Ыбырай Алтынсарин және ізгілік педагогикасы туралы эссе

Ізгілік педагогикасы классиктерінің бірінің Ыбырай Алтынсарин.

Эссе

Жас ұрпаққа рухани- адамгершілік тәрбие беру, ізгілікті білім беру ортасын құру, құнды қасиеттерге ие болу, рухани бай адамды қалыптастыруда қазақ педагогиксының негізін қалаушы - Ыбырай Алтынсарин. Қазақ педагогикасының негізін салушы, педагог -ағартушы, ақын және прозаик, лублицист балалар жазушысы, орыс графикасы негізінде қазақ алфавитінің негізін қалаушы. Алтынсарин мектеп пен тәрбие өз халқының тұрмысы мен өмірінің тарихи ұлттық ерекшелігіне сәйкес келу идеясын ұсынды. Ы. Алтынсарин алғаш балаларға арнап жазған әңгімелерін өзінің төл өлеңдеріне қосып, сол Хрестоматиясына енгізді. Осы қысқа әңгімелерінде ол жас шәкірттерді адамгершілікке, ізгілік пен бауырмалдыққа, адал еңбек пен әділдікке, әдептілік пен сабырлыққа, зейінділік пен білімді еркін игеруге шақырды. Ыбырай прозасының басты ерекшелігі қазақ халқының мәдени-әлеуметтік өмірін арқау ете отырып, жаңа буын жастардың өсіп жетілуіне қажетті үлес қосу еді. Ыбырай әңгімелерінің негізі жас буынды өнер-білімге үндеу, адамгершілік мінез-құлыққа тәрбиелеу болып келеді. Ол ел-жұртқа қажет білім мен өнерді игерудің төте жолы тұрақты мектептер арқылы іске асады деп санады. Сондықтан ағартушы қазақ халқын егін егіп күн көретін отыры

Ізгіліктің ізгі шыңына, биікке шыға отырып алға өрлейсің. Ізгілік кенеттен пайда болған құбылыс емес. Ол үнемі бойымызда болады. Ізгілікке тән мейірімділік, сүйіспеншілік, сыйластық, қайырымдылық сияқты қасиеттер адамды тек жақсылыққа жеткізетінін бәріміз білеміз! Сол себепті бойымыздағы басты құндылықтарды жоғалтпай, тек дұрыс іс-әрекет жасап, сүйіспеншілік пен ақиқат жолында, адамгершілік пен ізгілік арқасында ішкі тыныштығымызды орната білейік!