты өлеңдері.

Сабақтың мақсаты:

Білімділік: Махамбет өлеңдерінің көркемдік ерекшеліктерін ұғындыру тақырыбы, жанры және маңызы жайында айту.

Дамытушылық: Патриоттық тақырыптағы өлеңдерді нақышына келтіріп мәнерлеп оқу, өлеңдеріндегі айтпақ ойды табу. Әдеби кітаптар оқуға үйрету.

Тәрбиелік: Ерлікке, елдікке, батырлыққа баулу, елін, жерін сүйуге, патриорт болуға шақыру.

Сабақтың көрнекілігі: Махамбеттің суреті,интерактивті тақта, тірек сызбалар, хронологиялық кесте, көркем әдебиеттер, газет-журнал материалдары, семантикалық карталар, т.б.

Пәнаралық байланыс: Тарих, география

Сабақтың типі: ақпараттық сабақ

Сабақтың түрі: Шығармашылық сабақ.

Сабақтың әдісі: Мәнерлеп оқу, кестемен жұмыс,талдау

Сабақтың барысы:

І. Ұйымдастыру кезеңі: сәлемдесу, оқушыларды түгелдеу, оқу құрал-дарын даярлау, жаңа сабаққа назарларын аудару.

ІІ. Үй тапсырмасын тексеру:

Үйге берілген Д.Бабатайұлы туралы сұрап өтемін. Ары қарай сұрақ-жауап әдісі бойынша Махамбет туралы не білетіндіктерін сұраймын.

ІІІ. Жаңа сабақ:

Жаңа сабақтың тақырыбы мен мақсатын айтып өтемін. Бұдан әрі назарларын тақтадағы Махамбет портретіне аудартамын.