Күй құдіреті тақырыбындағы толық сабақ жоспары

Сабақтың №1 Сыныбы: 10

Пәні: Өзін-өзі тану Күні:

Сабақтың тақырыбы: Таным белестері

Сабақтың мақсаты: -оқушылардың бойында адам туралы, оның дүниетанымдық көзқарасы туралы жағымды көзқарас қалыптастыра отырып, оларға өзін-өзі жетілдіріп, өзін-өзі дамыту және бағалай білу туралы түсінік беру.

Білімділік: -адамның танымдық қабілетінің өмірлік ұстаным, өмірлік бағытты дұрыс таңдау арқылы дамып, жетіліп отыратын қасиет екендігін ұғындыру;

Дамытушылық: -оқушыларды өз бойларындағы мүмкіндіктерді тиімді пайдалана алуға үйрету;

Тәрбиелік: -оқушыларды таным жолында кездесетін қиыншылықтарды жеңе білуге және өздігінен ізденуге тәрбиелеу.

Сабақтың типі: Жаңа білім беру

Сабақтың түрі: Әңгіме түрінде

Сабақтың әдісі: Түсіндіру,сұрақ-жауап

Сабақтың көрнекілігі: Үлестірмелі қағаздар,суреттер.

Сабақтың жоспары

1.Ұйымдастыру кезеңі.

2.Үй тапсырмасын тексеру.

3.Жаңа сабақ түсіндіру.

4.Жаңа сабақты қорыту.

5.Жаңа сабақты бекіту.

6.Үйге тапсырма беру.

Сабақтың жүру барысы

1.Ұйымдастыру кезеңі:

1.1 Оқушылармен сәлемдесіп,журнал бойынша түгендеу.

1.2 Оқушыларға керекті құрал жабдығын алдыру,сынып тазалығына көңіл бөлу.

1.3 Оқушылардың зейіндерін сабаққа толық аудару.

2.Үй тапсырмасын сұрау:

1.1 Оқушылардың өз еркімен сабақты айтуы.

1.2 Сұрақ-жауап:

1.2.1 Жазғы демалысты қалай өткіздіңіздер?

1.2.2 Демалыс кезінде қандай пайдалы іс жасадыңыздар?

1.2.3 Таным белестері деген ұғымды қалай түсінесіңдер?

Шаттық шеңбері

Биылғы оқу жылындағы алғашқы сабақ болғандықтан мұғалім оқушылармен жазғы демалыс туралы әңгіме жүргізеді. Одан соң сыныптағы бір оқушы немесе мұғалімнің өзі оқулықта берілген Төле бидің мына нақыл сөзін оқып, өздерінің ойларын ортаға салады.

Біліп айтқан сөзге құн жетпейді,

Тауып айтқан сөзге шын жетпейді.

Өзің білмесең, білгендерден үйрен,

Үйренгеннен ештеңең кетпейді.

3.Жаңа сабақ түсіндіру

Әңгімелесу

Сабақтың тақырыбын ашу үшін оқулықтағы «Ойланайық, пікірлесейік» атты айдармен берілген мына сұрақтар төңірегінде әңгіме жүргізіледі:

Жазғы демалысты қалай өткіздіңіздер?

Демалыс кезінде кандай пайдалы іс жасадыңыздар?

Өзін тану үшін адам не істеуі керек деп ойлайсыздар?

Өзін-өзі танудың адам өміріне қажетті әрекет екендігін айта келіп, таным жолындағы ізденістердің адам өмірінің бағытын айқындаудағы мәнін түсіндіреді.Үйрену, оқып-білу адамның танымдық қабілетін жетілдіретін күш деп мұғалім ой түйіндейді. Оқушылар жазғы демалыста істеген жақсы істері туралы әңгімелеседі.

Мәтінмен жұмыс

Оқушылардың танымдық белсенділігі мен іскерлік әрекеттерін дамытып, олардың өзіндік пікірін дамыту мақсатында оқулықта берілген Н.Р Күнхожаевтың «Өмірлік бағыт» атты мақаласы талданады.

Адамда саналы түрде қалыптасқан өмірлік бағыт оның әлемді, өмірді, өзін-өзі тұтас түсінуіне байланысты. Өмірлік бағыт адамның іс-әрекетінен, өмірге берген бағасынан көрінеді. Адамның өмірлік бағытының негізгі сипаты оның белсенділік дәрежесі. Өзін-өзі тануда, өзін-өзі жетілдіруде, өмірде және қоғамда өз орныңды табуда әркімнің белсенділігі алға шығады. Жақсылық үшін, адам игілігі үшін жасалған белсенділік маңызды деп саналады.

Адамның өмірлік бағыты оның өмір бейнесінен көрінеді. Адамдардың өмір бейнесі, салты олар өмір сүріп отырған қоғамның материалдық, рухани және мәдени дәрежесімен анықталады. Сондықтан адам өмірінің көп жағдайы өмірдің бағытына байланысты. Әр адам өз өмірінің бағытын анықтауға тиісті. Ол үшін мына ережелерді басшылыққа алсаңдар дұрыс болады:

Өмірде кандай жақсылық болса, соны көре біліңдер;

Өмірде кездесетін ұсақтыққа назар аудармаңдар;

Өмірдің ең құнды жақтарын алуға тырысыңдар;

Адамның әлсіздігіне шыдамдылықпен қараңыз,ондай жағдай сіздің де өміріңізде кездесуі мүмкін;

Өмірде жақсылық та, жамандық та болады,сондықтан оның жақсылығына рақаттаныңыз, алыңыз,ал жамандығына ренжімеңіз.

Өмірлік бағыт дегеніміз әркімнің өз өмірлік жолын таңдауына әкеледі. Жас кезінде адамның алдында әртүрлі жолдар тұрады. Бірақ адам оған жетуі үшін біреуін ғана тандауы мүмкін. Ол қайсысы? Ол сені қайда апарады? Адамның өмір жолы жеңілдіктен ғана тұрмайды, ол ауыр болуы да мүмкін. Өмірдегі жеңіл жол әдетте тез таусылады және ештеңеге жеткізбейді. Жас адамға кез келген қиындық ештеңе емес, өйткені оның бойында күш-жігер бар. Батыл, намысшыл, қорықпайтын адам өз бағытынан таймайды.

Сондықтан өмірлік жолды, өмірлік бағытты таңдай отырып адамгершілік, әділдік, адалдық, шыншылдық, ар-ұят тәрізді адамдық асыл қасиеттерді басшылыққа алу керек.

Шығармашылық жұмыс

Бұл әдіс әр дара тұлғаның өзіндік қабілетін, ой тереңдігін дамытуға ықпал етеді. Орайластырып берілген шығармашылық тапсырма оларды ізденімпаздыққа жетелейді.

Төменде берілген ой-тұжырымды жалғастырыңыздар:

- Біздің танымымыз артқан сайын орындайтын міндетіміз де көбейе береді;

Шығармашылық жұмысты орындауда оқушылар өмірлік ұстаным, өмірлік мұрат, өмірлік бағыт туралы өз пікірлерін жазады.

Дәйексөз

Адам әлемді қаншалықты таныса, соншалық өзін де тани түседі.Өзін-өзі қалай тануға болады? Борышыңды өтей бастаған сәттен бастап-ақ, өзіңді тани аласың.

Иоганн Гете

Сабақ әрі қарай оқулықтағы дәйексөзді талдаумен жалғасады. Мұғалім сөзіне баса назар аударады. Дәйексөзді талдау үшін мынадай сұрактар беріледі:

Дәйексөздің мағынасын қалай түсінесіңдер?

Өзін-өзі қалай тануға болады?

Оқушылар нақыл сөздің мағынасын өз пікірлерімен дәйектейді. Дәйексөз дәптерге жазылады. Тапсырманы орындап болған соң, оқушылардың бір сәт дем алуы ойластырылады. Оларды сезім сергектігіне үйрететін «Тыныштық сәті» немесе «Өзіммен-өзім» релаксациялық тәсілі

қолданылады.

4.Сабақты қорыту және бекіту сұрақтары

Адамға өмірлік бағыт не үшін керек деп ойлайсыздар?

Сіз өмірлік жолыңызды қалай таңдар едіңіз?

5.Үй тапсырмасы

Оқушылардың сабақта меңгерген білім,білік дағдыларын бекітіп,іскерліктерін ұштай түсуі үшін,өздері жасаған игі істері жайында әңгіме жазып келу.

Жүректен жүрекке

Оқушылар бір-біріне жақсы тілек айтып, А.Шамкеновтің «Әр адам» атты өлеңін оқиды.

Әр адамға барлау жасап күнімен,

Ой шарлайды, оймен бірге жүгірем.

Әр адамның өмірі бір хикая,

Әр адамның жүрегіне үңілем.

Бар мейірін бүкпей тура қараған,

Маған түрлі ой салады әр адам.

Гүл тәрізді күнге бойлап өсетін,

Әр адамның көзінен нұр, нәр алам.

Әр адамнан байқаймын мен бір ізді

Қай із болсын, өзінше ол маңызды.

Жақсысы - үлгі, жаманы сақ жүргізер,

Әр адам маған бір - бір мектеп тәрізді

Сабақтың №2 Сыныбы: 10

Пәні: Өзін-өзі тану Күні:

Сабақтың тақырыбы: Таным белестері

Сабақтың мақсаты: -оқушылардың бойында адам туралы, оның дүниетанымдық көзқарасы туралы жағымды көзқарас қалыптастыра отырып, оларға өзін-өзі жетілдіріп, өзін-өзі дамыту және бағалай білу туралы түсінік беру.

Білімділік: -адамның танымдық қабілетінің өмірлік ұстаным, өмірлік бағытты дұрыс таңдау арқылы дамып, жетіліп отыратын қасиет екендігін ұғындыру;

Дамытушылық: -оқушыларды өз бойларындағы мүмкіндіктерді тиімді пайдалана алуға үйрету;

Тәрбиелік: -оқушыларды таным жолында кездесетін қиыншылықтарды жеңе білуге және өздігінен ізденуге тәрбиелеу.

Сабақтың типі: Дамыту сабағы

Сабақтың түрі: Пікір сайыс

Сабақтың әдісі: Түсіндіру,сұрақ-жауап

Сабақтың көрнекілігі: Үлестірмелі қағаздар,суреттер.

Сабақтың жоспары

1.Ұйымдастыру кезеңі.

2.Үй тапсырмасын тексеру.

3.Жаңа сабақ түсіндіру.

4.Жаңа сабақты қорыту.

5.Жаңа сабақты бекіту.

6.Үйге тапсырма беру.

Сабақтың жүру барысы

1.Ұйымдастыру кезеңі:

1.1 Оқушылармен сәлемдесіп,журнал бойынша түгендеу.

1.2 Оқушыларға керекті құрал жабдығын алдыру,сынып тазалығына көңіл бөлу.

1.3 Оқушылардың зейіндерін сабаққа толық аудару.

2.Үй тапсырмасын сұрау:

1.1 Оқушылардың өз еркімен сабақты айтуы.

1.2 Сұрақ-жауап:

1.2.1 Өмірді қалай бағалайсыздар?

1.2.2 Өмірдің қиыншылығына төзе білесіздер ме?

1.2.3 Өмір-өзен дегенді қалай түсінесіздер ?

Шаттық шеңбері

Биылғы оқу жылындағы алғашқы сабақ болғандықтан мұғалім оқушылармен жазғы демалыс туралы әңгіме жүргізеді. Одан соң сыныптағы бір оқушы немесе мұғалімнің өзі оқулықта берілген Төле бидің мына нақыл сөзін оқып, өздерінің ойларын ортаға салады.

Біліп айтқан сөзге құн жетпейді,

Тауып айтқан сөзге шын жетпейді.

Өзің білмесең, білгендерден үйрен,

Үйренгеннен ештеңең кетпейді.

3.Жаңа сабақ түсіндіру

Мәтінмен жұмыс

Оқулықта берілген Б.Үсеновтің «Өз жолым бар, сонан соң өз үнім бар» атты өлеңді талдай отырып, оқушылар адамның алға қойған мақсаты мен оған жету жолындағы ізденістерін саралап, нәтижелі іс жасау керектігіне назар аударады.

Өз жолым бар, сонан соң өз үнім бар,

Тағдырым бар сыр тұнған сезімде әр.

¥мтыламын мен саған, ұмтыламын,

Құпиямен сен менің төзімімді ал.

Болсадағы мұратым шалғай тарап,

Қоясың сен қандай сын, қандай талап?

Құлатсаң да құзыңнан тұрғызбастай,

Осы әнімді айтамын сан қайталап.

Не тілейсің ақыннан жиырма жасар,

Жастамын мен қамықпай шыңға басар.

Ез емеспін тау түгіл, қырда адасар,

Мен-қазақпын домбыра, жыр жарасар

Өз арнамнан әйтеуір, аспай бақтым,

Бір арманға жасымнан тастай қаттым.

Күнді бетке ап тартып бара жатқан,

Жыр көшіне ілескен жас тайлақпын.

Төмендегі сұрақтарға жауап беріп, оқушылар әр адамның өзіндік мақсат-міндеті, таңдаған өмір жолы болатындығын айтып, өздерінің таңдауларымен бөліседі.

Сіз өз жолыңызды қалай таңдар едіңіз?

Оқу ақпараты

Екінші сабақ болғандықтан жаңа ақпарат өткен сабақты нақтылай түсуге негізделеді. Берілген оқу ақпаратын мұғалім оқушылармен талдап, оған толықтыру енгізе алады.

Адамның өзін-өзі бағалауы, әлеуметтік-мәдени құндылықтарға байланысты белсенді көзқарас ұстануы және осы аркылы өзінің өмір сүру мәнін аныктауы оның дүниетанымына жол ашады. Адам өзіне қажетті сапалық қасиеттерді өмірлік тәжірибе арқылы жинақтайды. Өмірге келген нәресте бірден қалыптаспайды. Ол ер жете келе өз орнын табуға ұмтылады. Адамның қалыптасуы мен кәмелетке жетуі, өмірге араласуы әр түрлі кезеңдерден тұрады. Соның ішінде ең қымбаттысы - балалақ шақ пен жастық кез. Бұл уақытта адам алдына мақсат койып, өмірден үйренуге тырысады. Көп білсем екен, көп көрсем екен деп талпынады. Сөйтіп, оның танымдық жолы басталады.

Назар аударыңыз

Өзінді танығың келсе,

Адамдарға, олардың ісіне қара.

Өзгені танығың келсе,

Өзіңнің жүрегіңе үңіл.

Фридрих Шиллгр

Тапсырма

Тапсырманы орындау үшін оқушыларға әркімнің өз көзқарасын, айтатын ойын қалай дұрыс жеткізуге болатыны жөнінде нұсқау береді. Жұмыс дәптерде орындалады.

«Мен және менің ішкі жан әлемім» тақырыбына ой-толғау жазу.

Дәйексөз

Дәйексөздің мағынасын түсіндіріңіздер.

Нағыз адамның өзі де танымы кең, рухы биік бола алмайды. Өйткені оны алып жүру оңай емес, оның жолы да ұзақ

Конфуций

Дәптермен жүмыс

Оқулықта берілген тапсырмалардың жазба түрі осы сыныпқа арналған арнайы дәптерде орындалады. Дәптерде берілген тапсырмалардың дұрыс орындалуы сабақтың нәтижесін көрсетеді.

1-тапсырма. Сіздің мінезіңіз қандай?

Мақсаты: оқушылардың мінезін, көңіл-күйін анықтауға арналған. Бұл тест мінезді тез арада анықтауға мүмкіндік береді. Егер мінездің кемшін тұстары анықталып жатса, оны сыпайылап жеткізген дұрыс. Оқушылар сұрақтарға «иә/жоқ» деп жауап береді.

Сұрақтар:

Сізге күшті дәмдеуіштер қосылған тамақ ұнайды ма?

Сіз өзіңізді ортада жақсы сезінесіз бе?

Сіз кейде қуаныштан төбеңіз көкке жеткендей бола ма?

Сіз дастарқан басында қонақтарды қызықтыра аласыз ба?

Сіздің басыңыз жиі ауыра ма?

Сіз кейде тіс жууды ұмытып кетесіз бе?

Сіз әрқашан бір шаш үлгісімен жүресіз бе?

Басқатырғыштарды шешкенді ұнатасыз ба?

Дене жаттығуларымен айналысасыз ба?

Сізде мелонхолиялы көңіл-күй жиі бола ма?

Тыныштықта жұмыс істегенді ұнатасыз ба?

Сұрақтар

Иә

Жоқ

Талдау:

20 үпайдан төмен - сіз тыныштықты, табиғатта серуендеуді ұнатасыз. Шулы кафеден гөрі үй жағдайындағы достар мен қарым-қатынасты қалайсыз. Осы себептен сізді кейбір достарыңыз іш пыстырады деп ойлайды.

21-24 үпай - сіз жеткілікті деңгейде жеңілтексіз. Адамдармен тез тіл табысасыз, бірақ көңіл күй ауыспалылығы жиі болады - бірде жабырқау, бірде тым көңілді.