Сұйылтылған қышқылдар мен карбонаттар тәжірибесі

Сабақ жоспары

Ұзақ мерзімді сабақ жоспар бөлімі: 7.3А Мектеп №141 ЖББМ Химиялық реакциялар Мұғалімнің аты-жөні Жанбекова К.Н. Сынып 7 Қатыспағандар саны

Сабақтың тақырыбы

Сұйылтылған қышқылдардың карбонаттармен реакциясы №2 Практикалық жұмыс : «Сұйылтылған қышқылдардың карбонаттармен әрекеттесуі» Осы сабақта қол жеткізілетін оқу мақсаттары (оқу бағдарламасына сілтеме)

7.2.2.4. Сұйытылған қышқылдардың карбонаттармен реакцияларын зерттеу. 7.2.2.5.Көмірқышқыл газының сапалық реакциясын білу және жүзеге асыру

Сабақ мақсаттары Барлық оқушы: Тәжірибеге бақылау жүргізеді. Газдың бөлінгенін бақылайды Көпшілік оқушы:Сұйытылған қышқылдардың карбонаттармен реакцияларын жүргізіп, зерттейді, көмірқышқыл газына сапалық реакциясын жүргізе алады. Жеке оқушы: Көмірқышқыл газының сапалық реакциясына талдау жүргізіп,ізбес суының лайлану себебін талдайды. Бағалау критерийі Сұйытылған қышқылдардың карбонаттармен реакцияларын зерттейді. Сұйытылған қышқылдардың карбонаттармен реакциясын сөзбен жаза алады. Көмірқышқыл газының бөлінетінін болжай алады. Көмірқышқыл газына сапалық реакция жасай алады.Көмірқышқыл газының сапалық реакциясын түсіндіреді. Тілдік мақсаттар Пәнге тән лексика мен терминология Оттек,оксид,тотығу,индикатор,ерітінді,қышқылдық,сілтілі к, жануды қолдамайды, ,карбонат, әк суы,қауіпсіздік ережесі Зертханада қышқылдармен, көзге зиянын тигізетін заттармен жұмыс жасау кезіндегі қауіпсіздік ережесін сақтау өте маңызды, себебі…. Қышқылдар …күйдіреді. Қышқылдарды …индикатор көмегімен анықтаймыз. Әк суымен жұмыс істегенде .... кию қает, өйткені...

Құндылықтарға баулу

Денсаулық. сабақ барысында техника қауіпсіздік ережесін еске тұсіре отырып Құрмет:қарым-қатынас дағдылары Жаhандық азаматтық жер қыртысындағы карбонаттардың шайылуы Пәнаралақ байланыс

Биология: тыныс алу және тыныс шығару кезіндегі газ күйіндегі заттар, Жаратылыстану: ауаның құрамы (1

пайыз басқа газдар,көмірқышқыл 0,03 пайыз,оттек 21%, азот 78% ) География сабақ барсында №2 тапсырма 3 сұрақ Физика №2 тапсырма 2 сұрақ ,түйін ойыны №2 тапсырма Алдыңғы білім Жер атмосферасы (Жаратылыстану 5 сынып 5.2 Ғылымға кіріспе 1-4 сыныптар) Сұйытылған қышқылдардың металдармен әрекеттесуі тақырыбы Сабақтың барысы

Сабақтың жоспарланған нәтижелері

Сабақтағы жоспарланған жаттығу түрлері Ресурстар

Сабақтың басы 5 мин

- Сәлемдесу - Смайликтер арқылы жағымды психологиялық ахуал қалыптастыру.Ол үшін күліп тұрған және ренжіп тұрған смайлик көрстіп, сұра қоямын: -Көңіл күйлерің қалай? Жағымды психологиялық көңіл күй тудыру үшін тыныс алу жаттығуларын жасатамын. Түрлі түсті стикер арқылы 5 топқа бөлемін. - Өткен сабақты қайталау үшін мынандай тірек сөздерді алып, интерактивті тақтаны қолданып сұрақ қоямын. Графикалық көрнекілік №1 Жеке жұмыс Тақтадағы сөздер арасында сәйкестік бар ма?

Оқушылар жеке ойланып, сұйытылған қышқылдардың химиялық қасиеттерін көрсететін реакция теңдеуін сөзбен жазады. Жауаптарының дұрыстығын интерактивті тақтада жазылған жауаптар арқылы тексеріп өзін-өзі бағалайды. Бұл тапсырма баланың сын тұрғысынан ойлау дағдысындамытуға бағытталады. Ойланады, өткен сабақты еске түсіреді. Бүгін біз сұйытылған қышқылдардың химиялық қасиеттері жөніндегі білімімізді ары қарай кеңейтеміз. Сабақтың тақырыбы: Сұйытылған қышқылдардың карбонаттармен реакциясы оқушылармен бірге сабақ мақсаттарын анықтау; №2 Жұптық жұмыс: «Сұйытылған

Презентация

№1Үлестірме материал

металл қышқыл

«пах» су

сутек

қышқылдармен карбонаттармен әрекеттесуі» практикалық жұмысын орындайды: Практикалық жұмысқа қызықтыру үшін проблемалық жағдаят туғызусұрағы қойылады: Мұғалім: Мына суретте Италиядағы «иттер үңгірі» Осы үңгір мен бүгінгі біздің тәжірибе арасында қандай байланыс бар? Оқушылар: Үңгірдің төменгі бөлігінде газ байқалады. Мұғалім:Табиғатта осындай үңгірлер қалай пайда болатынын бүгінгі сабақта білетін боласыңдар (Тапсырма ҚБ, нұсқаулығынан алынды)

Сабақтың ортасы 3 мин

10 мин

15 мин

Практикалық жұмыс барысында қауіпсіздік техникасын еске түсіру (оқушы денсаулығын сақтау мақсатында) Қ.Е. Қышқылдармен жұмыс жасаудың қауіпсіздік ережесі №1 тапсырма Жеке жұмыс Қышқылдар мен сілтілер терінің химиялық ... тудырады. Қышқыл тиген жағдайда ... ... жуу керек. Қышқылмен күйгенде ... ... ерітіндісімен өңдейді. Әк суымен жұмыс істегенде .... кию қажет. Жоғары қысым әсерінен тығынның ...кетпеуін ескертіп отыру Жауаптарының дұрыстығын төртбұрыш әдісі бойынша тексеремін.Сыныптың төрт бұрышына жауаптар жазылған пікірлер жазылады. Оқушылар өздері келісетін жауаптың тұсына барып тұрады. Практикалық жұмыс Жұппен жұмыс Алгоритм бойынша жұмысты орындайды. 1.Приборды суретке қарап отырып жинайды 2.Сынауыққа кальций карбонатын аз мөлшерін салу, 2-3 мл тұз қышқылының ерітіндісін құю. 3.Газ жүретін түтігі бар тығынмен жабу, екінші ұшын әк суы бар сынауыққа орналастыру. 4.Бірнеше минуттан соң түтікті ерітіндіден алып, дистилденген суға шайыңыз да,оны 2- 3 мл дистилденген суы бар сынауыққа жіберіп,газ жіберіңіз (су үстінде газды жинау) 4.Бақылау жүргізу.

Сұйытылған қышқылдар (тұз қышқылы) Карбонаттар (кальций карбонаты) Ізбес суы Дистилденген су Сынауық Тығыны бар газ жүретін түтік Колба стакан сіріңке

Кесте

5 мин

5.Жұмыс бойынша қорытынды шығару. Жүргізілген рекациялардың теңдеулерін сөзбен жаз.

Оқушылар карбонаттың тұз қышқылымен реакциясын жасайды және өз бақылауларын жасайды. Олар газ бөлінгендігін көреді. Оқулықтағы мәтінмен жұмыс Оқушыны мәтінді оқып шығып, сұрақтарға жауап береді. №2 тапсырмаЖеке жұмыс 1.Карбонатқа қышқыл қосқанда не болды? Не байқадың? 2. Көмірқышқыл газын ізбес суы арқылы өтізгенде алдымен ерітінді неге лайланып, сосын неге ериді?. 4. Көмірқышқыл газын дистилденген су арқылы өткізгенде не байқадыңыз? 5. Көмір қышқыл газын қалай жинауға болады?Оны жинау қандай қасиетіне негізделген. 6.Сіріңкені деммен өшіргенде неге өшіп қалады. 5.Оқушылар химиялық реакцияны теңдеулерін сөзбен жазып, реакция өнімдерін атап,кестеге түсір. Газ бөлінгенін көріп, бақылайды. (Зеттеушілік дағды)

Тақыры бы

Жұмы с барыс ы

Байқалғ ан Құбылы с

Реакц ия теңдеу і (сөзбе н)

Қоры тынды

Карбонат+ қышқылы=тұз+ көмірқышқыл газы+су Көмірқышқыл газы+су=қышқыл (Тапсырма ҚБ, нұсқаулығынан алынды) №2 тапсырманы жеке орындап боғаннан кейін барлық оқушы топпен талдайды. Топпен жұмыс Оқушылар түзілген газға сапалық талдау жүргізіп, көмірқышқыл газы екеніне көз жеткізеді. Карбонаттардың сұйытылған қышқыл реакциясы кезінде көмірқышқыл газы түзілетіні туралы қорытынды жасайды. (Түсіндіру, сипаттау)Сын тұрғысынан

Карточкалар

Сабақтың соңы 2 мин

ойлау дағдысы

Жаhандық азаматтық құндылық Дескиптор арқылы білімдерін (қосымша №1) тексереді. Сабақты бекіту «Жауапты сәйкестендір» Ойын шартына сәйкес мұғалім сұрақтар мен жауаптар жазылған карточкасын дайындайды.Мұғалім таңдап алған бір оқушыға сұрақтар берілсе, екіншісіне жауаптар беріледі.Сұрақтарын бір оқушы оқыса жауаптарын екіншісі тез тауып оқиды.Осылайша барлық сұрақтардың жауабынсәйкестендіріп шығуы тиіс. №3тапсырма Сұрақтар: 1.Химия кабинетіндегі аптечкада ас содасының ерітіндісі болады. Ас содасының ерітіндісі не үшін керек екендігін кім түсіндіре алады? Жауабы:Теріге қышқыл тигенде бейтараптау үшін 2.Әк суын ұзақ мерзім қалай сақтауғаболатынын кім түсіндіре алады? Жауабы:Көмірқышқыл газы жоқ жерде әк суын ұзақ мерзім сақтауға болады. 3.Көмірқышқыл газын ізбес суы арқылы өтізгенде алдымен ерітінді неге лайланып, сосын неге ериді? Сабақтың басында көрсеткен суретті тәжирибемен байланыстырып түсіндір. Жауабы:Біз бүгінгі сабақта сұйытылған қышқылдардың карбонаттарымен әрекеттескенде көмірқышқыл газы көмірқышқыл газы су қатысында карбонатты ерітіп жібереді, соның нәтижесінде үңгір пайда болады.

4.Неліктен көмірқышқыл газы жылыжай эффектісінің себепкері болып табылады?

Жауап Себебі көмірқышқыл газы жылыжай жылуды өткізбеген сияқты жерге шағылысқан инфрақызыл сәулені өткізбейді.

5.Көмір қышқыл газының жануды қолдамайтын қасиеті қай жерлерде қолданады?

Жауап:Көмір қышқыл газының жануды