Қазақ тілі мен әдебиетінде ұлттық ойындарды қолдану

Азербаева Жибек

Талгатовна

«№152 мектеп-гимназия»КММ

қазақ тілі мен әдебиеті пәні мұғалімі

педагог-зерттеуші

Қазақ тілі мен әдебиеті пәнін оқытуда ұлттық ойын элементтерін қолдану

«Ұстаздық еткен жалықпас, үйретуден балаға»-деген сөз бекер айтылмаса керек. Өйткені ұстаз болу-ауыр, әрі ғажап мамандық. Ауырлығын айтар болсам:алдымызда отырған қаншама балаға ата-анадай тәрбие беріп, өмірлік азық болатындай білім беріп, сол бізге сенген қаншама адамдардың сенімін ақтау. Ғажаптығын айтар болсам: қай мамандық иелерін алсақ та ең алдымен ұстаздан үлгі, өнеге, білім алады, ұстаздың алдынан өтетіндігі айқын. Осындай қызығы мен шыжығы мол осы бір мамандықты меңгеру-маған берілген бақыттың бірі деп білемін. Себебі, кешегі өткен ұлы ұстаздардың , қараңғы қазақ көгіне шамшырақ бола білген ұстаздардың қараңғы қазақ көгіне шамшырақ бола білген ұстаздардың жалғасы-біз, тәуелсіз елдің ұстаздары. Ұстаздың әр сабағы өмірде сабақ болатындай өтуі тиіс. Сондықтан әр ұстаз, әр жаңашыл ұстаз өз сабақтарында түрлі әдіс-тәсілдерді пайдаланады деп ойлаймын. Әр пәннен беретін ұстаздардың өзіндік сабақта қолданатын әдіс-тәсілдері болады. Мен де өзімнің қазақ тілі мен әдебиеті сабақтарымда қолданылатын ұлттық ойын элементтері туралы бөліспекшімін. Ойын-оқыту үрдісіндегі оқыту формасына жататын және оқыту әдісі бола алатын дидактикалық ұғым. 1]

Ойын ойнаған балалар шаршамайды әрі үйренгісі келгенін ойын арқылы үйренсе тез үйреніп алады. Мектеп оқушылары ең алдымен балалар екенін ұмытпайық. Мінекей, сондықтан мен өз сабағымда осы ұлттық ойын элементтері арқылы өткізе отырып, ұлттық құндылықтарымызды қайта жаңғыртып, ұлттық ойын түрлерін жаңа қырынан таныту. Ең бастысы, ата-бабадан қалған өнер мен өнеге, үлгілерінің лайықтыларын бала санасына құйып, көз алдында көрсете отырып сіңіру оларды әдептілікке, мейірімділікке, ізеттілікке, бауырмалдыққа, қамқорлыққа баулу. Міне, сондықтан да осы ұлттық ойын элементтерін өз сабағымда қолдануды жөн көрдім. 2]

Оның ішінде «Ханталапай», «Орамал тастау», «Сақина салу», «Тоғызқұмалақ», «Ақсүйек» сияқты ойындар ойнату арқылы баланы тапқырлыққа, жылдамдыққа, шапшаңдыққа, икемділікке, батылдыққа үйретеміз. Мысалы: Сөз құрамы тақырыбын жүргізгенде «Орамал тастау» қазақтың ойынын ойнатса болады. Мұнда орамалды кезектесе беру арқылы түбір сөзге жұрнақ пен жалғауды ажыратуды үйретуге болады. «Ойын» деген сөзді ала отырып,…