Дарынды бала – ел болашағы баяндама 3 сыныпқа

Баяндама «Дарынды бала- ел болашағы»

«Дарынды тұлға халқымыздың ең қымбат байлығы»

Н.Ә.Назарбаев

-Дарынды балалар және таланты жастар-әрбір мемлекеттің мақтанышы. Дарынды балаларды қолдап, олардың табиғи талантын барынша дамытуға қамқорлық жасау- Қазақстан Республикасының білім беру саласындағы мемлекеттік саясатының басты бағыттарының бірі.

Жас жеткіншектердің бойындағы табиғат берген ерекше қабілетті, дарындылықты тани білу, оның одан әрі дамуыны бағыт бағдар беру. Алайда , әрбаланың жеке қабілетін анықтап, оны сол бағытта жетелеу-ұстаздың парызы. Баланы уақыт талабына қарай икемдеп, санасына өз заманының озық өнегесін сіңіре білу, шығармашылық бағытта жан-жақты дамыту-бүгінгі күннің басты талабы.

Дарындылық деген не? Балалар дарындылығы аумағындағы белгілі ғалым Н.С.Лейтестің анықтауы бойынша педагогика тәжірибесінде дарындылықты 3 топқа бөлген:

1.Жоғары балалар

2. Белгілі бір бағытта жоғары нәтижеге жеткен балалар

3. Креативтілігі жоғары балалар.

Қазіргі кезеңде дарындылық ұғымы өте кең көлемде қамтылған, соның ішінде ең жаңашылконцепция американ ғалым Д.Рензулидің концепциясы бойынша дарындылық негізгі үш бағыттан тұрады:

-интеллектуалдық қабілеті жоғары

-креативтілік

-табындылық

Дарындылық-адамның өз бейімділігі арқылы, шығармашылықпен жұмыс істеу арқылы қалыптасатын қасиет. Басқа сөзбен айтқанда, дарындылық- ол жоғары потенциялы бар, шығармашыл тұлға, өзінің алдына ғылыми-техникалық мәселелердіқойып және оны өздігінен шеше білетін тұлға.

Дарындылықтың басты ерекшеліктері:

-Ерекше зейінділік;

-Жинақтылық;

-Күрделі ақыл ой жұмысына әрқашан дайын тұру;

-Еңбекке жұмылушылдығы;

-Таным аясы өте кең болуы;

-Ойлау белсенділігі аса тұрақты; дарынды балалардың адамгершілік дамуы қабылдауы өзіндік таным өте нәзік;

-Қиялдары кең;

-Көтерінкі көңіл күйдіжағымды психологиялық ахуалды жақсы көруі;

-Кішкене кезден шыдамсыз болуы;

-Әділетсіздікті көтермейді,өзіне және қоршаған адамдарға талап қоя біледі.

Дарындылықты анықтау бірнеше бағыттар арқылы жүзеге асады:

Диагностикалық талдау;

Әдістемелік бағыт;

Ұйымдастырушылық бағыт;

Диагностикалық талдау барысында ерте жастан дарындылықты анықтау, мұнда ерекше қабілеттердің дамуына, өзгеруіне бақылау жасау, дарынды баланың жеке тұлға ретінде қалыптасуына қолдау көрсету қажет.

Ол үшін оқушыға тестілеу, шығармашылық тапсырмалар орындату, ата-анамен сауалнама, әңгіме жүргізіп, бала әрекетіне бақылау, психологиялық-диагностикалық тренинг жүргізу, ата-анаға ұстаздарға психолог кенесін беру, баланың сыныптастарымен қарым-қатынасына бақылау жасау, жетекшісімен әңгімелесу керек. Диагностика нәтижелеріне сандық, сапалық талдау, мониторинг, рефлекция жүргізу керек.

Әдістемелік бағытқа келер болсақ, дарынды балалармен жұмыстың барлық түрлерін жаңа технологиялар негізінде құру қажет.

Ұйымдастырушылық бағыт- сыныпта және сыныптан тыс қызығушылық клубтары, зерттеу жұмыстарын жазу, жарыстарға, олимпиядаларға, байқауларға қатысу, шығармашылық кештер өткізу арқылы оқушы әрекетін ұйымдастыру.

Дарынды оқушымен жұмыстың негізгі мақсаты-олардың шығармашылық жұмыста өзінің қабілетін іске асыруға дайындығын қалыптастыру. Ал мақсатқа жету-оқу бағдарламасын тереңдетіп оқыту және оқушылардың танымдық белсенділігін дамыту…