Тыныс алудың маңызы туралы 8 сынып сабақ жоспары

Биологиядан сабақ жоспары

Мерзімі:

Сыныбы:

Сабақтың тақырыбы: Тыныс алудың маңызы. Тыныс алу мүшелері: ауа тасымалданатын жолдар және өкпе. Мұрын, аңқа, жұтқыншақ, көмекей,, кеңірдек және негізгі бронхылар, олардың құрылысы мен қызметі. Өкпенің құрылысы мен қызметі. Өкпедегі және ұлпалардағы газ алмасу. Сабақтың мақсаты: Тыныс алудың маңызы, тыныс алу мүшелерінің құрылысы мен қызметі туралы білім беру.

Сабақтың міндеттері:

Білімділік: Қызметіне байланысты тыныс алу мүшелерінің құрылысы, тыныс алудың дыбыс және сөйлеу қабілетіндегі қызметі туралы білімге оқушылардың қызығушылығын арттыру.

Тәрбиелік: Өзінің денсаулығы туралы жинақылыққа тәрбиелеу. Санитарлы-гигиеналық әдетке тәрбиелеу. Салауатты өмір әдетіне тәрбиелеу.

Дамытушылық: Оқушылардың талдау, қорытындылау, ойлау қабілеттерін дамыту. Сабақтың әдісі: ұжымдық ойлау әрекеті технологиясы, түсіндіру, сызба-нұсқа, сұрақ-жауап.

Сабақ типі: Жаңа сабақ

Сабақтың барысы:

І. Алғашқы ұйымдастыру кезеңі.

ІІ. Жаңа материалды түсіндіру.

IІІ. Жаңа сабақты бекіту.

ІV. Қорытынды.

І. Алғашқы ұйымдастыру кезеңі.

1.Оқушылардың класста орналасуын, қатысуын, дайындықтарын, тәртіптерін қадағалау.

Оқушылардың класста орналасуын, қатысуын, дайындықтарын, тәртіптерін қадағалау.

Сыныпта жақсы ахуал туғызу үшін «Мен саған сен маған» әр оқушыға жақсы сөз айту.

2. Карточка арқылы топқа бөлу: 1- топ

2-топ

3-топ

4- топ

ІІ. Жаңа материалды түсіндіру:

1. Тыныс алуды сурет бойынша құрастыру:

2.Тыныс мүшелеріне мұрын қуысы, мұрын жұтқыншақ, көмей, кеңірдек және бронхылар жатады. Бұлар ауа тасымалдау жолдары. Тыныс алудың негіз мүшесі - өкпе. Өкпеде газ алмасу жүреді.

Мұрын қуысының барлық ішкі беті 100 см2. ол тербелмелі эпителийлі сілемейлі қабықпен жабылған және қан тамырларына бай келеді. Тамырлармен аққан қан дем алған ауаны дене температурасына дейін жылытады. Сілтемейлі қабық бөлетін сілемей ауаны ылғалдайды және шаң-тозаң микроорганизмдерді тұтып қалады.Көмей ауаны жұтқаншақтан кеңірдекке өткізеді. Ауыз қуысындағы мүшелермен бірге көмей дыбыс түзу және айқын сөйлеу қызметін де атқарады.

Көмей – іші қуыс түтік, ол мойынның алдыңғы бөлігінде IV-VI мойын омыртқалары деңгейінде орналасқан. Көмейдің қабырғасы сіңір және бұлшықеттермен жалғанған бірнеше шеміршектен тұрады. Ең ірі шеміршек – мойынның алдыңғы бетіне шығып қалқанша шеміршегі. Көмейдің дыбыс сіңірлері мен көмей қақпашығынан басқа бөлігінің ішкі беті тербелмелі эпителийлі сілемейлі қабықпен қапталған.

Кеңірдек - ұзындығы 9-13 см, диаметрі 15 мм, өңештіңалдындаорналасқантүтік. Кеңірдектің қабырғасы оның қабысып қалуына кедергі келтіретін шеміршекті жартылай сақиналардан тұрады. Кеңірдектің артқы жұмсақ қабырғасы өңешке жанасады да, астың өңешпен еркін жылжуына мүмкіндік береді. Кеңірдектің ішкі беті тербелмелі эпителиймен қапталып, клегейлі бездерге өте бай келеді.

Бронхылар оң және сол жақ өкпеге кіреді, содан кейін өкпеде тармақталып, бронхы ағашын түзеді. Ең ұшындағы жіңішке бұтақшалары бронхылар деп аталады да, альвеолалармен аяқталады.

Өкпе- кеуде қуысында орналасқан шымыр, кеуекті жұп мүшелер. Оң жақ өкпе бөлік аралық жүлгелермен бөлінген үш бөліктен, ал сол жақ өкпе екі бөліктен тұрады.Өкпенің сыртқы…