Пән мен тілді кіріктіріп оқыту технологиясы туралы материал

«Абылай хан атындағы орта мектеп-балабақша» КММ

Тақырыбы:

«CLIL технологиясы:тәжірибе, мәселелер, перспективалар»

Орындаған: Мамбетбаева А.А.

2018-2019 оқу жылы

Кіріспе

-Құрметті әріптестер! Сіздерді жаңа жылдарыңызбен құттықтайын

-Today, we will briefly tell you about the subject of studying and teaching the subject of CLIL in the 9-month English language course. But in order to be clear to you, we will cover our report in the Kazakh language.

-мен бүгін сіздерге 6 айлық курста өткен ағылшын тілінде пәнді оқыту және CLIL технологиясы жайлы қысқаша баяндайтын боламын.

Бүгінгі таңда Қазақстан Республикасында білім беру жүйесін, оның ішінде жалпы орта білім беруді жетілдіру бойынша кең көлемді іс-шаралар жүзеге асырылуда.

«Қазақстан Республикасында білімді және ғылымды дамытудың 2016-2019 жылдарға мемлекеттік бағдарламасының» басты мақсаттарының бірі жалпы орта білім берудің мазмұнын жаңарту болып табылады [1]. Бұл оқытудың құзыреттілікке бағдарланған оқыту моделіне біртіндеп өтуге жағдай жасайтын білім беру жүйесін дамыту бағдарламасын әзірлеуді және жүзеге асыруды талап етеді. Мұндай бағдарламалардың бірі - «Үш тілде білім беруді дамытудың 2015-2020 жылдарға арналған жол картасы». Аталған бағдарламаны орындаудың негізгі жолдарының бірі пәнді (информатика, физика, химия, биология, жаратылыстану) және тілді кіріктіріп оқыту бойынша оқу әдістемелік құрал әзірлеу болып саналады [2].

«CLIL әдісі: арнайы пәндерді ағылшын тілінде оқыту процесінде пән мен тілді кіріктіре оқыту» ҚР президенті Н.Ә.Назарбаевтың Қазақстан Халқына Жолдауында ; «Тілдердің үштұғырлығы» мәдени жобасын кезеңдеп жүзеге асыруды қолға алуды ұсынды. Халқымыздың рухани дамуымен қатар, бұл идея ішкі саясатымыздың жеке бағыты болып белгіленді. Идеяның негізгі түйіні: Қазақстан әлемде жоғары білімді, халқы үш тілді де: қазақ тілін – мемлекеттік тіл ретінде, орыс тілін – ұлтаралық қатынас тілі ретінде және ағылшын тілін - жаһандық экономикаға нәтижелі өтудің көмекші тілі ретінде еркін меңгерген ел болып танылуы керек. Дәлірек айтсақ, үштұғырлы тіл идеясының қарапайым формуласы –мемлекеттік тілді дамытамыз,орыс тілін қолдаймыз және ағылшын тілін үйренеміз.Шығыстың ғұлама ғалымы Әл –Фарабидей 70 тіл білмесек те, үш тілділікті енгізу – бүгінгі таңда өзекті мәселе. Жаңа бағдарламаның түпкі мақсат – міндеті- біздегі халықтың жаппай қазақ тілін, орыс тілін, ағылшын тілін меңгеруі. Үш тұғырлы тіл идеясы тілдік саясаттың жаңа үлгісі емес, заман талабына сай өмір қажеттіліктерінен туындаған идея.

CLIL технологиясы.

CLIL технологиялары шетел тілін басқа пәндерді оқытуда оқудың қажетті құрал ретінде қарастырады. Яғни тілді үйрену кез келген пән саласы арқылы жүргізіледі, демек CLIL шет тілі сабағы емес, шет тілінде өтетін пән сабағы. Сонымен бірге оқушылардың тілдік қарым-қатынастағы қажеттілігі мен мүмкіндіктерін ана тілінде ойлануларына жағдай жасайды.

Жалпылама CLIL технологиясына тоқталсақ. https://youtu.be/Bq8Zk0Ec-aI

CLIL өз мәнінде Content and Language Integrated Learning білдіреді – бұл дегеніміз шет тілдің басқа оқу пәндерімен кіріктіріліп оқытылуын көздейді.

CLIL негізін төрт «C» құрайды:

CONTENT (Мазмұн) – бұл пән саласындағы ілгері басатын білімдер, біліктер мен дағдылар;

COMMUNICATION (Қатынас) – бұл оқытуда шет тілін пайдалану біліктері;

СOGNITION (Таным) – бұл жалпы түсінікті қалыптастыратын (нақты және абстрактілі) танымдық және ойлау қабілеттерін дамыту;

CULTURE (Мәдениет) – бұл өзін мәдениеттің бір бөлігі ретінде ұғыну, сонымен қатар балама мәдениеттерді қабылдау.

CLIL – бұл түрлі білімділік мәнмәтінінде қолданылатын көзқарастардың тұтас бір қатарын біріктіретін өзінше бір термин. CLIL енгізудің түрлі амалдарын сипаттайтын терминдердің тұтас бір қатары бар, мысалы: толық тілдік ену, ішінара тілдік ену, «тілдік нөсер» және т.б. CLIL-дің негізгі қағидаларын анықтауда түрлі еуропалық елдерде мәдени және тілдік ортасын қамтитын, пәндік және білімділік міндеттерді шешуге бағытталған оның 4 негізгі қыры бөліп көрсетіледі. Осы 4 қырының әрбіреуі білім алушылардың жасына, әлеуметтік-лингвистикалық ортасы мен CLIL ену дәрежесіне қарай түрліше жүзеге асырылады.

СLIL технологиясы бойынша оқытудағы негізгі қағидалар болып табылатындар:

- СLIL ұғымы шегінде орналасқан қағидалар. Бұған пәнаралық байланыстар, сонымен қатар тілдік құзыреттілік, тек оқуға ғана емес, сонымен қатар жаңа білімдерді өмірде пайдалануға, сәйкесінше өмірлік мотивацияны арттыруға дайындық, табысқа беталыс жатады. Осының барлығын CLIL оқытуының артықшылықтарына жатқызуға болады;

- жоғарыда атап көрссетілген төрт компонент жүзеге асырылатын CLIL табысты сабағы;

- одан өзге, әр сабақта тілдік дағдылардың барлық түрлері қолданылуы тиіс.

CLIL технологиясы бойынша оқытудың мақсаттары:

1) оқытылатын пән арқылы шет ел тілін зерделеу;