қмж, дене шынықтыру, 10 сынып 1-4 тоқсан, 2025-2026 жыл

Бөлім

Педагогтың аты-жөні

Күні

Сынып

Қатысушылар саны

Қатыспағандар саны

Сабақтың тақырыбы

Қауіпсіздік ережесі. Жүгіру және оның түрлері

Осы сабақта қол жеткізілетін оқу мақсаттары

10.3.4.4. Дене белсенділігін дамыту және бағалау үшін тәуекелді басқару стратегиясын жүзеге асыру

Сабақтың мақсаты

Бaрлық оқушылaр келесіге қaбілетті:

- Жүгірудің түрлерін біледі, ерекшеліктерін түсінеді.

Оқушылар көпшілігі келесіге қабілетті:

- Қауіпсіздік ережесін атап өтеді.

Бағалау критерииі

Дене белсенділігін дамыту және бағалау үшін тәуекелді басқару стратегиясын жүзеге асыра алады

Спорттық арнайы қимыл-қозғалыс дағдыларының дәлдігін, бақылауды және икемділігін кең ауқымда жоғары дәрежеде шеберлік көрсете отырып үйлестіреді

Сабақтың кезеңі/ уақыты

Мұғалімнің әрекеті

Оқушының әрекеті

Бағалау

Ресурстар

Басы

Оқушылармен сәлемдесу. Түгелдеу. Спорттық киімдеріне назар аудару. Қауіпсіздік ережесін таныстыру.

Бүгінгі сабақтың мақсатымен таныстыру. Алдағы жұмыстармен таныстыру.

Жүру жаттығуларын орындау;

Арнайы жүгіру жаттығуларының түрлерімен жаттығу;

Жылдамдыққа жүгіру;

Тынысты қалыпқа келтіру.

Одан кейін шеңбер бойына тұрып бастан төмен қарай жалпы дамыту жаттығуларын орындайды.

Арнайы жұпта жасалатын тізбектелген жаттығулар

Қол шапалақ

Ұялы телефон

Ортасы

Жеңіл атлетикамен айналысу кезінде. Оқытушы сынып ішінде жарақаттанудың алдын алу үшін қауіпсіздік техникасы бойынша нұсқаулықты жүргізеді.

Оқушылар жұптарға бөлініп, төменгі сөре қалпынан жүгіру техникасын орындайды.

Сөрелік сызықтан шығатын 4 қадамдық жүгіру қашықтығында сызық сызыңыз. Келесі жүгіруде 10-20 м қашықтықты белгілеңіз.

Оқушыларды бірнеше топқа бөліңіз. Оқушылар өздеріне берілген рольдерді орындайды. (бағалаушы, төреші). 60 м, төменгі сөре қалпынан оқытушы командасы бойынша, қашықтыққа жүгіреді. Оқушылар жұптарда бүкіл жүгіру кезеңдерін бағалайды (сөре, сөре екпіні, қашықтық бойынша жүгіру және мәреге жету)

Оқушылар жұпта мәреге жетудің дұрыс техникасын жетілдіреді. Олар 30 метрлік қашықтықта жол ортасына конустарды орналастырады. (Конустар қашықтығы 5- 10 м) Жұптарда, бір-біріне қарама-қарсы шеттерде тұрған оқушылар іргелес жолдардың бойымен ортадағы нүктеге жүгіреді. Барлық оқушылар жүгіруді орындағаннан соң жұпта мәреге жетудің техникасын талқылайды.

Оқушылар бірнеше топқа бөлініп тапсырмаларды үш реттен орындайды. Әр бір өткізілген тапсырмалардан соң кері байланыс беріңіз. Оқушылар түзу орналасқан жүгіру алаңын 100 метрді бірқалыпты жылдамдықта орындайды. Айнала жүгіруде жылдамдыққа 100 метр жүгіріп қайта түзу жолда бірқалыпты жылдамдыққа ауысады. Топпен жүгірудің техникасын жүгіру қалыптарын талқылаңыз. Жүгіруге дейін және одан кейін оқушылар тамыр ырғағын өлшейді.

Оқушылар жақсы денсаулық қалпы олардың орта және ұзақ қашықтыққа жүгірумен байланысын қарастырып, алдында оқыған жақсы денсаулық компоненттерін бекітеді Демалыс кезіндегі тамыр ырғағы, жұмыс ырғағы, қалыпқа келу ырғағы.

Оқушыларды бірнеше топқа бөліп 800-1500 метр қашықтықты уақыт есебімен орындаңыз.

800-1500 м жүгіруде оқушылар алғашқы 100 м өз жодарымен жүгіргенде, жүгірушінің мақсаты – жиек бойындағы орынды бірінші болып алу үшін осы бөлікті тез арада жүгіріп шығу.

Бұл жерде белгілеуге болады:

1) Бастапқы екпіннің өзін, әдетте 15-20 м алады;

2) Белсенді жүгіру, әдетте ол спортшының бірқалыпты жылдамдыққа жақындайтын ортақ жолға шыққанына дейін жалғасады. Әдетте 800 м қашықтықта алғашқы 100 м жылдамдығы басқа жол бөліктерінің жылдамдығына қарағанда жоғары болады, тіпті мәреге жету кезінде де.

3) Мәреге жету. Мәреге ұмтыла жүгіру кезінде техника сәл өзгереді: дененің алдыға еңкеюі артады, қолдардың белсендірек қозғалысы байқалады. Қашықтықтың соңғы метрлерінде қозғалыс техникасы бұзылуы мүмкін, өйткені шаршағандық басталады.

Дескриптор Білім алушы

топта бірлесіп жұмыс жасай алады;

орындалатын іс-әрекеттер арқылы мақсатқа жете алады.

Оқушылар қажеттіліктеріне қарай, жүгіру қабілеттерін, дағдыларын дамыту.

Оқушылар спринт кезінде қолдардың әрекетін жақсарту үшін жұптарда жұмыс істейді. Бастапқыда оларға шағын, бірақ жылдам қадамдар жасап, қолдарын жылдам қимылдатып, 20 метр жүгіріп өту қажет.

Белсенді жүгіру, әдетте ол спортшының бірқалыпты жылдамдыққа жақындайтын ортақ жолға шыққанына дейін жалғасады. Әдетте 800 м қашықтықта алғашқы 100 м жылдамдығы басқа жол бөліктерінің жылдамдығына қарағанда жоғары болады, тіпті мәреге жету кезінде де.

Смаликтер арқылы

ҚБ өзін өзі бағалау

Бағалау парақшасын толтырады.

ҚБ

Ысқырық, секунд өлшегіш, конустар

Сілтеме:

https://youtu.be/TVTmXXs1gRQ

Сабақтың соңы

Кері байланыс

Оқушылардың өз тәртіптеріне рефлексия жасауды мобильдендіру (мотивация, әрекет тәсілдері, қарым-қатынас).

Оқушылар стикерге мына сұрақтарға жауап жазады:

1. Маған сабақта не ұнады. 2. Маған немен жұмыс істеу керек? 3. Смайл арқылы өзінің көңіл-күйін бейнелейді және стикерді күн бейнесіндегі тақтаға жапсырады.

Бүгінгі сабақтан түйген ойлары мен тұжырымдарына байланысты кері байланыс жасайды.

Рефлексия парағы

Бөлім

Педагогтың аты-жөні

Күні

Сынып

Қатысушылар саны

Қатыспағандар саны

Сабақтың тақырыбы

Қауіпсіздік ережесі. Жүгіру және оның түрлері

Осы сабақта қол жеткізілетін оқу мақсаттары (оқу бағдарламасына сілтеме)

10.3.4.4. Дене белсенділігін дамыту және бағалау үшін тәуекелді басқару стратегиясын жүзеге асыру

Сабақтың мақсаты

Қауіпсісіздіктің әсер ету үшін бірқатар әлеуметтік қабілеттерді түсіну мен білімін қолдану.

Оқушыларды қысқа қашықтыққа жүгіруге үйрету. Қысқа қашықтыққа жүгіру арқылы оқушылардың шапшаңдық, ептілік, төзімділік, батылдық қасиеттерін жетілдіру.

Бағалау критерииі

Сөреден дұрыс старт алу техникасын орындаса

Қол-аяқтың дұрыс қимыл жасай алса

Мәреге жету техникасы комбинациясын дұрыс орындаса

Қысқаша қашықтыққа жүгіру техникасының ерекшелігін ажырата алса

Сабақтың кезеңі/ уақыты

Мұғалімнің әрекеті

Оқушының әрекеті

Бағалау

Ресурстар

Басы

Оқушыларды сапқат ұрғыз усәлемдесу, сабақ мақсаттарымен, жетістік критийлерін таныстыру.

Бір орында:оңға, солға, керібұрылу.

Жүру:Қолды жоғарык өтеріп, аяқтың ұшымен жүру. Қолды белге қойып өкшемен жүру.

Жартылай отырып жүру.

Толық отырып жүру.

Жеңіл жүгіріс.

Жүріске ауысып, тыны салу жаттығуларынорындау.

1.Жалпы дамыту жаттығулары.

Оқушылар шеңбер жасап бір орында тұрып қыздырыну жаттығуларын орындайды. Әр оқушы екіжаттығудан көрсетеді. Жаттығуда қателік жасаса, оқушылар

Оқушы өз жұбын табады

Сұрақ жауап орындайды

Қол шапалақ

Ысқырық, секундомер, плакат, түрлі түсті маркерлер

Ортасы

Қол мен аяқты айқастыра кең адымдап және қысқа адымдап жүгірту;

Төменгі сөреден шығу техникасын үйрету. «Сөреге» деген бұйрық берілгенде сөре сызығына келіп біржарым табан санап алып, қолды сөре сызығының үстіне қойып, итерілетін аяқты алдыға қойып, екінші аяқтың тізесі итеретін аяқтың табанының орта тұсында тұрады, салмақ қолға түсіп тұрады.

Жүгіру, спорттық жүгіру – жеңіл атлетиканың негізгі бір түрі. Оның тегіс жерде әр түрлі қашықтыққа Жүгіру (жүгіру жолымен және тас жолмен), кедергілі (барьерлі) Жүгіру (сондай-ақ стипль-чейз), кросс,марафондық сияқты түрлері бар. Археологиялық ескерткіштер жүгірушілер бәсекесінің ежелгі дәуірлерден бастап дамығанын көрсетеді. Біздің заманымыздан.бұрын 776 жылы 1-ші Олимпиялық ойындар бағдарламасында жүгіруден жарыс өткен. Жарыс жолының қашықтығы 192 метр 27 сантиметрге тең болып, ол “стадидром” деп аталған. Яғни, сол кездегі жарыс өткен стадионның жалпы ұзындығына сәйкестеліп алынған. 17 ғасырдың орта кезінен бастап, Англияда кәсіпқой жүгірушілер пайда болды. Олар көбіне,алыс қашықтықтарда сынға түсті.

Қазақ халқының ауыз әдебиетінде желаяқтар жарысы туралы аңыз, әңгімелер бұрыннан белгілі. Ереже бойынша жүгіру өнері қазақ топырағына 19 ғасырдың соңына таман жетті. Ресми жарыстар, негізінен 20 ғасырда өтті. Жүгіруден қазақ жастары арасында бірінші болып Ғұсман Қосанов 17-ші Олимпиялық ойындарда (1960, Рим қаласы) 4*100 метрлік эстафеташылар бәсекесінде күміс жүлдегер атанды. Ал қысқа спринттік қашықтыққа жүгіруші Әмин Тұяқов 1966 ж. Еуропа кубогін еншіледі. Сонымен қатар (1966 – 2000 жылдар аралығында), С.Исамбаев, Ә.Байтықов, Е.Жамбылов, Б.Күреңкеев КСРО жарыстарында әр түрлі қашықтықтарда жүгіріп, елеулі табыстарға қол жеткізді. Кедергімен жүгіруден 2000 жылы О.Шишигина Сидней Олимпиядасының алтын медалін жеңіп алды.

Дескриптор:

30 адымдық мәреге белгіленген уақытта келді.

Аяқ алысы шапшаң.

Қауіпсіздік ережесі мен жүгіру техникаларын қатаң сақтады.

30 адымдық мәреге белгіленген уақыттан сәл кешігіп келеді.

Алғашқы сөреден шығу жылдамдығы баяу.

30 адымдық мәре сызығына жетпей шаршап келеді.

30 адымдық жолақ бойы баяу қозғалады.

Өз жолағынан шығып кетті.

Физикалық қасиеттері баяу дамыған.

Топтағы оқушылар бір оқушының басшылық етуімен арнайы жүгіру жаттығуларын орындайды.

Арнайы жүгіру жаттығуларының кешені.

1.Өкшеден аяқтың ұшына басып жүгіру

2. Жамбасты көтеріп жүгіру.

3. Қол белде,аяқты алға созып жүгіру.

4. Қол белде, аяқты артқа созып жүгіру.

5. Өкшені артқа көтеріп, екі алақанға тигізе жүгіру.

6. Аяқты қиылыстыра жүгіру.

7. Сирақты сілтеп жүгіру.

8. Бір орында секіру

9. Сол аяқпен секіру

10. Оң аяқпен секіру

11.Арқанмен алға қарай бағыттап жүгіру.

2. Допты меңгеру бір қолмен, екі қолмен ұстауды үйрету. Алаңда ауысу тәсілдері: жүру, жүгіру, секірулер, тоқтаулар, бұрылуларды жетілдіру.

Допты жүргізуді үйрету:

Допты бір орында соғу.

Допты оң қолмен жүргізу.

Допты сол қолмен жүргізу.

Оң ,сол қолмен жүргізу.

Оң жақпен сол қолмен

Сол жақпен оң қолмен.

3. Допты бағыт өзгертіп жүргізу.

Айнала

Жыланша

Спорт зал белгісіне сәйкес.

4. Допты себетке салу.

Допты жұптасып беру.

Допты соқпай екі қадам жасап себетке қиғашынан салу.

Допты жүргізіп екі қадам жасап себетке сол жағынан салу.

Допты жүргізіп екі қадам жасап себетке оң жағынан салу.

Допты жүргізіп екі қадам жасап себетке тігіннен салу.

Дисериптор:

1. допты жүргізу.

2. допты әр-бұрыштан шығыршыққа тастау.

Оқушылар интернет қорларды пайдаланып «Стритбол» ойынының ережелерін іздейді де сол ережелермен танысады. Командаларға бөлініп, баскетбол алаңының жартысында ойнайды. Жеңілдетілген ереже бойынша стритбол ойының ойнау.

Дискриптор:

жұпта қозғалыс арқылы доп беру.

допты жүргізіп себетке тастау.

айла тәсілдерін қолданады..

Оқушылар 60-100м қашықтықты 2-3 ретөтіп, төменгісөреденжүгіруәдісінжетілдіругежұптажұмысжасайды. Жіберілгенқателіктердіжәне оны дұрыстауәдістерінкөрсетеді. Төменгісуреттіқараңыз.

Сыныптыекікішітопқабөліп, оқушыларғақысқақашықтыққажүгіруденжарыстыұйымдастыружәнеөткізудіұсыну(мысалы, №1 бір топ басқа №2 топқа 60м қашықтыққажүгіруденжарысұйымдастырады, оданкейінтоптаррөлдеріменауысады да, 100м- гежүгіруденжарысұйымдастырады.

Топтардажарыстыңқорытындысышығарылып, талқыланады

Слайдта берілген сұрақ жауапты орындайды

Сұрақ жауап арқылы сұраққа жауап береді,

жүгіру техникасын орындағанда қауіпсіздік техникасынан хабардар болады Оқушылар қысқа қашықтыққа жүгірудегі орындалатын тактиканы көрсетеді. Қысқа қашықтыққа жүгіру арқылы оқушылар шапшаңдық, ептілік, төзімділік, батылдық қасиеттерін көрсетеді.

Оқушылар спринт кезінде

қолдардың әрекетін жақсарту үшін жұптарда жұмыс істейді. Бастапқыда оларғаа шағын,бірақ жылдам қадамдар жасап, қолдарынжылдам қимылдатып,

20 метр жүгіріп өтуқажет.

жұпта қозғалыс арқылы доп беру.

допты жүргізіп себетке тастау.

айла тәсілдерін қолданады..

Смаликтер арқылы

ҚБ өзін өзі бағалау

ҚБ: Мұғалім тарапынан жүретін бағалау «Ауызша мадақтау

Спорт алаңы,

секундомер

Ысқырық, секундомер, плакат, түрлі түсті маркерлер

Сабақтыңсоңы

Қалыптастырушы бағалау. «Социаграмма» әдісі:

Тапсырма: оқушылар сабақтан қаншалықты дәрежеде тың мәліметтерді алғанын шәкіл тұсына белгілейді.

Кері байланыс

Оқушылар сабақта алған білімдерін қорытындылау үшін «Білемін, білгім келеді, үйрендім» (ББҮ стратегиясы) кестесін толтырады.

Бүгінгі сабақтан түйген ойлары мен тұжырымдарына байланысты кері байланыс жасайды.

Рефлексия парағы

Бөлім

Педагогтың аты-жөні

Күні

Сынып

Қатысушылар саны

Қатыспағандар саны

Сабақтың тақырыбы

Қауіпсіздік ережесі. Жүгіру және оның түрлері

Осы сабақта қол жеткізілетін оқу мақсаттары (оқу бағдарламасына сілтеме)

10.3.4.4. Дене белсенділігін дамыту және бағалау үшін тәуекелді басқару стратегиясын жүзеге асыру

Сабақ мақсаты

Барлық оқушылар орындай алады:

Барлық оқушылар жүгіре алады Орта және қысқа қашықтыққа жүгіруді үйрету арқылы оқушылардың денсаулығын нығайтады

Оқушылар көпшілігі орындай алады: