Биологияны оқытудағы өлшемдік бағалаудың маңызы

Критериалды бағалаудың биология пәнін оқытудағы

маңызы

Тойлыбаева У.О. педагог-зерттеуші, педагогика ғылымдарының

магистрі

Аннотация

Мақала теориялық тұрғыда дене шынықтыру мамандығында оқитын студенттерге мамандық бойынша игерілетін дағдылар үшін оқытылатын пәндерден алатын білімді тәжірибеде интеграциялаудың маңыздылығын көрсетеді.

В статье показана важность интеграции теориятических знаний на практике, полученных по дисциплинам, преподаваемым студентам по специальности «Физическая культура».

The article shows the importance of integrating in practice the knowledge acquired in the disciplines taught to students majoring in physical education in theory for the skills acquired in the specialty.

Дене шынықтыру мамандығын игеруде жалпы теориялық білім беретін пәндердің алатын орны ерекше. Жалпы білім беру пәндері болашақ адам тәнінің тәрбиешісін қалыптастыруда орталық негіз рөлін атқарады. Әсіресе кәсіби пәндерімен тығыз байланысқан биология, химия, физика пәндері.

Теориялық білімді табысты игеру техникалық және кәсіптік білім беруде маңызды роль атқарып, жеке тұлғаның жалпыадамзаттық мәдениет саласында өзін-өзі белсенді шығармашыл түрде жүзеге асыруға дайын тұлға ретінде қалыптасуына ықпал етеді. Мамандыққа бастама беретін пәндерді оқу барысында болашақ маман ретінде теориялық біліммен қаруланғанда ғана оны практикада қолдануға мүмкіндік аласың.

Дене тәрбиесі мамандығында оқитын студент үшін жалпы білім беру пәндерінде алынған теориялық білімнің практикадағы маңызын қарастырып өтейік. "Қазақ тілі", "Орыс тілі", "Ағылшын тілі": сөз қорын дене шынықтыру саласында қолданылатын терминдермен толықтыру;

"Физика": "механикалық жұмыс", "ауаның қарсылығы", "дене салмағы", "біркелкі емес және біркелкі сырғу",

"қуаттылық" секілді түсініктер бойынша қабылданған білім деңгейін қолдану спорттық техникада қолдану;

"Алгебра және анализ бастамалары", "Геометрия": ұзындықты, биіктікті, жылдамдықты, қашықтықты, уақытты есептеу, ұзындық пен биіктікке секіру үшін жүгіруді есептеп шығару;

"Биология": шылым шегу мен алкоголдік ішімдік ішудің ағзаға тигізетін зияны туралы, зат алмасу процесі туралы материалдарды қолдану;

"Дүниежүзі тарихы", "Қазақстан тарихы": олимпиадалық қозғалыс тарихы; қазақтың ұлттық ойындарының пайда болу тарихы;

"География": көкжиек тұстарын білу, жергілікті жерлерде түрлі белгілер және карта бойынша бағдарлай білу біліктілігі;

"Алғашқы әскери және технологиялық дайындық": саптық жаттығуларды пайдалану; кедергілер жолағынан өту; өмірлік маңызы бар қимыл-қозғалыс дағдылары мен біліктілікке, оларды түрлі жағдайларда қолдана білуді оқыту және үйрету; патриотизмді және өз Отанына деген сүйіспеншілікті тәрбиелеу.

Болашақ дене тәрбиесі мұғалімінің меңгеру керек дене тәрбиесі жүйесінің үш бағыты бар. 1. Жалпы дене дайындығы. 2. Кәсіптік-қолданбалы дайындық. 3. Спорттық дайындық.

Аталған бағыттарды болашақ маман бойында қалыптастыруда арнайы пәндерден алынған теориялық білімді практикада интеграциялау маңызды.

Жалпы дене тәрбиесі қалыпты өмір сүру үшін кез келген кәсіптік және спорттық қызметке мамандану үшін адамдарға қажетті дене дайындығының міндетті деңгейін қамтиды. Сол себепті болашақ маман қазіргі дене тәрбиесі мамандығы студенті анатомия, биомеханика, биохимия пәндерінен алған білімді мектеп жасына дейінгі мекемелерде жалпы білім беретін мектептердің дене тәрбиесі сабақтарында, жалпы дене шынықтыру секцияларында, денсаулық топтарында қолдана алады. Баланың даму кезеңдеріндегі дене дайындығының көрсеткіштерінің спорттық жетістікке әсерін түсінген педагог баланы спорттық жарысқа дайындау кезінде тағамның құрмындағы заттар нәруыздар, майлар, көмірмсулардың алмасуына мән беретін болады. Ал егер осы органикалық заттардың құрамын, ыдырау процесін теорияда білмесе оны қолдану аясында болжай алмайды.