Тірі организмдердің табиғи бірлестіктері биогеоценоздар

Бекітемін:

№ 53 сабақ.

Сабақтың тақырыбы: Тірі организмдердің табиғи бірлестіктері. Биогеоценоздар.

№50 орта мектеп

Күні: 08.04.2 019 жыл

Мұғалім: Кудайбергенова Ж.С

Сыныбы: 11«а» биология

Қатысқаны:

Қатыспағаны:

Сабақмақсаттары

Оқушылар тірі организмдердің табиғи бірлестіктерінің негізі биогеоценоз, табиғи бірлестіктің құрылымымен, организм мен ортаның өзара қарым - қатынасын, табиғи бірлестіктің құрылымымен,биогеоценоздың құрамдас бөліктерімен танысады.

Жер бетіндегі организмдер үшін орта факторларының ерекшелігін меңгереді

Бағалау критерийлері

Тірі организмдердің табиғи бірлестіктерінің негізі биогеоценозтуралы мағлұмат алады

Табиғи бірлестіктің құрылымын ажыратады;

Организм мен ортаның өзара қарым - қатынасын ажыратады,

Биогеоценоздың құрамдас бөліктерін саралайды

Ойлау дағдыларының деңгейлері

Білу, түсіну, қолдану,

Тілдікмақсат

Оқушылар: Жер ғаламшарының тірі организмдер таралуы,продуценттер, консументтер, редуценттердің тіршілігін танып білу, түсінеотырып,биотикалық,абиотикалық орта өзара әрекеттесуін өзгелерге де түсіндіреалады.

Лексика мен терминология: экожүйе , биоценоз, биогеоценоз,

консументтер, редуценттер, эдификатор, биотоп,автотрофты, гетеротрофты организмдер.

Сыныптағыдиалог:

Биогеоценоз дегеніміз---------,------------,--------------

Биотоп ----------.----------------- жиынтығы

Автортрофтар ---------, гетеротрафтар ------,

Құндылыққа баулу

Адам мен табиғаттың қарым-қатынасы

Бастапқыбілім

Биоценоз, экожүйе 9 сынып биология

Сабақтыңжоспарланғанкезеңдері

Сабақтағы жоспарланған іс-әрекет

ресурстар

Сабақтың басы

Білу

5 минут

Ұйымдастыру кезеңі.

Оқушыларды үлестірмелі қағаздар арқылы топқа топтастыру:

1-топ Биоценоз: 2- топ Биотоп: 3-топ Экожүйе

Сыныпта психологиялық ахуал орнату.

1-тапсырма:«Сұрақтар ілмегі» әдісі

Өткен тақырыптармен байланысты сұрақтар.

1-топ1.Құрлықтағы тірі организмдердің биомассасы неліктен полюстерден экваторға қарай арта түседі?2.Экологияның негізгі міндеттері қандай?

2- топ 1.Экологиялық факторлар қанша топқа жіктеледі?

2.Ортаның абиотикалық факторлары

3-топ 1. Әрбір организм үшін орта факторлары қажет пе?

2. Адам іс-әрекетінің топырақ биомассасына жағымды және жағымсыз факторларын сипаттаңдар

Оқулық

279-280 бет

Сабақтың ортасы

Түсіну

3 минут

\Жеке жұмыс\

7 минут

/Топтықжұмыс/

15 минут

Қолдану

/Жекежұмыс/

5 минут

2-тапсырма: « Ой қозғау» әдісі 9 сыныпта алған білімдерін қолдана білу, Биоценоз, табиғи бірлестіктің құрылымы, маңызы туралы білімдерін тереңдету

Сұрақ: Биоценоз, биогенценоз, экожүйе тақырыбы туралы не білеміз?

3-тапсырма: «Кинометафора» әдісі МұғалімтүсінігіBilimLand сайты бойынша бейнефильм көрсету

Дәптермен жұмыс / ғалымдар мен термин сөздер түсінігін жазады/ .Маңызды түйін оқушылар өз ойларын тиянақтап термин сөздермен, сызбанұсқамен жұмыс жүргізеді.

1-тапсырма Термин сөздер экожүйе- , биоценоз -, биогеоценоз, консументтер, редуценттер, биотоп

,автотрофты, гетеротрофты организмдер.

2- тапсырма Ғалымдар аты, еңбегін жазу

К.Мебиус, В.Н.Сукачев, А. Тенсли

Бірлестіктер-биоценоз. Биоценоз ұғымыннеміс гидробиологіК.Мебиус ұсынды (1871ж) 1940ж орыс ғалымы В.Н.Сукачев биогеоценозды енгізді Экожүйе терминін 1935ж ағылшын ботанигі А. Тенсли енгізді.

4-тапсырма: « Ойлан ,топтас, пікірлес»

/ құрылымдық сызбанұсқа жаса/

1-топ. Биоценоз Бірлестіктер құрылымының түсіндір.

2-топ: Экожүйе туралы түсінік. Биогеоценоздың құрамдас бөліктері

3-топ: Бірлестіктердегі организмдердің функционалды топтарын түсіндірталдау

5- тапсырма «Үш қадамдық сұхбат» әдісі

1-ші топ 2-ші топқа сұрақ дайындау

2-ші топ 3-ші топқа сұрақ дайындау

3-ші топ 1-ші топқа сұрақ дайындау

5-тапсырма«Қысқа тест» әдісіТест шешу 1-жауабы бар

тапсырмалар

Биотикалық фактор

А) мутуализм В) биоценоз С) күн, жарық, Д)ауа,су Е)паразиттер

2.Абиотикалык фактор дегеніміз не?

А) Климаттык факторВ)Жыртқыштық құрбан қатынасы С)Тірі организмдерінің өзара байланысу формасы Д)Аменсализм Е)Коменсализм

3.Ортаның микробиогендікбиотикалық факторларына мыналар жатады

А)Жан-жануарлар В)Адамзат С)Жасыл өсімдіктер

Д)Қоршаған орта Е)Микробтар мен вирустар

4.Биогеценоздарда органикалық заттарды ыдырататын организмдер

А)АвтотрофтарВ)Редуценттер С)ПродуценттерД)Консументтер Е)Паразиттер