Тарих беттерінен Қазақстан тарихы бойынша 9 сынып мақаласы

Шымкент қаласы

№89 мектеп лицейінің

9А сынып оқушысы

Кажиханова Қаламқас

Тарих беттерінен. Мақала

Қазақ халқының тарихында қасіретті кезеңнің бірі болған Ақтабан шұбырынды Алакөл сұлама 1723 жылдан бастау алып 1725 жыға дейін созылды. Тәуке хан қайтыс болғанан кейін Үш жүздің дербестеніп бір-бінен алшақтауына байланысты Қазақ хандығына әскери-саяси жағынан кері әсер әкелді. Қалмақ жоңғарлары орыстармен жақсы қарым қатынаста болып, қару жарақтарын әскерлерін дайындай бастайды.Тұтқында жатқан бір орыс адамды босатып,оған зеңбірек қалай жасалатынын көрсетуді бұйырды.

1723 жылдың көктем мезгілінде қазақтар жайлауға қоныстанып жатқанда тұтқиылдан Жоңғарлар шабуыл жасайды . Қалмақ жоңғарлары 10 мыңнан асық адам болып 7 бағыттан қазақтарды қырып отырған. Ең бірінші Алтайды жаулап алады.Көктал өзенінің бойымен өтіп , Нұра өзенін қанға батырып ,Шелек өзенін шу және де есіл өзенін таптап өткен.Тоқтаусыз іле өзенінен өтіп қарудың күшімен найзаның ұшымен қазақ жерін иемденіп алды. Біртіндеп Түркістан,Сайрамды,Ташкентті иеленіп алды.Сол жылдары қазақтарда ауыз біршілік болған жоқ. Бейшара қазақтар Алакөлге әрең жетті ,жете алмағаны мерт болып жатты.Ш.Құдайбердіұлының дерегіне сүйенсек,халықтың үштен екісі қырылды. Сол кезеңде Елім Ай әні дүниеге келді.

Ұлт белсенділері халықтың басын қосып барлық халықтың басы бірікпей тірлік болмайтындығын айтады. Сол жиыннан кейін Бұланты мен Аңырақай жерінде қалмақ жоңғарларымен соғыс болып соңында қазақтар жеңіске жетіп өз жерлерін қайтып алды. Бұл Ақтабан шұбырынды алакөл сұлама қазақтардың тарихында ұмытылмастай мәңгі қасіретті заман болғаны есте қалады. Бізге ата-бабаларымыз сол қиын заманның өзінде бейбіт тәуелсіз ел болғанымызды қалап, бізге осы ұлан-байтақ елімізді аманат қылып тастап кеткен.Енді сол аманатқа қиянат жасамауға тиіспіз.