Булану мен конденсация сабақ жоспары 8 сыныпқа

Ұзақ мерзімді жоспар бөлімі: 8.2 Заттың агрегаттық күйлері

Мектеп: : №24 ЖОМ

Күні: 22.10.2018ж

Мұғалімнің аты-жөні: Қарабалаева А

Сынып: 8А

Қатысқандар саны:

Қатыспағандар саны:

Сабақ тақырыбы

Булану және конденсация.Қаныққан және қанықпаған булар

Осы сабақта қол жеткізілетін оқу мақсаттары

8.3.1.5 – молекула – кинетикалық теория негізінде заттың сұйық күйден газ күйіне және кері айналуын сипаттау;

8.3.2.13 – заттың булану және конденсация үдерісі кезіндегі температураның уақытқа тәуелділік графигін талдау;

8.3.2.14 – су буының мысалы негізінде қанығу күйін сипаттау

Сабақ мақсаттары

Оқушылар білуі тиіс:

Булану және конденсация құбылысын сипаттау;

Заттың булану және конденсация үдерісі кезіндегі температураның уақытқа тәуелділік графигін талдау;

Қаныққан және қанықпаған бу ұғымдарының физикалық мағынасын түсіну

Бағалау критерийлері

1. Булану процесі мен кебу түрін ажырата алады.

2.Буланудың дененің салқындауы(ішкі энергиясы кемуі) арқылы жүзеге асатынын біледі.

3. Буланудың сыртқы орта факторларына тәуелділігін біледі.

4.Қаныққан және қанықпаған буларға түсінік беріп,оларды ажырата алады

Тілдік

мақсаттар

Оқушылар білуі тиіс:

Булану, конденсация, қайнау процестерінің және қаныққан бу және қанықпаған бу ұғымдарының физикалық мағынасын ауызша түсіндіреді.

Пәнге тән лексика мен терминология:

Қазақ тілі

Русский язык

English

булану

парообразование

vaporization

кебу

испарение

evaporation

конденсация

condensation

қаныққан бу

насыщенный пар

saturated vapor

қанықпаған бу

ненасыщенный пар

unsaturated vapor

Диалог пен жазу үшін пайдалы сөздер мен тіркестер:

Булану – сұйықтың буға айналу құбылысы.

Vaporization is the transition of a substance from a liquid state to a vapor state.

Кебу – сұйықтың беткі қабаттарының булануы.

Evaporation is the evaporation of the surface of a liquid

Конденсация – бұл будың сұйыққа айналу процесі.

Condensation is the phenomenon of the transformation of vapor into liquid.

Қаныққан бу – өзінің сұйығымен динамикалық тепе – теңдікте болатын бу.

Saturated vapor is a vapor in dynamic еquilibrium with a liquid.

Қанықпаған бу – өз сұйығымен динамикалық тепе – теңдікте болмайтын бу.

Nonsaturated vapor is a vapor in dynamic equilibrium with a liquid.

Құндылықтарды

дарыту

Бұл сабақ академиялық адалдық,топта жұмыс жасай алу, жауапкершілік және көшбасшылық құндылықтарын дамытуға бағытталған.

Орташа қабілетті оқушыларға қолдау көрсету.

Бастапқы білім

Оқушылар жылу мөлшері, меншікті жылусыйымдылық және жылулық тепе-теңдік, меншікті балқу жылуы ұғымдарын алдыңғы сабақта қарастырған. Жылу мөлшерінің формуласын біледі.

Сабақ барысы

ЖОСПАР

Жоспар/н сабақтың кезеңдері

Сабақтағы жоспарланған іс-әрекет

Ресурстар

Сабақтың басы

0-5 мин

1.Ұйымдастыру.

Оқушыларға жағымды ахуал тудыру. «Invitation» – letter from London

Шақыру қағазы,

билеттер

Сабақтың ортасы

5-35 мин

2. Ой қозғау

Оқушылар булану құбылысын болжай алулары тиіс.

Топтық жұмыс.

Кебу(булану) процесі неге тәуелді екенін зерттеу және қорытынды жасау.

1+2жұп. Буланудың(жылдамдығы) сұйық тегіне тәуелділігін зерттеу

Құрал – жабдықтар: 2 шыны пластина, пипетка, су, спирт

Дескриптор.

Булану сұйық молекулалары арасындағы тартылыс күшіне және сұйықтың химиялық тегіне тәуелділігін біледі.

3+4жұп. Булану жылдамдығының температураға тәуелділігін зерттеу.

Құрал – жабдықтар: 2 мензурка, бетін жабатын шыны, ыстық су, мұздай су

Дескриптор.

Буланудың кез – келген температурада жүретінін біледі;

Жоғары температурадағы сұйықта булану тез жүретінін анықтайды;

Жабылған шыны ыдыстағы жиналған бу тамшылары конденсацияға мысал бола алатынын біледі;

Сондай – ақ, қаныққан буға мысал бола алады;

Мысал: шалшық су күн сәулесі әсерінен тез буланып кетеді

5+6жұп. Буланудың сұйықтың еркін бетінің ауданына тәуелділігін зерттеу

Құрал – жабдықтар: шыны түтік, жалпақ шыны тостағанша, ыстық су

Дескриптор.

Буланатын сұйық бетінің ауданы неғұрлым үлкен болса, булану соғұрлым жылдам, қарқынды жүреді;

Өзен – көлдердегі булану нәтижесі конденсация құбылысымен аяқталады.

7+8жұп. Булану қарқындылығы қоршаған атмосфераға, яғни желге тәуелділігін зерттеу.

Құрал – жабдықтар: 2 шыны пластина, пипетка, су, спирт, қағаз желпуіш.

Дескриптор.

Бу молекулаларын сұйық бетінен алып кетіп отыратын конвекция туғызу шарт.

Шәйді үрлеп суыту, желді күндері жайылған киімнің тез кебуі осыған мысал болып табылады.

9+10жұп. Сырттай бақылаушы 2 топтың бірі теориясына баға берсе, екіншісі практикаға баға береді.

Дескриптор.

Берілген процестің ғылыми тұрғыдан дәлелдеуіне мән беру

Сауатты жасалған практикумды оңды бағалау

Негізгі теориялық түсінік

- Булану кезінде сұйықтан жылдам молекулалар шығып кетеді,нәтижесінде қалған молекулалардың энергиясы кемиді де, сұйық температурасы төмендейді.

- Булану процесінде сұйық салқындайды, яғни ішкі энергиясы кемиді.

- Булану кез – келген температурада жүзеге асады.

- Булану сұйықтың тегіне, температураға, оның еркін бетінің ауданына, сыртқы қысымға, атмосфера қозғалысына (жел) тәуелді.

- Тұрақты температурадағы булану процесінде будың ішкі энергиясы артады, конденсация процесінде ішкі энергия кемиді.

Сергіту сәті: А.Құнанбаев «Күз» шығармасынан бір шумақ оқу және тақырыпқа қатысты сөздерді айтып өту.

Сұр бұлт, түсі суық қаптайды аспан,

Жел болып, дымқыл тұман жерді басқан,

Білмеймін, толғаны ма, тоңғаны ма?

Бота боздап, ат шауып, тай жарысқан.

Жұптық жұмыс «Good weather»

Тақтада жапсырулы тұрған сұрақтарға жауап береді

Дескриптор.

Сұраққа ғылыми тұрғыдан жауап беру

Анықталған физикалық шаманы 3 тілде атап шығу керек

Шыны айна

ыстық су, мұздай су,

пипетка,лампа,

шыны ыдыстарспирт, желпуіш

Күн, бұлт суреті,

Тамшылар

35-40 мин

Рефлексия

Мұғалім тапсырманың орындалу деңгейін талқылай отырып, сабақ мақсатына оралады. Келесі сабақты жоспарлау үшін оқушыларға сұрақтар қойылады:

- нені білдім, нені үйрендім

- нені толық түсінбедім

- немен жұмысты жалғастыру қажет.

Кері байланыс: «Бас бармақ» әдісі

Бағалау

Үйге тапсырма:

Графикте үш сұйықтың қыздырылыуы көрсетілген.

а) Екінші сұйықтың қайнау температурасы қандай?

b) Бұл қандай сұйық?

с) Қыздырылу басталғаннан кейін бірінші сұйық неше минутта қайнайды?

Стикер арқылы күн бұлттың тұсына белгілеу

Жетон саны/ң көптігне қарай билетті тарқату

Саралау –оқушыларға қалай көбірек қолдау көрсетуді жоспарлайсыз? Қабілеті жоғары оқушыларға қандай міндет қоюды жоспарлап отырсыз?

Бағалау оқушылардың материалды меңгеру деңгейін қалай тексеруді жоспарлайсыз?

Денсаулық және қауіпсіздік техникасының сақталуы

Қабілеті орташа оқушылар орташа және жеткілікті деңгейдің тапсырмаларын орындайды. Қабілетті оқушылар жоғары деңгейдің тапсырмасын орындайды. Оқушылардың жұмысын сырттай бақылап, қиындық туған жағдайда мұғалім жандарына барып қолдау көрсетеді.

Алған білімдерін бағалау критерийлері арқылы тексеру.

Сабақ бойынша рефлексия

Сабақ мақсаттары/оқу мақсаттары дұрыс қойылғанба? Оқушылардың барлығы ОМ қол жеткіздіме?

Жеткізбесе, неліктен? Сабақта саралау дұрыс жүргізілдіме?

Сабақтың уақыттық кезеңдері сақталдыма?

Сабақ жоспарынан қандай ауытқулар болды, неліктен?