Тахауи Ахтановтың Күй аңызы ашық сабағы 6 сынып

Ұзақ мерзімді жоспардың тарауы:

«Қиял мен шындық»

Пәні: қазақ әдебиеті

Мектеп:

Күні:

Мұғалімнің аты-жөні:

Сынып: 8

Қатысқандар:

Қатыспағандар:

Сабақтың тақырыбы:

Т.Ахтановтың «Күй аңызы» әңгімесі

Осы сабақта қол жеткізілетін оқу мақсаттары (оқу бағдарламасына сілтеме)

Т/Ж 2.Әдеби шығарманың идеясы мен пафосын ұлттық мүдде тұрғысынан ашу;

Б/С 3 Шығарманың көркемдік – идеялық құндылығын гуманистік тұрғыдан талдап, әдеби эссе жазу;

Сабақ мақсаттары

Барлық оқушылар орындай алады:

- шығарманың идеясы мен пафосын ұлттық мүдде тұрғысынан анықтайды;

- көркемдік – идеялық құндылығын гуманистік көзқараспен талдап, әдеби эссе жазады.

Оқушылардың көпшілігі орындай алады: .

- әңгімедегі көтерілген маңызды идеяларды ортаға салады;

- шығарманың көркемдік – идеялық құндылығын бүгінгі күнмен салыстырады.

Кейбір оқушылар орындай алады:

- шығармада көтерілген гуманистік мәселенің әлеуметтік рөлін өз көзқарасы негізінде дәлелдейді;

- шығармашылық жұмыс жасайды.

Бағалау критерийі

- Шығарманың идеясы мен пафосын ұлттық мүдде тұрғысынан ашады;

- көркемдік – идеялық құндылығын гуманистік көзқараспен талдайды, бүгінгі күнмен байланыстырады;

- шығармада көтерілген гуманистік мәселенің әлеуметтік рөліне өзіндік пікірін білдіреді, әдеби эссе жазады;

Тілдік мақсаттар

Оқушылар орындай алады:

Тақырыпқа сай оқушы өз ойын қорыта және жинақтай отырып, ой-толғанысын жазады. Өмірде кездесетін жағдайларға, оқиғаларға саналы, ойлы қарауға үйренеді.

Пәнге қатысты сөздік қор мен терминдер:

Көркемдік – идеялық құндылық, гуманистік тұрғы, бесті, нар, тізгін, інген, аруана, шылбыр

Диалог құруға/шығарма жазуға арналған пайдалы тіркестер:

Кең дала, домбыраның үні, күй құдіреті, нар идірген, сүйріктей ақ саусақ, елде жоқ қолқа, күй қанатымен...

Талқылауға арналған сұрақтар:

1. Әңгімеде көтерілген құндылықтарды анықтаңдар.

2.Кейіпкерлер қарым-қатынасы қандай?

3. Қазіргі өмірде бұл құндылықтар өзекті ме? Неліктен?

Құндылықтарға баулу

Адамгершілік құндылықтарды бойына сіңіру, ұлттық өнерге құрметпен қарау

Пәнаралық байланыс

Қазақ тілі, өзін-өзі тану

Алдыңғы оқу:

Қазақтың күй өнері туралы не білесің?

Жоспар

Сабақ барысы

Сабақтың жоспарланған кезеңдері:

Ресурстар

Сабақтың басы:

5 минут

Ұйымдастыру кезеңі. Сәлемдесу.

«Адасқан әріптер» әдісі арқылы топқа бөлу. Тақырыпқа қатысты ұғымдарды табады. Бұл әдіс оқушыларды тез ойлауға жұмылдырады.

РЕӨН, ҮКЙ, ЙШКІҮ.

«Ой қозғау» стратегиясы. Аудиожазбаны тыңдау.

«Еркін жазу» әдісі арқылы «Наридірген» күйін тыңдап отырып, күйден алған әсерін тоқтамай жазады. Бұл әдіс арқылы оқушылар өздерінің ойлары мен негізгі нәтижені, яғни дұрыс мәтінді салыстыру мүмкіндігіне ие болады.

«Наридірген» күйі.

Жібек сазды ырғақтың арасында домбыра ақырын ғана күрсініп алғандай болады да, қайтадан сергіп, балапандай талпынады. Лыпылдаған қанат сусылы естілгендей де болады. Діріл қаққан күй тарауға, майда қоңыр сазды сарынға ауысты. Алдынан кең өріс, әлде қиян ашылғандай бойы сергіп қояды. Күй ырғағы баяуланып, ақырын дірілдеп келді де, ботадай боздап кетті. Анадан айырылған жас ботаның зарлы үні үзіліп-үзіліп шығады. Дір етіп, бір шошынып қалған күй әлгі тапқан жайма шуақ биігінен төмендеп, қайтадан мұңды сазға ауысып, күңіреніп барады. Сәлден кейін жалт еткен арманынан айырылып қалғандай күй тағы бір талпынды.

-Осы күй мен шығарма арасында қандай байланыс бар?

-Осындай өнер туындысының бізге айтар ойы, көтерген мәселесі қандай?

1-топ «Өнер»

2-топ «Күй»

3-топ «Күйші

Интербелсенді тақта

Аудиожазбаның сілтемесі - www.saz-alemi.kz.

Күй және күйші туралы слайд

Сабақтың ортасы:

7 минут

6 минут

10 минут

7 минут

1-тапсырма. Топтық жұмыс.

Мәтіннің идеясы мен пафосын«Үш жақты күнделік» әдісі арқылы ұлттық мүдде тұрғысынан ашады, талдайды, тұжырымды ойларын дәлелдейді. Бұл әдіс өзара ой бөлісуге, тұжырымдауға мүмкіндік береді. Сонымен бірге, таңдау бойынша саралау жүргізіледі. Оқушылар өз мүмкіндігіне сай келетін тапсырманы таңдай алады.

Шығарманың идеясы мен пафосы

Ұлттық мүдде тұрғысынан талдау

Дәлелі

1.Күй өнерінің құдіретін ұғынып, өнер адамын дәріптеу

2.Адам өмірінің өтпелілігі, жас дәуреннің қадірі

Өнердің өміршеңдігі, өнерді құрметтеу

Ұлтымызға тән дарқандық пен жомарттық

Домбыраны қатты қағып, нарды елең еткізіп, күйді бастап кетті. Жібек сазды ырғақтың арасында домбыра ақырын ғана күрсініп алғандай болып, қайтадан сергіп, балапандай талпынады. Нардың тақырдай қатып қалған қайыс жоны жұмсарып, қан жүгіргендей.

Естемес Жаңылға енді бір қарағанда сығымдап қысқан сүйріктей ақ саусақтың арасынан шым-шымдап сүт тамып тұрды. Күйшінің де көзінен жас тамып кетті: «Заманым өткен екен ғой» деп аһ ұрып, жалт бұрылды да: -Ар жағын сен тарт,-деп саңқ етіп, домбыраны Оразымбетке тастай берді.

Дескриптор:

Шығарманың идеясы мен пафосын анықтайды.

Ұлттық мүдде тұрғысынан талдайды.

Мәтіннен дәлел келтіреді.

Қалыптастырушы бағалау. «Қол белгісі» әдісі. Оқушылар тақырыпты түсінген я түсінбегендерін қол белгілер арқылы көрсетеді.

1.Бас бармағы жоғары – түсініп отырмын.

2. Бас бармағын көлденең ұстау – мен әлі түсінбей отырмын.

3. Қолды бұлғау – мен түсінгеніме сенімді емеспін.

2-тапсырма. Жұптық, топтық жұмыс.

«Қадамдар» кестесі арқылы оқушыларжеңілден күрделіге қарай тапсырманы орындап, түйінді ойын білдіреді.Шығарманың көркемдік – идеялық құндылығын бүгінгі күнмен салыстырады.

1-қадам

Әңгімеде көтерілген гуманистік құндылықтарды анықтаңдар

2-қадам

Кейіпкерлер қарым-қатынасы қандай?

3-қадам

Қазіргі өмірде бұл құндылықтар өзекті ме?

Неліктен?

әдептілік, сыпайылық, кішіпейілділік, жомарттық, өнерпаздық

Естемес-

Оразымбет –

Жаңыл -

Дескриптор:

Әңгімеде көтерілген құндылықтарды анықтайды.

Кейіпкерлер қарым-қатынасына баға береді.

Шығармадағы құндылықтардың қазіргі өмірдегі өзектілігін дәлелдейді.

Қалыптастырушы бағалау.Бағалау парағындағы дескрипторлармен бағалайды.

Бағалау парағы

Оқушы-ның аты-жөні

Әңгімеде көтерілген құндылық-тарды анықтайды.

Кейіп-керлер қарым-қатына-сына баға береді.

Шығарма-дағы құндылық-тардың қазіргі өмірдегі өзектілігін дәлелдейді.

Ұпай саны

Сергіту сәті. «Күй қайнары».Сүгірдің «Бозінген» күйін тыңдау.

3-тапсырма. Жеке жұмыс.

«Эссе немесе ой-толғаныс» стратегиясы.Тақырыпқа сай оқушы өз ойын қорыта және жинақтай отырып, ой-толғанысын жазады. Өмірде кездесетін жағдайларға, оқиғаларға саналы, ойлы қарауға үйренеді.