Ана мектебі жалғасы әлеуметтану пәнінен мақала

Ана мектебі (жалғасы)

Бөкей сұлтан 1801 жылы Патшадан ұлықсат алып, Еділ мен Жайықтың ортасындағы жерге халықты көшіріп, онда батыс үлгісіндегі Бөкей хандығын құрды. Бөкей хан Махамбет айтқандай; Еділдің бойы ен тоғай, Ел қондырсам деп едім. Жағалай жатқан сол елге, Мал толтырсам деп едім, –деген халықтың арманын іске асырып, қазақтың шекарасын Жайықтан Еділге дейін ұлғайтып бұрынғы Алтын Орданың шегарасын қалпына келтірді.Ол тарихта қазақ жерінің іргесін кеңейткен соңғы хан болды.Бөкей Ордасының ханы Жәңгір еуропа үлгісіндегі алғашқы мектеп, училище, дәріхана, банк, казначейство, мұражай т.б. ашып батыс стиліндегі мемлекеттің негізін қалаған заманындағы білімді саясаткер және дипломат еді. Жәңгір хан әрбіреуінде 10-70 балаға дейін оқитын үш жүздей молда ұстады.Оның мектебінен шыққан түлектер Варшава, Тарту, Саратов, Орынбор, Уфа, Қазан, С.-Петербор, Мәскеу және т.б. ірі қалаларда білім алып, қазіргі қазақ ғылымы мен өнерінің негізін қалауға үлес қосқан ғалымдарды даярлады. Жәңгір хан Бөкей ордасын жан-жақты дамыту үшін орыс-тың алдыңғы қатарлы ғалымдары Раевский, Мусин-Пушкин, Тапаев және т.б. пайдаланып, Бөкей хандығының топо-графиялық, топономикалық карталарын жасатып, жан-жақ-ты зерттеулер жүргізді.

Хобдобай Орик (№1 Чернорек мектебі) 25.11.2018