Тұнық жырдың тұмары туралы эссе

«Тұнық жырдың тұмары»

«Қазақтағы көп ақынның жалғызы Поэзияның падишасы,нар қызы

Шашы ағарған қыз ғұмыры жыр- әні, Жыр жұлдызы,тұнық жырдың тұмары»

Поэзия – жүректің сөзі. Қазақ халқының поэзиясы барлық рухани-мәдени қазынаның ішіндегі тарихы тереңнен келе жатқан ең бағалысы болып келеді. Поэзия атты асыл әлемге талай нар тұлғалар келген. Әлемнің ең керемет жырларын әсем шабытпен жырлай білетін, табиғатқа жан берген, үндескен ақындарымызды ұмыталмаспыз.. Солардың ішінде қазақ поэзиясының падишасы, тұнық сырларымен тебіренткен, жырдың рухын асқақтата білетін, өлең өрнегіндегі лирик ақындардың бірі– Фариза Оңғарсынова. Оның өзіндік ерекше үні бар, ешкімге ұқсамайтын жыры бар, «ақын» деген атауы бар нәзік, сыршыл, қайталанбас лирик ақын. Ақынның жазған жырлары сандуғаш болып сайрайды. Өмірінің өрнегін – қазақтың қара өлеңінен тапқан Ф.Оңғарсынова ақындық сара жолын орта мектепте мұғалімдік қызметтен бастаған. Саналы ғұмырын қазақтың асыл қасиеті – ақындыққа арнаған. Ақын – өз заманының ар-ұжданы. Ол болашақ үшін өмір сүрген. Мұңайған кезінде, біреудің пасықтығынан жүрегі мұздаған кезінде, кешегі досының бүгін теріс айналғанын көргенде Фаризаның досы, сенері, мұңдасы, берер дәрі-дауасы – поэзия болып табылатын.

Жырдың тұнығына терең бойлаған, асыл сөздің адалдық қасиетін ешқашан жоғалтпаған ақын апамыздың өлеңдерін оқи отырып,тыңдай жүріп көптеген ойға шомыламыз.

Ф.Оңғарсынованың шығармашылығына көрнекті әдебиет өкілі Ғ.Мүсірепов: «Мен ақын Фаризаны бүгінгі поэзиямыздың ең жоғары сатысында тұрған замандастарымен қарайлас биікте көремін», - деп баға берген. Ақын шығармаларында ешқандай жасандылық болған емес.. Бәрі – шынайы, табиғи, мөлдір бұлақтай тап-таза.

Ол әйелдер жанының сыры мен құпиясын, мұңы мен арманын, жыры мен махаббатын көп жазады. Ақын өзінің ішкі сезім күйлерін шертуге тұмар етіп – жырды арнады. Әйел – Ана тақырыбы – мәңгілік жыр. Тұмар ханшайымындай әйелдер мен жан дүниесіне барлау жасауда ақынның жеткен жетістігі шексіз. Оны ақын өзі де былай ашып айтады: «Адам деген күрделі жаратылыс қой. Соның ішінде әйел халқының жан дүниесіне өз алдына бір әлем. Менің өз жырларымды сол әйел жанының сан күйін мүмкіндігім жеткенше жеткізгім келеді. Менің бұл тақырыптағы лирикалық кейіпкерім – әйелдер. Олардың тағдыры, жан дүниесі, күлкісі мен көз жасы өлеңдерінің арқауы. Сондықтан да болар, ақын:

Менің жырым – Құштарлық қысқан кеудемнен Бұрқырап жатқан бір жалын, - дейді».