Ұйғыр халқының музыкалық мұрасы, 4 сынып

Ұйғыр халқының музыкалық мұрасы.

(ашық сабақ)

Сабақтың мақсаты: Оқушыларға Ұйғыр халқының музыкалық мұрасы туралы мағлұмат беру, «Дос болайық бәріміз» шығармасындағы нота ұзақтықтарымен жұмыс жасау.

Көрнекілігі:Ұйғыр халқының аспаптарының суреті, аудиожазба,музыкалық аспап,оқулық.

1.Ұйымдастыру бөлімі:

Оқушының дауыс апаратын әнге дайындау, дауысының тазалығына көңіл бөлу. Сынып тазалығын, қадағалау және оқу құралдарын тексеру, журналды ашып үй тапсырмасын сұрау.

2.Үйге тапсырма:

Оқушыдан үйге қандай тапсырма берілгенін сұрап, тексеру.

1.Н.Дүкенбаев,С.Жиенбаев. Мен- даланың ұлымын.

2.Ұйғыр халқының музыкалық мұрасы.

Үй тапсырмасын тексеріп, қате жерлерін түзетіп, дауыс апаратының тазалығына, көңіл бөлу. Қате жерлерін оқушыға түсіндіріп, жеткізу.

3.Жаңа сабақ: Ұйғыр халқының музыкалық мұрасы.

Оқушылар біз бүгін Ұйғыр халқының музыкалық мұрасы тақырыбында қызықты мағұлмат аламыз.Жалпы ұйғыр халқының ертеден келе жатқан шығармасының ең үлкен бөлігі – мұқамдар болып табылады.Мұқамдардың иірімі күрделі,сұлу,сырлы дыбыстардан тұрады.Негізінен мұқамның12 түрі белгілі.Мысалы:баят,нава,аджям,рак,

узхал,сегях,чаргяк,хусайн,гянджигяк,ошак,чапбият,т.б.Сондай ақ ұйғыр халқы өздерінің тұрмыстық салт – жоралғыларын,ән мен поэзия кештерін ұлттық аспаптарының сүймелдеуімен,музыкамен өткізіп тұрады.Ал Саз бен әуен ұйғыр халқының дәстүрінде ажырамас мәнді өнер түрі екен.Жалпы ұйғыр халқының музыкалық аспаптары: дутар,тамбир,равап,сатар,гиджак,най,сурнай, т.б.Соның бірі дутар халық арасында кеңінен танылған аспаптардың бірі.ал Тамбир-Араб,Иран,Орта Азия елдерінде көп таралған алмұрт пішінді,ұзын мойынды,ішекті,шертпелі музыкалық аспап болып келеді.Ұйғыр халқының – кәсіби музыкасы ортағасырлық мәдениеттен бастау алған және қалаларда кеңінен таралды.Негізінен ұйғыр халқының әуені иірімге бай келеді.Себебі әндерінің басты ерекшелігі ұлттық мінез-құлықты көрсете алуында.Өйткені өздерінің әуенмен,сөзбен, жеткізе алмаған тұстарын бимен танытады екен.Ұйғыр билері негізінен музыкамен ғажап үйлесім табады.

Әнді үнтаспадан тыңдату.

Жаңа сабақты оқушыға түсіндіре отырып, Ұйғыр халық әні «Аппақ-аппақ тошқанларым» үнтаспадан тыңдату және екпіні, өлшемі, сондайақ шығармада кездесетін басқада белгілер туралы үнемі сұрап отыру. .

4.Сергіту сәті: Берілген И.Нүсіпбаев,Х.Талғаров. «Дос болайық бәріміз» әнін оқушыларға аспаптың сүймелдеуімен және әншілер,сазгерлер,ақындар –деп топқа бөліп айтқызу.

5.Қорытынды бөлім.

Үйге тапсырма беру, жаңа сабақты оқушылар өтілген жеріне дейін оқып түсініп,әнді жаттап алуға тырысады. .