Үйсіндер мен қаңлылар мәдениеті туралы презентация, 5 сынып

Сабақтың тақырыбы: Үйсіндер мен қаңлылардың рухани және материалдық мәдениеті.

Топқа бөлу

1-топ:

«Руханият»

2-топ:

«Мәдениет»

3-топ:

«Өркениет»

«Бөліп оқыту»

Мәтінмен жұмыс

«Кезбе тілші» Өз тапсырмалары бойынша әр топтан бір тілші шығып ,басқа топқа өз тапсырмалары бойынша түсіндіріп шығады.

Ой талқы

“ Қарғалы тәтісі”

Екі оқушы тақырып бойынша өз ойларын ортаға салады.

Салыстыру кестесі

Қаңлы мәдениеті

Үйсін мәдениеті

Графикалық диктант

1.Қаңлылар туралы алғашқы деректер б.з.б .2 ғ. бастап кездеседі.

2.Алматы маңындағы Есік қаласынан табылған б.з.б 3-2ғғ жататын асыл тастармен көмкеріліп,таза алтыннын жасалған Қарғалы тәтісі үйсіндердің ғажайып туындысы.

3.Үйсіндердің үйлері жайпақ әрі тегіс келген.

4.Қаңлы мемлекетінің билеушісі ежелгі Отырар қаласы Тарбанда тұрған.

5.Үйсіндер өмір сүрген кезде Алмалы шатқалынан бүкіл әлемге әйгілі алма тұқымы тарады.

6.Қаңлылардағы мәдениет әлемдік өркениеттің елеулі ошағы болып есептеледі.

7.Егін егуші қаңлылар Арал теңізінің солтүстік-шығысында өмір сүрді.

8.Қазіргі уақытта Жетіасар-мал өсірушілерден,Отырар-Қаратау-егіншілерден қалған мәдениет ескерткіштері.

9.Қурайлы өзенінің жағасындағы қазіргі Кеген ауылына жақын Ақтас қонысы-қаңлыдардың алғашқы қонысы.

10.Зах арығы-үйсіндердің егінді суару мақсатында қазған арығы.

Графикалық диктант жауабы

Жаңа ұғымдар

1.Археологиялық мәдениет-ортақ аумағы мен белгілері бар бір кезеңнің материалдық ескерткіштері.Археологиялық ескерткіштер белгілі бір ерекшеліктеріне сәйкес жіктеледі.

2.Жерлеу ғұрпы-мәйітті жерлеу дәстүрі.

3.Қабір шұңқыры-қайтыс болған адамды жерлейтін орын.

4.Магия-діни сенімнің түрі.

5.Мәдениет-жекелеген қоғамның қол жеткен табыстар жиынтығы.

6.Оба-ежелгі жерлеу орнының үстіндегі үйінді.

7.Өркениет-мәдени жетістіктер.

8.Тұрақ-ежелгі адамдардың қоныстары.

9.Тотем-табиғи нысандарға,көбіне жануарларға табыну.

10.Тәті(диадема)-төбесі мен шүйде тұсы ашық,кішігірім тәж тәрізді әшекейлі бас киім.Тәті негізінен асыл металдардан жасалады.

11.Гуньмо-ежелгі үйсіндер басшысының,мемлекет билеушісінің лауазымы.

12.Ғибадатхана-Құдайға сиынып,жалбарынатын,құлшылық ететін орын.

Рефлексия « Жетістік баспалдағы »

Үйге тапсырма : “Қосымша деректер сөйлейді ...”