Шыңғыс Айтматовтың шығармасы бойынша ашық сабақ

№ 47 орта мектеп

9-сынып

Пәні:

қазақ әдебиеті

Мұғалімнің

аты-жөні:

Байырова Жұлдыз Рысбекқызы

Сабақтың тақырыбы: Ш. Айтматовтың «Шырайлым менің, шырайлым менің» повесі

Сабақтың мақсаты:

Шығарма мазмұнымен танысу, кейіпкерлер әрекетіне баға бере отырып, шығарманың тақырыбы мен идеясын анықтау.

Күтілетін нәтиже:

Оқушылар шығарманың тақырыбы мен идеясын анықтау арқылы өзіне өмірлік сабақ алады, адалдық, сенімділік қасиеттерінің маңыздылығын ұғынады, шығарманың мазмұнын талдай отырып, өзіндік сыни көзқарас қалыптастырады, өзінің бағасын береді.

Сабақтың типі:

Жаңа білімді меңгерту

Сабақтың түрі:

Болжау сабағы

Сабақтың әдіс-тәсілдері:

болжау стратегиясы, бағытталған оқу, графикалық органайзер, синкуэин.

Негізгі дереккөздер және сабақта пайдаланатын көрнекі құралдар:

Қазақ әдебиеті оқулығы 9- сынып, Алматы: «Атамұра», 2010ж.

Ш. Айтматовтың «Шырайлым менің, шынарым менің» повесі;

Слайдтар, суреттер, тапсырма қағаздары, болжауға байланысты мәтін бөліктері, А1, А 4 форматты қағаз, маркерлер, стикерлер.

Оқыту мен оқуды бағалау:

Бағалау критерийлері:

2 ұпай – жоғары;

1 ұпай – орта;

0 ұпай – мүлдем жұмыс жасалынған жоқ;

Бағалау шкаласы:

«5» - 18-20 ұпай;

«4» - 15-17 ұпай;

«3» - 14-16 ұпай;

А критерийі:

Құпия сөздің мағынасын анықтауда (5-тен кем емес) мысал келтірді;

Берілген суретті топта талқылап, өз ойын білдірді;

Сурет бойынша оқиғаны құрастыруда өз идеясын жаңғыртты;

В критерийі:

Мәтін бөліктерін болжады,топта талқылады;

Мәтін бөліктеріне сүйеніп дәлелдер анықтады;

Мазмұнға байланысты қойылған жетелеуші (5-тен кем емес) сұрақты талдады;

Өз дәлелдерін шығарма мазмұнымен салыстырды (сәйкестік 5-тен кем емес);

С критерийі:

Шығарма мазмұны бойынша өзіндік қорытынды жасады, кестеге енгізді;

Өз тұжырымын топта талқылады;

Топта кейіпкерлер бейнесін ашатын тірек сөздерді анықтап, олардан бес жолды өлең құрастыруда ой салды;

Топтың қорытынды жұмысын қорғады.

Ұйымдастыру кезеңі. Психологиялық ахуалды орнату

Мұғалімнің іс-әрекеті:

Оқушының іс-әрекеті:

Сәлемдесу, түгелдеу, сабаққа назарларын аудару.

Сыныпта жағымды көңіл күй қалыптастыру.

Топқа бөлу. Топ ережесімен таныстыру.

Үй тапсырмасын еске түсіру

-Біз өткен сабақта кімнің шығармашылық өмір жолымен таныстық?

-Айтматов шығармалары несімен құнды, өміршең?

-Біз бүгін осы сөздеріміздің дәлелі ретінде Ұлы жазушы Ш. Айтматовтың «Шырайлым менің, шынарым менің» повесімен танысамыз.

Сәлемдеседі, оқу құралдарын даярлап, мұғалімге назарын аударады.

Сыныптағы оқушылар бір-біріне жылы лебіз білдіріп, өзгеше бір әдіспен гүл ұсынулары қажет;

Мозайка әдісі арқылы топқа бөлінеді;

Үй тапсырмасы бойынша сұрақтарға жауап береді.

ІІ. Қызығушылығын ояту сатысы(7 мин.)

Білу

Қалай ойлайсыңдар, «шынарым менің, шырайлым менің» деген сөз кімге арналуы мүмкін?

«Шынар» деген не?(тақтадан көрсетіледі, балалар жетелеуші сөйлемдер арқылы «шынар» сөзінің мағынасын анықтайды.)

1.Ол биікті сүйеді.

2.Ол жер жағдайына, құрғақшылыққа шыдамды.

3. Қиын кезеңдерде халық шынардың қасиетіне сеніп, одан жақсы тілек ниет еткен.

4.Құз-жартасты жарып шығып, жапырақ жайған шынар ағашы халық символына айналды.

Түсіну

-Повест не туралы болуы мүмкін?

Топтарға сурет ұсынылады. Олар сурет арқылы шығарма мазмұнын болжайды.

Оқушылар алғаш «шынар» сөзінің мағынасын анықтау үшін өз нұсқаларын ұсынады.

Ол – құс, құрлық атауы, еркелету мақсатында айтылатын сөз т. б.

Жетелеуші 2-сөйлем оқылады.

Балалар тағы да өз пікірлерін білдіреді.

Осылай 4 жетелеуші сөйлеммен танысу арқылы оқушылар әрі шынар ағашының қасиетімен танысады, әрі сөздің мағынасын ашады.

Оқушылар берілген сурет арқылы шығарма мазмұнын болжамдайды.

II. Мағынаны тану сатысы(25 мин.)