Дәулеткерейдің Қосалқа күйі 2 сынып ашық сабағы

Маңғыстау аудандық балалар өнер мектебі

Дәулеткерей «Қосалқа»

(ашық сабақ)

Домбыра сыныбы

Мұғалім: Көпбаева Гүлжайна

Оқушысы: Аманқосова Нұрсая

1-сынып оқушысы

Шетпе 2018 жыл

Сабақ тақырыбы: Дәулеткерей «Қосалқа»

Сабақтың жүрісі:1.Ұйымдастыру

2.Үй тапсырмасы

3. Жаңа сабақ

4. Сергіту сәті

5.Қорытынды

Сабақтың мақсаты: Оқушыға күйшілік дәстүр туралы, халық күйі туралы мағлұмат беру.

Сабақтың көрнекілігі: Күйшілердің суреті, үн таспа, дискілер. Қазақтың ұлттық алқасы.

Сабақтың барысы:

1. Ұйымдастыру кезеңі: Оқушының құрал – жабдығынқадағалау, сынып тазалығына, киім тазалығына, оқушының дұрыс отыруына көңіл бөлу және күнделігі тексеру.

2. Үй тапсырмасы: Оқушыдан үйге берілген тапсырманы сұрау.

1.Халық күйі «Келіншекті» жатқа ойнамас бұрын халықкүйі туралы өз білгенін сұрау.

2.А.Даргомыжскийдің «Казачок» шығармасын жатқа ойнау, тайтұяқпен ритмін ұстау үшін оқушымен қосылып ойнау. Күйсандықпен сүйемелдеу, қате тұстарын түзету. Саусақтарына, қағыстарына, санап ойнауына көбірек көңіл бөлу, ескерту.

3. Жаңа сабақ:

Оқушыға жаңа сабақ туралы түсіндірмес бұрын, халық күйініңшығу тарихы, халық күйі туралы шағын мәлімет беру.

Композиторы ұмыт қалған, ұрпақтан-ұрпаққа тараған күйлерді – халықкүйі деп атаймыз.

Халық күйлері өздері қоршаған ортаның үнін, табиғатты, жан-жануар дүниесін осы күйлер арқылы естіткен. Өздәуірінің ойлы-қилы кезеңдерін, қоғамдық қайшылыққа толы өмірді көріп, соларды шынайы суреттей білген. Соның бірі Дәулеткерейдің күйі «Қосалқа».

Халық күйшілеріне: Құрманғаз, Тәттімбет, Дина, Дәулеткерей және т.б.күйшілеріміз жатады.

Ендеше Дәулеткерейдің өмірімен таныс болайық.

Дәулеткерей Шығайұлы 1820 жылы бұрынғы Бөкей ордасының Қарамола деген жерінде дүниеге келген. Домбырашылық өнерінің қалыптасуына атақты Мсірәлі ықпал жасайды. Ол соқыр Есжан, Байжұма, Мүсірәлі сияқты күйші-домбырашылардың күйлерін жастайынан жаттап өсті. Дәулеткерейдің алғашқы шығарған күйлерінің бірі «Қыз Ақжелең» мен «Қосалқа». Дәулеткерейдің күйлері адам баласын үлкен талғам мен сұлулыққа, табиғаттың сыршыл сезімі мен сазын ұсынуға тәрбиелейді.

«Қосалқа»

Бір күні Дәулеткерейдің үйіне Құрманғазы атамыз қонаққа келеді. Сыртқа демалуға шыққан кезінде, құдық басынан су алып келе жатқан Саржан келіні көрінеді. Сонда Құрманғазы: «Сіздің сыршыл да сезімтал күйлеріңізді естіп жүрміз. Саржан келініңіздің де жүрісіне, сылдыр қаққан сырғасы мен алқасына арнап бір күй шығарыңызшы» - дейді. Сол айтқан бойда Дәулеткерей қолына…