Қазақстанның ежелгі жартас суреттері, 5-сынып жоспары

Мұғалімнің аты-жөні

Пәні Қазақстан тарихы

Сынып:5

1 тоқсан

Сабақ № 13

Оқулық

Қазақстан тарихы. Т.Омарбеков, Г.Хабижанова, Т.Қаратаева, М.Ноғайбаева 5 сынып, Алматы «Мектеп» 2017

Бөлімі

5.1 А Қазақстандағы ежелгі адамдардың өмірі.

Сабақ № 1

Сабақ тақырыбы

§17 Қазақстанның жартастарға салынған ежелгі суреттері .

Оқу мақсаты

Қазақстандағы жартастағы суреттер арқылы ежелгі адамдамдардың өмірі туралы білеміз.

Зерттеу сұрағы

Тасқа салынған суреттер ежелгі адамдардың дүниетанымын қалай бейнелейді?

Тілдік мақсаттар

Тарих, тас дәуірі, қола дәуірі, темір дәуірі, археологиялық ескерткіштер

Ресурс

Қосымша сілтеме

https://bilimland.kz/kk/subject/qazaqstan-tarihy/5-synyp/qazaqstandahy-zhartastarha-salynhan-ezhelgi-suretter

Сабақтың барысы:

Қысқаша конспект.

Қазақстан аумағында өмір сүрген ежелгі адамдар орта туралы түсініктерін жартасқа салынған суреттер арқылы білдірген. Тасқа салынған суреттерді петроглифтер ( гректің тас пен кесу сөзінен шыққан) деп атайды. Пероглифтер адамдардың өмірі, кәсібі, дүниетанымы туралы ақпарат алуға мүмкіндік береді. Ежелгі адамдар көбінесе жартастарға және үңгір қабырғаларына сурет салған. Осындай жерлер мереке күндері ата- баба рухына, жаратушы күшке табыну ғұрыптары өтетін орынға айналған. Ежелгі шеберлер тастардың тегістігіне, күнге төзімділігіне мән берген.Сурет салу үшін көбінесе ағаш көмірін және жосаны (охра) пайдаланған. Петроглифтерде адамдар, жануарлар, аң аулау сәті, құрбандық шалу рәсімі бейнеленген.

Жетісу мен Оңтүстік Қазақстан петроглифтер шоғырланған ірі аудандар болып саналады.

Алматы облысының Тамғалы шатқалындағы, Ешкіөлмес және Баянжүрек тауларындағы суреттерден мифологиялық ұғымдармен байланысты ақпарат алуға болады. Сонымен қатар Қаратаудағы Қойбағар суреттерінің де маңызы өте зор. Олар ежелгі адамдардың тұрмыс- тіршілігі туралы ақпараттар береді.

Сабақ барысында орындалатын тапсырмалар:

1 -тапсырма.

Жартаста қандай жануарлар бейнеленген? Бұл суреттерді кім салуы мүмкін?Ол көрініс ежелгі адамдардың күнделікті өмірі туралы қандай мәлімет береді?

2-тапсырма.

Жоғарыдағы суреттерде қандай көрініс ,іс әрекет бейнеленген? Бұл көріністер адамның өмірі туралы қандай акпарат береді?

3-тапсырма.

Төменде берілген наным-сенімдердің анықтамасын сипаттаңыз.

1.Тотемизм –

2. Анимизм –

3. Фетишизм –

4. Магия –

Дескриптор Білім алушы

- тотемизм ұғымының анықтамасын жазады;

- анимизм ұғымының анықтамасын жазады;

- фетишизм ұғымының анықтамасын жазады;

- магия ұғымының анықтамасын жазады.

Сабақты қорытындылау: