Аққулар ұйықтағанда шығармасына арналған 8-сынып сабақ жоспары

Қысқа мерзімді сабақ жоспары

Сабақ:

Сынып: 8

Пәні: қазақ әдебиеті

Мектеп: Жамбыл орта мектебі

Күні:

Мұғалімнің аты-жөні: Ташмагамбетова Гүлбану Жумабековна

Қатысқан оқушылар саны: 24

Қатыспағандар:

Сабақтың тақырыбы

Мұқағали Мақатаев «Аққулар ұйықтағанда» поэмасы

Осы сабақ арқылы жүзеге асатын оқу мақсаттары

8.Т/Ж 1. әдеби шығарманың жанрына байланысты сюжеттік желілерін, эпилог, прологтарды анықтау;

8.А/И 2. шығармадағы көркемдегіш құралдардың (психологиялық параллелизм, перифраз, сатира, ирония, гротеск, эллипсис) қолданысын талдай отырып, автор стилін анықтау;

8.Б/С 3. шығарма бойынша жазылған әдеби сын-пікірлерге сүйене отырып, өзіндік сыни пікір жазу

Сабақтың мақсаттары

Барлық оқушылар орындай алады:

Көркем шығарманың жанрын табады, мазмұнын баяндайды

Оқушылардың көпшілігі орындай алады:

Поэмадағы автор қолданысындағы көркемдегіш құралдардарды талдап көрсетеді. Сюжеттік құрылымын анықтайды

Кейбір оқушылар орындай алады:

Поэмадағы сын-пікірлерді талдай отыра, өзіндік сыни пікір құрастырып жазады.

Ойлау деңгейлері

Білу, түсіну, қолдану,талдау, жинақтау, бағалау

Бағалау критерийі

Көркем шығарманың жанрын анықтап, мазмұнын түсінеді,сюжеттік құрылымын анықтайды;

Көркемдегіш құралдарды жіктеп, талдап көрсетеді;

Әдеби сын-пікірлерге сүйене өз пікірін құрастырып жазады.

Тілдік мақсаттар

Оқушылар орындай алады:

Шығарма жанрын сұрақтар арқылы аша алады.

Пәнге қатысты сөздік қор мен терминдер:

психологиялық паралеллизм, гротеск, перифраз.

Диалог құруға/ шығарма жазуға арналған пайдалы тіркестер:

Киелі құс, ауру бала, ана махаббаты, Жетімкөл табиғаты

Талқылауға арналған сұрақтар:

Ананың балаға деген махаббаты шексіз ?

Аққуға кезенерде, ырым жасап,Тым құрса саусағыңды қанаттың ба?-деген қарт пікірін қалай түсінесің?Аққудың киелігі неде ?

Сабақта қамтылатын

құндылықтар

Шығармашылық және сын тұрғысынан ойлау.

Дұрыс шешім қабылдау.

Қарым-қатынас жасау қабілеті, жауапкершілік.

Айналадағыларға қамқорлық.

Пәнаралық байланыс

Музыка, география

Алдыңғы оқу

Өткен тақырыппен байланыс

Жоспар

Жоспарланатын уақыт

Жоспар бойынша орындалуы тиіс іс-әрекеттер

бағалау

ресурстар

Сабақтың басы

7 минут

Сабақтың ортасы

10 минут

7 минут

10 минут

Қызығушылықты ояту. Сынып ахуалын «Комплименттер бұрқасыны» атты ширатумен бастаймыз.

3 топқа берілген пазлдарды жинақтау арқылы бөлінеміз.

1 топ- ана;

2 топ- бала;

3 топ- аққу.

ҰЖ.Ой қозғау. «Миға шабуыл». Мынау кім, бұл кісі жайлы не білесіңдер?

Қандай өлең және поэмаларын білесің?

Нұрғиса Тілендиевтің «Аққу» күйін тыңдайық. Тақтада берілген сабақ тақырыбы мен оқу мақсаттарымен таныстырып кету

№ 1 тапсырма. ТЖ. Мәтінмен жұмыс.

«Аялдамадағы бекет» әдісінің орындау алгоритмі түсіндіріледі.

1 топ.

Шығарманы мұқият оқып, жанрын,оқиғаның (эпилогын) басын, байланысын постер негізінде түсіндіруі керек. Әр топ тапсырма орындалған постер мазмұнын келесі топқа түсіндіреді.

ІІ топ. Шығарманы мұқият оқып, жанрын, оқиғаның дамуын, шиленісуін постер негізінде түсіндіруі керек. Әр топ тапсырма орындалған постер мазмұнын келесі топқа түсіндіреді.

ІІІ топ. Шығарманы мұқият оқып, жанрын, оқиғаның шарықтау шегін, шешімін постер негізінде түсіндіруі керек. Әр топ тапсырма орындалған постер мазмұнын келесі топқа түсіндіреді.

№ 2 тапсырма. ЖЖ.ТЖ.

«Ойлан, жұптас, бөліс» стратегиясының орындау алгоритмі түсіндіріледі.

Оқулықпен жұмыс, дәптерге орныдау. Поэмада ақын тілімен берілген көркемдегіш құралдарға анықтамасын сәікестендіру және поэма үзіндісінен тауып жаз.

Көркемдегіш құралдар

Анықтамасы

Поэмадан үзінді

Психологиялық паралеллизм

Адам бойындағы ішкі күйініш, сүйінішін, табиғатпен, жан-жануарлар дүниесімен салыстыра суреттеу.Екі құбылысты салыстыру.

перифраз

Құбылыс пен заттың атын атамай, айрықша белгі қасиеттеріне негіздей отыра ауыстыру тәсілі

Теңеу

Заттың, құбылыстың ерекше белгілерін белгілерін көрсетпей –ақ , басқа затпен, салыстыра суреттеу.

ирония

Адамға сырттай жақсы баға берсе де, ішкі мағынасы қарсы келіп, келекеге айналдыратын құбылту.

М. Қара кісі-аппақ

гротеск

Оқиғалармен кейіпкерлердің тоғысуынан тұратын,жақсымен жаманды, қайғымен күлкіні шендестіруге құрылған көркемдік бейнелеу тәсілі

№3 тапсырма.ТЖ.ЖЖ. «STOP-KADR» әдісінің орындау алгоритмі түсіндіріледі.

Тақтада поэмадан алынған үзінділерден автордың көзқарасын жеке, жұппен, топпен берілген сұрақтар негізінде талқылайды. Ананың балаға деген махаббаты шексіз ?

Аққуға кезенерде, ырым жасап,Тым құрса саусағыңды қанаттың ба?-деген қарт пікірін қалай түсінесің?Аққудың киелігі неде ?

Осы сыни көзқарастарын жинақтай отыра өзіндік сын пікір жазады.

Тәуіп шал:

«Мана, күндіз, тәуіп шал не деп кетті?!Әлде өтірік, әлде шын демеп кетті…-Аққуменен баланы аластаңдар,Деді-дағы жәйімен жөнеп кетті…»

Әке:

-Апыр-ай, қалай барам, қалай барам?!Атармын аққу құсты қалай ғана?!Айдынның аққулары ұйықтағанда,Өрген мал, өскен шырша абайлаған,Барлығы қасиетке қарайлағанОқ атам қасиетке қалай ғана?..Бармаймын, бара алмаймын, қалай барам?!