қмж, көркем еңбек (ұлдар), 6 сынып 1-4 тоқсан 2025-2026жыл

Ұзақ мерзімді жоспар бөлімі: Визуалды өнер

Мектеп:

Пән: көркем еңбек Сынып: 6

Мұғалімнің аты-жөні: Каримжанова Жумагул Абдикаримовна

Күні:

Қатысқандар:

Қатыспағандар саны:

Сабақтың тақырыбы:

Портрет жанры. Портрет түрлері

Осы сабақта қол жеткізілетін оқу мақсаттары

6.1.3.1. Шығармашылық идеяларды іске асыру мақсатында ақпарат көздерін өз бетінше таңдап, қолдану (оның ішінде ақпараттық-коммуникативтік технологияны қолдану арқылы)

Сабақ мақсаттары

Барлық оқушылар:портрет жанры мен портрет түрлері туралы біледі;

Оқушылардың басым бөлігі:портрет жанры мен портрет түрлерін жасауда ақпарат көздерін қолданады;

ЕБҚ: Кейбір оқушылар:портрет түрлерін өз бетінше орындайды;

Сабақ барысы

Сабақ кезеңі

Педагог іс-әрекет

Оқушы іс-әрекеті

бағалау

Ресурстар

Ұйымдас-тыру

«Қол жесті» әдісі арқылы психологиялық ахуал туғызу;

Топқа бөлу «Адасқан әріптер» әдісі

1-топ «Портрет» 2- топ «Жанр» 3- топ «Портрет түрі»

1 тапсырма. «Жасырын суреттер» әдісі арқылы сабақтың тақырыбын ашу.

- суреттерде кімдер бейнеленген?

- адамдардың суретін салу қалай аталады?

-суреттерде қандай түстер қолданылған?

Оқушылар шеңберге тұрып, топқа бөлінеді.

Портрет жанрының түрлері

Парадтық .Камералық .Топтық

Миниатюрлік .Тарихи .Серуендік- портрет

Отбасылық .Діни портрет. Автопортрет

Оқушыларға сұрақ қойю арқылы білімін тексеру.

1. Бейнелеу өнерінің түрлерін атта?

2. Кескіндеме, оның жанырлары туралы айт?

3. Пейзаж деген не?

4. Натюрморт қандай мағынаны білдіреді?

5. Тақырыптық сурет туралы айт?

ҚБ «Қол сигналы» әдісі

оқулық

қима қағаздар

суреттер

Жаңа білім

Портрет- бейнелеу өнерінің адамды бейнелейтін жанры.

Салтанатты портрет- арнайы сәнді киінген, сымбатты адамды бейнелейді.

Камералық портрет – адам қарапайым, табиғи қалыпта бейнеленеді.

Топтық портрет – екі немесе бірнеше адам бейнеленеді.

Жұптық портрет – ерлі-зайыптылар, туған- туыстар,жолдастар бейнеленеді. Автопортрет – суретшінің өзін бейнелеуі.

Ой шақыру.Картиналарды қарастырып, келесі сұрақтарды қою ұсынылады:

Картинада не байқап тұрсыздар?

Неге бұл картиналар портрет деп аталады?

Портрет дегеніміз не? Қалай ойлайсыздар?

Бұл картиналарда адамдардың бейнесі қалай бейнеленген?

Портреттің қандай түрлерімен таныссыңдар?

Суретшілер қандай визуалды элементтер қолданған?

Сіздер қалай ойлайсыздар, «визуалды элемент» дегеніміз не?

3 Бұл картина арқылы қандай идея және көңіл- күй берілген? Суретші бізге не айтқысы келді

2- тапсырма. Топтық жұмыс «Сұраққа жетіп алу» әдісі.

Портрет жанрына сипаттама беру

Портреттің түрлерін атау;

Ақпарат көздерін пайдалану арқылы оқулықтағы кез келген портретке таныстырылым жасау

3-тапсырма. Саралау тапсырмасы «Портрет» әдісі

Жеке жұмыс: Портретке адамның бет бейнесін салу

Презентация:

Оқушылар өздерінің зерттеу жұмысын таныстырады.

Оқушылар әрбір таныстырылымнан кейін сұрақтар қоя алады

*Төзімсіздік, *Ашу, * Қуаныш,Немқұрайлылық, *Қанағаттану, *Шабыт, *Зерігу,* Алаңдау, * Тыныштық, * Сенімділік, Сенімсіздік, *Рахаттану

Дескрипторлар:

Оқушылар портрет салу ережелерін біледі;

Портрет салудағы эстетикалық талаптарды орындайды;

ҚБ «Бас бармақ» әдісі

постер, маркер

А3 қағаз, қарындаш

қорытынды

Кері байланыс: «Бір сөзбен» стратегиясы

Оқушылар өздеріне берілген 12 сөздің ішінен, өздерінің бүгінгі сабақтағы жағдайын сипаттайтындай 3 сөзді таңдап айтады.

Өзара бағалау

ауызша

Ұзақ мерзімді жоспар бөлімі:

1 Бөлім: Визуалды өнер

Мектеп:

Күні:

Мұғалімнің аты-жөні: Каримжанова Жумагул Абдикаримовна

Сынып: 6

Қатысқандар саны:

Қатыспағандар саны:

Сабақ тақырыбы

Қазақстандық суретшілердің шығармашылығындағы портрет

Осы сабақта қол жеткізілетін оқу мақсаттары (оқу бағдарламасына сілтеме)

6.1.2.1 Әлем және қазақ ұлттық мәдениетіндегі өнер, қолөнер мен дизайн туындыларының ерекшеліктері туралы білімі мен түсінігін көрсету.

Сабақ мақсаттары

Қазақстандық суретшілердің портрет жанрындағы картиналарын зерттейді;

Суретшілердің жұмыстарындағы ерекшеліктері туралы білім мен түсінігін көрсете алады.

ЕБҚ: Суретшілердің жұмыстарындағы ерекшеліктері туралы білім мен түсінігін көрсете алады

Сабақ барысы

Сабақ кезеңі

Педагог іс-әрекет

Оқушы әрекеті

бағалау

ресурстар

Ұйымдас-тыру

Сәлемдесу.Түгендеу.

Психологиялық ахуал орнату.

«Шаттық шеңбері»

Сабақ мақсаты және бағалау критерийлерімен танысу.

Шаттық шеңберінде тілек айту

Өзін-өзі бағалау

оқулық

Жаңа білім

Сұрақтарға жауап бер:

«Абай» портреті.

Картинада кім бейнеленген? Кейіпкердің мінезін суреттеңіз.

Картинаның авторын білесіздер ме?

Суретші көрерменге не айқтысы келеді?

Портреттер несімен ерекшеленеді?

Шоқан салған суреттер оның ғылыми еңбектеріне байланысты этнографиялық сипатқа ие болғандықтан, оларды түгелдей кәсіптік өнерге жатқызбайды. Шоқан салған сурет. Ш.Уәлиханов.

Қазақстанның реалисттік бейнелеу өнері

Н.Г.Хлудовтың (1850-1935) есімімен байланысты.

Қазақстанға 1877 жылы келген ол географиялық экспедицияға қатысып, бірнеше акварель және кескіндеме полотноларын жасады. Ұлттық колориты мен этнографиялық жағынан үстірттігіне қарамастан Хлудов шығармалары көркемдік құндылыққа ие болды.

А.Бортников. «Жайлаудағы Хлудов»

Н.Г.Хлудовтың бейнелеген суреттері;

Қазақстанның таулы табиғатын,

қазақтардың тұрмыс-тіршілігі

1929 жылы Түрксіб құрылысынан Алматыға жас жұмысшы, бұрынғы қойшы Ә. Қастеев оқуға келді. Оның әкелген суреттерінен темірқанат талаптың болашағы зор екендігі көрінді.

«Соңғы хабар» Абай портреті «Томар» колхозы

Кескіндемелік жұмыстары қазақтың кең даласында болып жатқан өзгерістерді шынайы бейнелеген суретшілер;

- Ә. Қастеев,

- Н.Крутилников,

- Е.Сидоркин,

- Ш.Кенжебаев,

- С.Мәмбиев,

- Қ.Телжанов,

- М. Кенбаев,

- М. Лизогуб және басқа суретшілер

Оқушыларға қазақ ақыны Абай Құнанбаевтың әртүрлі суретшілермен салынған үш портретін қарастырады:

Қазақстандық суретші Гульфайрус Исмаилованың «Қазақ вальсі» картинасын қарастырыңыздар.

Картинада не бейнеленген?

Картинаның кейіпкерін танисыздар ма?

Портрет қандай түрге жатады? Неліктен?

Суретші бізге не суреттегісі келді?

Портрет сіздерге қандай көңіл-күй сыйлайды

Талқылау үшін сұрақтар:

Картинаның идеясы қандай?

Портрет қандай колоритте орындалған? Неліктен?

Картинаның атауын қалай қояр едіңіз?

Қазақстандық суретшілердің портреттеріндегі ұқсастық не?

Қазақстандық кескіндемешілердің ортақ визуалды элементтерін ата?

Бағалау критерийлері:

Кейіпкердің мінезін суреттейді;

Композиция;

Көркемдік элементтерді, стилистиканы қолданады.

Оқушылардың практикалық тапсырмалары альбомда орындалады.

http://magnolia.kz/articles/3442-vstrecha-zhambyla-i-diny.html

https://www.youtube.com/watch?v=w49I4Uwe02A

http://nurlankilibayev.blogspot.com/p/blog-page_17.html

https://www.youtube.com/watch?v=aqdLtJC31O0

Сабақтың соңы

Рефлексия:

Сабақ соңында оқушылар рефлексия жүргізеді:

- нені білдім, нені үйрендім?

- нені толық түсінбедім?

- немен жұмысты жалғастыру қажет?

Өз ой пікірлері

Оқушылардың аяқталған жұмыстарын бір жерге жинаңыз.

Оқушылар өздерінің жұмысы мен сыныптастарының жұмысын белгілі бір дескрипторлар бойынша бағалайды

ауызша

Шоқан салған суреттер оның ғылыми еңбектеріне байланысты этнографиялық сипатқа ие болғандықтан, оларды түгелдей кәсіптік өнерге жатқызбайды. Шоқан салған сурет.Ш.Уәлиханов.

Қазақстанның реалисттік бейнелеу өнері Н.Г.Хлудовтың (1850-1935) есімімен байланысты.

Қазақстанға 1877 жылы келген ол географиялық экспедицияға қатысып, бірнеше акварель және кескіндеме полотноларын жасады. Ұлттық колориты мен этнографиялық жағынан үстірттігіне қарамастан Хлудов шығармалары көркемдік құндылыққа ие болды.

А.Бортников. «Жайлаудағы Хлудов» Н.Г.Хлудовтың бейнелеген суреттері; Қазақстанның таулы табиғатын,қазақтардың тұрмыс-тіршілігі

1929 жылы Түрксіб құрылысынан Алматыға жас жұмысшы, бұрынғы қойшы Ә. Қастеев оқуға келді. Оның әкелген суреттерінен темірқанат талаптың болашағы зор екендігі көрінді. «Соңғы хабар» Абай портреті «Томар» колхозы

Бұл шығармалар қатарына «А.Имановтың портреті», «Амангелдінің шабуылы» атты композициялары жасады.

Қазақ бейнелеу өнерінде суретші Ә.Ысымайлов шығармашылығы көрнекті орын алады.Алғашқы ұлттық график-суретші Ә. Ысымайловтың творчествосы, қазақтың профессионалдық бейнелеу өнерімен қатар қалыптасты. Ол кескіндеме, графика, газет-журналдарды көркемдеу салаларын қатар алып жүрді. Суретшінің 20 жылдардағы еңбектері индустриалды Қарағанды мен туған жер табиғатының көріністерін бейнелеуге арналды. 30 жылдары тушьпен салынған еңбектерінде «Қарағанды», «Қарағанды шахтерлары» шахтерлер өмірін бейнелейді. Оның карикатурасы мен плакаттары («Теңіздің ар жағынан», «Жарылып кетті») терең мағыналы сынға құрылған Абрам Черкасский «Дина Нурпеисова и Джамбул»Сабур АбдрасуловичМамбеев «Девушка у окна»Килибаев Нурлан "Орлан"

• Өнер, қолөнер, дизайн туындыларының әлемдік және ұлттық ерекшеліктерін анықтайды

Тапсырма Визуалды элементтерді қолданып, берілген тізімнің ішінен бір анимация түріне сюжет таңдап, кейіпкердің нобайын жасаңыз.

A) ермексазды анимация B) көлеңкелі театр C) саусақты қуыршақтар D) таяқшалы қуыршақтар

Мысалы: Дескриптор Білім алушы — сюжет құруда түрлі идеялар ұсынады; — анимациядағы дизайн туындыларының ерекшеліктерін көрсетеді; — анимация түрлерін анықтайды

Қазақстандық суретшілердің жұмыстарына ұлттық колорит кейіпкерлердің мінездері және

Ұзақ мерзімді жоспардың тарауы: Визуалды өнер

Мектеп: «Айдарлы ОМ МДШО» КММ

Күні:

Мұғалімнің аты-жөні: Каримжанова Жумагул Абдикаримовна

Сынып: 6

Қатысқандар:

Қатыспағандар:

Сабақтың тақырыбы

Сызықты портрет.

Осы сабақта қол жеткізілетін оқу мақсаттары (оқу бағдарламасына сілтеме)

6.1.6.2 Бірқатар заманауи және дәстүрлі емес материалдарды білу, оларды өңдеу мен пайдаланудың тиімді жолдарын (немесе әдістерін) анықтау

Сабақтың мақсаты

1.Қоршаған ортаның визуалды элементтері мен өнердің көркем тәсілдерін анықтау керектігін түсінеді.

2.Қоршаған ортаның визуалды элементтері мен өнердің көркем тәсілдерін таңдай алады.

3. Сызықты сурет жасау барысында визуалды элементтерді сенімді қолданады;

ЕБҚ: өнер көркем тәсілдері арқылы сызықты сурет портретін орындайды.

Сабақ барысы

Сабақ кезеңі

Педагог іс-әрекеті

Оқушы әрекеті

бағалау

Ресурстар

ұйымдастыру

Сәлемдесу.Түгендеу.

Психологиялық ахуал орнату.

«Шаттық шеңбері»

Сабақ мақсаты және бағалау критерийлерімен танысу.

1.«Комплементтердің бұрқасыны»арқылы оқушылардың назарын сабаққа аудару.

2 Портреттердің түрлері бейнеленген суреттер арқылы топқа бөлу. «Салтанатты», «Камералық»

3. «Менен сұрақ, сенен жауап» әдісі арқылы алдыңғы білімді пысықтай отырып, жаңа сабақтың тақырыбын хабарлау.

Шаттық шеңберінде тілек айту

Өзін-өзі бағалау

Өзара бағалау

оқулық

Жаңа білім

Сызықты портерт

Анри Матисстің "Женшина с распущенными волосами" және В.Серовтың "Портрет балерины Т.Карсавинной" деген картиналарын қарастыр. Ұқсастықтарын анықта.

- Суретшілер екі кейіпкердің мінезін қалай суреттеген?

- Кейіпкердің мінезін суреттей аласыңдар ма? Қандай визуалды элементтері арқылы анықтай алдыңыздар?

-Бір сызықтың көмегімен адамның мінезін келтіруге болады ма?

"Сызық мінезі, көркемдік мүмкіндіктер" түсінігімен таныстырамыз.

Сызық мінезі - суретшінің көңіл-күйін, сезімін білдіреді.

Анри Матисс "Мен бұл сызыққа ештеңе қоса алмаймын, ештеңе ала алмаймын" деген сөзімен келісесіздер ме?

Талқылау:

- Суретші бұл суретті салу үшін қандай материал қолданды?

Сызықты портрет жұмыстарын қарастыр:

- Кейіпкердің мінезін суретте? Ол немен айналысады? Қалай ойлайсыңдар?

-Оның көңіл-күйін қандай сызық арқылы суреттер едіңіздер?

Мысалдар: - суретші қандай материалдар қолданған?

Тапсырма

1 топ: Портрет салуға жаттығу үшін қажетті кезеңдерді ата.

2 топ: Пропорцияларды сақтау қажеттілігі анықтау.

Жіпті немесе сымды қолданып, берілген тізімінің ішінен бір көңіл күйді таңдап (белгілеу керек), өз автопортретіңізді орындаңыз. A) Қуанышты B) Қайғылы C) Агрессивті D) Енжарлық

Портрет салу негізгі кезеңдері жазылған парақша

дайындау.

Портрет салу негізгі кезеңдері бойынша жұмыс жасау, портрет салу.

1.Сопақша дөңгелек салып, оны сызықтармен бөледі.

2 .Мұрын орналасатын жерде, бағдарлы штрихтар салып,көздің орнын белгілейді.

3. Көздің ішкі қиығын тік сызық түсіріп,ерін езуін белгілейді және ерінді толық сызып, құлақтың контур сызығы мен шаш жиектерін белгілеп,көмекші сызықты өшіріп нобай дайындайды.

«Джиксо» әдісі (ТЖ) бойынша оқулықпен жұмыс жасау.

1 топ сызықты сурет деген не анықтама беру.

2 топкөркем туындының барлық бөліктерін сәйкестендіру арқылы пропорцияға сипаттау.

Дескриптор:

-Портрет салу кезеңдерін біледі.

- Мұрын орналасатын жерді штрихтап салуды үйренеді.

- Көздің орнын белгіледі.

- құлақтың контур сызығы мен шаш жиектерін белгілейді.

Бекіту

Рефлексия «Алма ағашы»

/қызыл алма,жасыл (көк), алма сары алма./

Өз ой пікірлері

Өзара бағалау

Алма ағашы суреті, алмалар

«Иә- жоқ» стратегиясы

1. Сызықты сурет дегеніміз не ?

2. Пропорция дегеніміз не ?

3. Портрет салу кезеңдерінің үлгісі жұмыстың орындалуына өз септігін тигізе ме?

4. Бейнеленген адамдарға деген көзқарастар қалай енгізіледі.